Кіріспе

Канадалық-американдық христиан жазушысы (1936 – 2009)

Ричард Джон Нойхаус (14 мамыр 1936 – 8 қаңтар 2009) – көрнекті жазушы және христиан дін қызметкері (алғашқыда Миссури Синодының лютеран шіркеуінде, содан кейін ELCA және кейін католик шіркеуінде). Канадада туған Нойхаус АҚШ-қа көшіп, онда АҚШ азаматы болды. Ол ұзақ жылдар бойы "Лютеран форумы" журналының редакторы, кейін "First Things" айлық журналын құрып, оның редакторы болды, сондай-ақ көптеген кітаптардың авторы. Католик шіркеуінің аборт және өмірге қатысты басқа да мәселелер бойынша ұстанымдарын қатты қорғаған ол, президент Джордж Бушқа биоэтикалық мәселелер бойынша бейресми кеңесші болды.

Ерте өмір және білім

1936 жылы 14 мамырда Онтарионың Пемброк қаласында туған Неухаус – лютеран пасторы мен оның әйелінің сегіз баласының бірі. 16 жасында Техастағы жанармай стансасын басқару үшін орта мектепті тастағанымен, 1956 жылы Техас штатының Остин қаласындағы Конкордия лютеран колледжін бітіріп, қайта оқуға түсты. Ол Миссури штатының Сент-Луис қаласына көшіп, 1960 жылы Конкордия семинариясынан бакалавр және дивиндити магистрі дәрежелерін алды. 1974 жылы Миссури Синодындағы үлкен жарылыс көптеген "модернист" шіркеулердің бөлініп, Неухаус кейіннен қосылған Евангелиялық лютеран шіркеулері қауымдастығын құруына себеп болды. AELC, он жылдан кейін 1988 жылы АҚШ-тағы тағы екі либералды лютерандық конфессия – Америка лютерандық шіркеуі (1960) және Америкадағы лютерандық шіркеу (1962)пен бірігіп, қазіргі Америкадағы Евангелиялық лютерандық шіркеуін құрды, онда Неухаус дін қызметкері болды. 1961 жылдан 1978 жылға дейін ол Бруклиндегі Уильямсбургтегі кедей, негізінен афроамерикандық және испандық қауымның пасторы болды. Ол мінберден азаматтық құқықтар мен әлеуметтік әділдік мәселелерін көтеріп, Вьетнам соғысына қарсы сөйледі. 1960 жылдардың соңында ол иезуит діни қызметкері Дэниел Берриган және раввин Абрахам Джошуа Хешелмен бірге Вьетнам соғысы туралы алаңдаған дін қызметкерлері мен миряннан тұратын ұйым құрды, осы ұйым: «Ортодоксальдық міндетті болмағанда, ерте не кеш ол тыйым салынған болады» деді.

Католик діни қызметкері

1990 жылдың қыркүйегінде Нойхаус католик шіркеуіне қабылданды. Католик дінін қабылдағаннан кейін бір жыл өткен соң, кардинал Джон О’Коннор оны Нью-Йорк архиепископтығының священнигі (құжыры) етіп издеді. Ол Папа Иоанн Павел II-нің қоштасу рәсімі мен Папа Бенедикт XVI-ның сайлануы кезінде "Мәңгілік Сөз Телеарнасы" (EWTN) католик телеарнасының комментаторы болды. Нойхаус католик священнигі ретінде "Бірінші нәрселер" журналын редакциялауды жалғастырды. Ол ізделіспен алынатын лектор және ғылыми және көпшілікке арналған жанрларда бірнеше кітап жазды. Ол 2010 жылы шыққан "Адамдық тәжірибе" фильмінде де пайда болды, бұл фильм оның қайтысынан кейін жарық көрді, онда оның дауысы баяндамада және фильм трейлерінде естіледі.

Жеке өмір және өлім

Ньюхаус 2009 жылдың 8 қаңтарында Нью-Йорк қаласында 72 жасында рак ауруының асқынуларынан қайтыс болды.

Саяси маңызы

Кейінгі жылдары Нойхаус өмірге қолдау көрсету қозғалысын 1960 жылдардағы азаматтық құқықтар қозғалысымен салыстырды. 2004 жылғы президенттік сайлау науқаны барысында ол абортты қолдаған католик саясаткерлеріне қатысудан айыруды белсенді түрде жақтады. Абортты "өмірдің қасиеттілігіне қатысты басқа мәселелерден" оқшалау – қателік екенін айтты. Бұл экуменикалық манифест көптеген пікірталастарға ұйтқы болды. Президент Джордж Буштің жақын, бірақ ресми емес кеңесшісі болған ол, Бушқа аборт, ғылыми-зерттеу жұмыстары, клондау және Федералдық неке туралы түзетулер сияқты діни және этикалық мәселелер бойынша кеңес берді. 2005 жылы "Бушизм католиктікке айналды" деген тақырып аясында, "Time" журналы Нойхаусты "Америкадағы ең ықпалды 25 евангелист" тізіміне енгізді. Керісінше, теолог Дэвид Бентли Харт Нойхаусты

ойлы, зиялы, өзіне сенімді, жомарт және қағидалы адам ретінде сипаттады, ол өз пікірін білдіреді (әрине), бірақ оған келіспейтіндерге ашкөздік немесе наразылық танытпайды; "абсолютист" сияқты сөздер оған қатысты қолданылғанда мәнсіз абстракциялар болып табылады. Оның журналы өз көзқарасына қарсы пікірлерді қамтитын мақалаларды жариялайды (кейде өте күшті түрде), және ол осыған өте қуаныштанды. Нойхаус сонымен қатар "Бірінші нәрселер" журналында Мәсіх Легионерлерінің негізін қалаушы Марсиал Масиелді қорғап, дау тудырды.