Кіріспе
Американдық ән жазушы (1897–1993)
Кэтрин Фолкнер "Кей" Свифт (19 сәуір 1897 – 28 қаңтар 1993) – американдық композитор, танымал және классикалық музыканың авторы, мюзиклді толығымен өзі жазған тұңғыш әйел. 1930 жылы жазылған «Fine and Dandy» Бродвей мюзиклі оның ең танымал әндерінің біріне ие; «Fine and Dandy» әні джаз стандартына айналды. «Дос бола алмаймыз ба?» (1929) әні оның ең үлкен хиті болды. Свифт Джордж Гершвиннің кейбір музыкасын, мысалы, «Sleepless Night» (1946) прелюдиясын оның өлімінен кейін де аранжировкалады.
Өмірбаян
Кэтрин Фолкнер Свифт нью-йорк қаласында ағылшын-американдық музыка сыншысы Сэмюэл Шиппен Свифт пен Англиядан келген Эллен Фолкнердің отбасында дүниеге келді. Әкесі 17 жасында қайтыс болды. Свифт Велтин қыздар мектебінде білім алғаннан кейін, Музыкалық өнер институтында (қазіргі Джульярд мектебі) классикалық музыкант және композитор мамандығы бойынша оқыды, онда ол Берта Тапперден фортепиано сабақтарын алды. Оның композициядан ұстазы Чарльз Мартин Лоффлер болды, ал гармония мен композицияны Перси Гетсхиус үйретті. Свифт Эдит Рубель триосымен кәсіби түрде өнер көрсетті. Әлеуметтік шарада болашақ күйеуінің қарындасымен танысып, олардың кездесуіне себепкер болды. Джеймс Пол "Джимми" Уорбург банкир, банкинг ісінде байлық жинаған танымал еврей отбасының мүшесі еді. Свифт христиан дінінде болды, ал Уорбургтің ата-анасы олардың некелерін қабылдады, бірақ оның туысы Джейкоб Шифф оған қарсы шықты. Уорбург, Пол Джеймс псевдонімімен, Свифттың әуендеріне сөз жазды, бұл оның отбасылық дәстүрі болған поэзия жазуын жалғастырды. 1919-1924 жылдар аралығында Уорбургпен Свифттың үш баласы болды. Ол романшы Катарина Вебердің әжесі болды. 1925 жылы Джордж Гершвинмен танысқанға дейін оның музыкалық білімі классикалық болған, бірақ ол Ирвинг Берлиннің әндерінің үлкен жанкүйері еді. Гершвин оған "Кей" деген лақап ат қойды. Ол Свифттің мюзиклдері мен басқа да шығармалары туралы жиі кеңес алып, оны сенімді музыкалық кеңесші ретінде бағалады. Гершвинмен танысқаннан кейін, олар жиі бірге көрінетін болды. Оның күйеуі Джимми, көбінесе іссапарларда болып, төзімділік танытты, кейін Гершвинды жақсы көретінін айтты, бірақ оның өміріне араласып, "өзіне ғана ойлаған дарынды" адамға реніш білдірді. Свифт пен Уорбургтың некесі 1934 жылы ажырасып кетті. Гершвин мен Свифттың қарым-қатынасы он жылдан астам уақытқа созылды, ол 1937 жылы қайтыс болғанға дейін жалғасты. Ұзақ қарым-қатынасқа қарамастан, Кей мен Джордж ешқашан үйленбеді, мүмкін, немересі Катарина Вебердің айтуынша, Гершвиннің анасы Роза оның еврей емес екеніне наразы болды. Қайтқан күйеуінің анасының қарсылығы оның отбасы мен достарына жақсы белгілі еді – Айра Гершвин Джорджтың балалармен өте ұялып тұратынын, ал басқалары оның үйленуге тым өзімшіл екенін немесе жай ғана үйленгісі келмейтінін ойлады. Бір күні түнгі клубқа кіргенде, Оскар Левант: "Міне, келді! Джордж Гершвин және болашақ Кей Свифт!" деп айқайлады. 1930 жылы шыққан "Fine and Dandy" шоуынан бұрын Кей Свифт пен Пол Джеймс "The First Little Show" ("Дос бола алар мамыз?") және "The Garrick Gaieties" шығармаларына үлес қосты. 1934 жылы Свифт Джордж Баланчин үшін "Alma Mater" балетін жазды, бұл Баланчиннің американдық сахнадағы алғашқы туындысы болды. Гершвиннің 1937 жылы қайтыс болғаннан кейін Айра Гершвин Свифтпен бірлесіп, оның жарияланбаған кейбір шығармаларын аяқтады және ұйымдастырды. Ол оның Джорджтың барлық музыкасын білгенін, "композиция жасайтын кезде эскиздерін түсіргенін және музыканы толық еске түсіргенін" айтты. Свифт Radio City Music Hall композиторы болып жұмыс істеді, онда ол The Rockettes үшін музыкалық нөмірлер жазды және 1939 жылғы Дүниежүзілік көрмеде жеңіл музыка директоры болды. Свифт "Америкалық юбилей" атты rodeo-да ковбой Фей Хаббардпен танысып, екі аптадан кейін онымен бірге қашып кетті. 1943 жылы Орегон штатындағы фермалық өмір туралы "Кім тағы не сұрамақ?" атты кітабы "Never a Dull Moment" фильміне негіз болды, онда Фред МакМюррей ковбой рөлінде, ал Айрин Данн Кей рөлінде ойнады. 1952 жылы Кей Свифт Корнелия Отис Скиннердің Бродвейдегі бір әйелдік "Paris '90" шоуына музыка жазды. "Paris '90" алғаш рет 1952 жылдың 11 қаңтарында басталған турда орындалды. Натаниел Шилкрет фортепианода ойнаған Кей Свифт, скрипкада ойнаған Ирвинг Беккер және әр қалада жергілікті музыканттардан тұратын оркестрді басқарды. Толық дыбыс тректері 1952 жылдың 4 наурызында жазылды және Columbia LP 4619 ретінде шығарылды. Шилкрет: "Кей Свифт, тамаша композитор, музыка жазды, ал Рассел Беннет оны он бір адамдық ансамбльге баптап жазды" деді. Кейінгі жылдары ол Гершвиннің музыкасын жазуға, орындауға және түсіндіруге арнады, ол 1991 жылы Альцгеймер ауруымен ауырып қалғанға дейін солай істеді. 1993 жылдың 28 қаңтарында ол 95 жасында Коннектикут штатының Саутсингтон қаласындағы Альцгеймер ауруының ресурстық орталығында қайтыс болды.