Кіріспе

Британдық актер (1927–2018)

Питер Пол Уингард (шын аты Сирил Голдберт, 23 тамыз 1927 – 15 қаңтар 2018) – 1940-шы жылдардың соңынан 1990-шы жылдардың ортасына дейін белсенді болған британдық теледидар, сахна және кино актері. Ол ең көп танылғаны – екі телесериалда детективке айналған бестселлер романисі Джейсон Кинг рөлін сомдауы: «Department S» (1969–1970) және «Jason King» (1971–1972). Оның әсем киімдері мен ерекше өнері сәттілікке жеткізді, сондай-ақ ол 1970-ші жылдардың басында Ұлыбританияда және басқа елдерде стиль иконы ретінде танылды.

Түпбасқасы және ерте өмір

Уайнгардтың туған аты Сирил Голдберт еді. Оның толық аты Сирил Луис Голдберт болған болуы мүмкін. Уайнгард есімін өзгертіп, өзінен кіші екенін мәлімдеді. Ол сондай-ақ әкесінің атын және қызметін, екі ата-анасының ұлтын және этникалық тегін жалғандап, жалған отбасы тарихын құрастырды. Сонымен қатар, Ұлыбританиядағы жас кезіндегі білімі мен жұмыс тәжірибесі туралы да жалған мәлімдеме жасады. Ол 2018 жылы 90 жасқа толғанша өмірбаянының осы нұсқаларын сақтап келді. The Guardian газеті 2020 жылғы наурызда "оның өмірбаяны құпияға оранылған" деп хабарлады.

Туған күні мен орны

Оның өлім куәлігінде 1927 жылғы 23 тамызда дүниеге келгені көрсетілген. 2018 жылғы қаңтардағы қайтысы туралы көптеген хабарламалар оның 90 жаста екенін айтады. Көптеген ресми дереккөздер 1927 жылғы туған жылын көрсетеді, бірақ басқа, бейресми дереккөздер 1924 жылдан 1937 жылға дейінгі әртүрлі туған жылдарды атады. 1945 жылы Ұлыбританияға келген кездегі иммиграциялық құжаттар оның сол кезде 18 жаста болғанын, 1927 жылы туғанын көрсетеді, ал Уингард 1948 жылы алғаш рет Ұлыбритания сайлау тізіміне енгізілген, бұл да 1927 жылғы туған жылын растайды, себебі сол кезде 21 жастан асқандар ғана тізімге енгізілген. Оның 2018 жылғы өлім тіркемесі де 1927 жылғы туған жылын, ал жасын 90 деп көрсетеді, және 2018 жылғы өлімі мен некрологтардың көпшілігі осы деректерді келтірді. Басқа дереккөздер сенімсіз. Мысалы, 1950 жылғы қаңтардағы "Эссекс Ньюсман Геральд" газеті Уингардтың 25 жаста екенін жазды, бұл 1924 немесе 1925 жылғы туған жылды болжайды. J. G. Баллард өзінің "Өмірдің кереметтері" атты өмірбаянында былай жазады: "Сирил Голдберт, болашақтағы Питер Уингард, менен төрт жас үлкен еді". 1943 жылы Шанхайда құрастырылған құжаттар Сирил Голдберт 1928 жылы туғанын көрсетеді. 1956 жылғы қыркүйектегі "Straits Times" газетінде оның жасы 26 деп көрсетілген, бұл 1930 жылғы туған күнді болжайды. Оның жанкүйерлер клубының сайтында үш түрлі туған күні көрсетілген: бастапқыда 1933 жылғы 23 тамыз, және осы дата BAFTA-ның 2018 жылғы марапаттау салтанатындағы некрологында қолданылған. Ол қайтыс болғаннан кейін туған жылы 1937 жылғы 28 тамызға өзгертілді, себебі Джерси паспортына сілтеме жасалды, содан кейін 2019 жылғы сәуірде қайтадан 1928 жылғы 28 тамызға өзгертілді. Оның өлім куәлігінде туған жері Сингапур деп көрсетілген, ал 1960 жылы АҚШ-қа жасаған екі сапарына қатысты иммиграциялық құжаттарда оның туған жері Сингапур деп жазылған. Уингард өмір бойы өзінің туған жері ретінде Марсельді атады, және бұл 2020 жылы жарияланған өмірбаянында қайталанды. Генри Голдберт орыс текті және қазіргі Украинада дүниеге келген. Ол Британ Малайясында өсіп, британдық азаматтыққа қол жеткізді. Ол Гонконг, Малайя, Сингапур және Үндістанда британдық дипломатиялық қызметте мансап жасады, содан кейін Лондонның Итон-скверінде тұратын антикалық сағаттарды импорттаушы-экспортер болды. Мұндай адам Ұлыбританияда немесе әлемнің басқа жерінде тіркелмеген. Жолаушылар тізімінде Уингардтың туысы ретінде аталғанына қарамастан, Генри Голдберт 1945 жылғы қазан айында, ұлы Шанхайдан Ұлыбританияға келгенге дейін бірнеше апта бұрын АҚШ-та қайтыс болған. Сұхбаттарда ол әрқашан оның француз екенін айтқан. Ол Сингапурдан шыққан еуразиялық отбасында дүниеге келген. Ол Генри Голдбертпен 1937 жылы ажырасқан. Уингардтың екі кіші інісі болған: Генри Голдберт-младший, Джо (1930–2011) және Марион Голдберт Уэллс (1932–2012). Олар 1946 жылы Уингардтан кейін көп ұзамай Англияға көшіп келді, бірақ 2020 жылғы өмірбаянында ол олармен немесе олардың балаларымен байланысты одан әрі азайтуды таңдады. Генридің ұлдары Уингардтың мұрасын оның қалауына қайшы жүзеге асырды. Питер Уингардтың ата-анасы ажырасқаннан кейін, оның анасы Шанхайдағы швейцариялық сағаттық отбасынан шыққан Чарльз Джуветке үйленді, осы арқылы швейцариялық азаматтыққа қол жеткізді. Оның әкесі Уингардтың кейінірек антикалық сағаттар сатушысы болғаны және ол француз актер-режиссері Луи Жуветтің аналық туысы болғаны туралы айтқан сөздеріне ықпал еткен болуы мүмкін. Оның анасы Мадж Луи Жуветтің қарындасы немесе қайын сіңлісі болған жоқ, сонымен қатар француз Луи Жуве швейцариялық Джуве отбасымен байланысты емес. Ол күйеуі зейнеткерлікке шыққанға дейін Малайзияның Джохор қаласында тұрды, содан кейін олар оның туған қаласы Шотландияның Сторновей қаласына көшіп барды. Анасы Иан Маколейге тұрмысқа шыққаннан кейін Уингард кейде өгей әкесінің тегін қолданды. Ұлыбританияның Ұлттық мұрағатында сақталған хат-хабарлар 1942 жылы Генри Голдберттің үш баласы, оның ішінде 15 жасар Сирил Шанхайда тұрғанын және Ұлыбританияның Соғыс Көлігі министрлігі, Соғыс тұтқындары департаменті және әртүрлі мектеп-интернаттар балалардың Ұлыбританияға оралуын жеңілдету үшін күш салғанын, бірақ Сирилдің жасына байланысты орналастырылмағанын көрсетеді. 1943 жылғы сәуірде ол Лунхуа азаматтық лагеріне қамалды. 1970 жылдардағы сұхбатында Уингард әкімшілік қателік салдарынан бес жасында жалғыз бала ретінде интернатта болғанын айтты, бірақ бұл жасын ойлап тапқан болуы мүмкін, себебі жазбалар оның 15 жасынан 18 жасқа дейін қамауда болғанын көрсетеді. Ол интернатта тұрған кезінде "Доктор Джекил және Мистер Хайд" пьесасындағы барлық рөлдерді ойнап, актерлік өнермен айналыса бастады. Жапонияның капитуляциясынан кейін, 1945 жылғы тамызда интернаттар босатылды. Сирил Голдберт содан кейін күзде Шанхайдан шығып, Cunard White Star Line компаниясының "Arawa" кемесімен Ұлыбританияға келді. Жолаушылар тізімінде ол 18 жастағы жалғыз саяхатшы ретінде тіркелген, және 1945 жылғы 14 желтоқсанда Саутгемптонға келді. Британ жазушысы J. G. Баллард та Лунхуа лагерінде тұтқын болды, және ол Уингардпен бірге басқа бұрынғы тұтқындармен Ұлыбританияға келді. 1995 жылы ол былай жазды:

"Питер Уингард лагерде, шынайы аты Сирил Голдберт астында болды. Біз "Arrawa" кемесімен Англияға келдік, және 1950 жылдары бірнеше рет кездестік. Соңғы рет, ол сәттілікке жеткен кезде, ол мені Сент-Джеймс паркінде елемей өтті. Сұхбаттарында ол әкесі француз дипломаты болғанын айтады және жасы туралы шатастырады, кейде менің жасымнан кіші екенін айтады. Шындығында, ол менің жасымнан кемінде төрт жас үлкен [Баллард 1930 жылы туған], және лагердегі Шекспир қойылымдарында ересек рөлдерді ойнады". Уингард Баллардты танығанын немесе есінде қалмағанын айтты, бірақ 2020 жылы оның биографы жариялаған мерзімі көрсетілмеген хатында ол Баллардты танығанын растады. Шанхайдан Англияға келгеннен кейінгі өмірі туралы оның айтқандары, білім, саяхат және жұмыс бойынша жоғары мәртебелі тарихпен безендірілген. Бұл, өзінің Шанхайдан 12 жастағы бала ретінде кеткені туралы айтқанымен тудырған алты жылдық айырмашылықты түсіндіруге көмектесті, емес 18 жастағы адам ретінде, жолаушылар тізімінде көрсетілгендей. Ол швейцариялық санаторияда соғыс тәжірибесінен сақадану үшін екі жыл өткізгенін, содан кейін Англия, Франция және/немесе Швейцариядағы жеке мектептерге барғанын, содан кейін Оксфорд университетінің құқық факультетінде үш ай оқығанын және біраз уақыт Лондондық жарнама агенттігінде жұмыс істегенін айтты. Ол 1958 жылы "Бен Ганнның баяндарынан" адаптациейында Лонг Джон Сильвер рөлін ойнады.

Джейсон Кинг рөлінде танымал жетістік

Уингард 1969 жылғы «Department S» тыңшылық сериясындағы басты рөлі арқылы британдықтарға танымал болды. Оның кейіпкері, Джейсон Кинг, детективке айналған романда жазушы, суретші Иан Флемингке негізделген деп есептеледі. Ол «ұзын, салбыраған мұрты, аю терісінен жасалған шапкаға ұқсайтын шашы, кең жапырақты үш бөліктен тұратын костюмі, галстугі және ашық мойынды, аса жарқын түсті жейделерімен – мұндай түстер сезімтал көзді жарақаттауы мүмкін» стиль иесіне айналды. 1970-ші жылдардың соңында Оңтүстік Африка мен Австриядағы театрларда өнер көрсетті. Уингард 1980 жылғы «Флэш Гордон» фильмінде маскалы Клит рөлін, ал 1989 жылғы «Танк Маллинг» фильмінде Рэй Уинстонмен бірге сэр Роберт Найт рөлін ойнады. Телевизияда ол 1984 жылғы «The Two Ronnies» арнайы ролінде сэр Гай рөлінде пайда болды. Басқа телешоулардың қатарында «Доктор Кто» (1984 жылғы «Planet of Fire» төрт бөлімдік оқиғасы), «Хаммер үйінің құпиялары мен күдіктері» (1984), «Булман» (1985), «Ленни Генри шоуы» (1994) және «Шерлок Холмстың естеліктері» (1994) бар. 1995 жылы «Др. Калигари кабинеті» қойылымын жұтқыншақ инфекциясы салдарынан алдын ала көрсетім кезінде тастап кеткеннен кейін, Уингард көбінесе актерлік қызметтен бас тартты, тек дауыстау жұмыстарын ғана орындады. Ол «Memorabilia» және өнер шеберлігін тойлайтын басқа да шараларда жиі көрінді. 2003 жылы ол Channel 4 телеарнасының «Dee Time» ток-шоуының қайта жаңғыруында Саймон Дидің қонағы болды. Сценарист Марк Миллар 2004 жылғы «Layer Cake» фильмін түсіргенде режиссер Мэтью Вон Уингардты рөлге шақыруды қалаған, бірақ ол қайтыс болғанын естіген. Жеті жылдан кейін Вон оны «X-Men: First Class» фильміне қайта шақырды, бірақ оған тағы да Уингардтың қайтыс болғаны туралы қате ақпарат берілді. 2014 жылдың қаңтарында ол BBC Four TimeShift құрамындағы «How to Be Sherlock Holmes: The Many Faces of a Master Detective» деректі фильмінің бір бөлімін баяндады. 2015 жылғы Channel 4 арнасы үшін түсірілген «It was Alright in the 1960s» деректік сериалында Уингард «The Saint» сериалында түрік рөлін ойнауға мәжбүр болғанына өкініш білдірді, бірақ ол оны театр режиссерінің өзін Отелло рөліне шақыруы мүмкін деген үмітпен жасағанын айтты.

Жазбалар

1970 жылы Уингард RCA Victor компаниясы шығарған, жай ғана "Peter Wyngarde" деп аталған альбомды жазды, оның құрамында "La Ronde De L'Amour" / "The Way I Cry Over You" синглы болды. Альбом – Вик Смит пен Хьюберт Томас Вальверде жасаған сөздік музыкалық композициялар жинағы. Уингард: "Бұл альбом дереу сатылып бітті, бірақ RCA компаниясы оны қайта басып шығарудан түбірлі бас тартты. Мен қатты ашуландым, себебі маған компаниямен үш альбомдық келісімшарт жасалған еді, олар әр 12 ай сайын бір альбом шығаруға уәде берген. Олар өндіріс басқа жаққа көшіріліп жатыр деген сылтау келтірді. Менің ойымша, олар қорқып қалды", – деді. 1970 жылы "Rape" (кейін "Peter Wyngarde Commits Rape" деп аталған) трекінің промо-синглы да, "The Way I Cry Over You" B-жағымен және PW1 сериялық нөмірімен бірге шығарылды. 1998 жылы RPM Records компаниясы альбомды CD форматында қайта шығарды, оның атауын "When Sex Leers Its Inquisitive Head" деп өзгертті. Альбомның ерекше сөздік стилі мен кейбір тректердің көңілді тақырыптарының арқасында қазіргі кезде ол көбінесе қызығушылық тудыратын туынды ретінде қарастырылады.

Жеке өмір

Питер Уингард 1951 жылы 6 наурызда 23 жасында актриса Доринда Стивенске үйленді. Олар Кенсингтонның 9 Холланд Парк мекенжайында тұрды. Үш жылдан кейін олар ажырасып, 1955 жылдың қарашасында Стивенс «TV Times» журналында «Портленд Плейс маңындағы, Лондонның жанында Кассиомен, оның сымды шашты терьерімен бірге тұратын бойдақ әйел» деп сипатталды. 1957 жылы Найробиде «Африкалық патруль» фильміне түсірілім кезінде ол канадалық оператор Уильям Майкл Боултбиге (1933–2005) үйленді. 1972 жылы «The Sydney Morning Herald» газетіне берген сұхбатында Уингард өзінің ең үлкен өкінішінің «өте жас кезінде үйленгені» екенін айтып, былай деді: «Бұл үш жылға созылды, ал соңғы жылы тозаққа айналды. Дегенмен, адам қателіктерінен сабақ алады, солай емес пе?» Ол Вивиен Лиді «өмірімнің махаббаты» деп атады. 1956 жылдан 1958 жылға дейін Уингард Лондонда Руби Талботпен бір пәтерде тұрды. 2020 жылғы өмірбаянында сайлау тізімі бұл романтикалық қарым-қатынас екенін көрсетеді. 1950 жылдардың соңында ол Лондонның Кенсингтон Хай-стритіндегі 1-ші Ерлс Террасасындағы пәтерге көшті. Ол өмірінің соңына дейін сонда тұрды. Бірнеше жыл бойы ол актер Алан Бейтспен бірге сол пәтерде тұрды, және кейбір деректерге сәйкес, бұл да романтикалық қарым-қатынас болды. Актерлік ортада Уингардтың гомосексуал екені жиі айтылды, ал «Петуния Винегум» лақап аты шынайы лақап емес, комедиялық скетчтен пайда болған болуы мүмкін. 1975 жылдың қазан айында Уингардтың жеке өміріне көпшіліктің назары ауды, ол Глостер автобус станциясындағы қоғамдық дәретханада кран операторымен жасаған ұятты әрекеті үшін өз шын аты – Сирил Голдберт атымен сотталды. «Evening Standard» газеті Уингардтың кінәсін мойындағанын, бірақ оның адвокаты шамадан тыс ішімдік ішуден туындаған «ақыл-естің бұзылуы» деп айыпты жеңілдетуге тырысқанын хабарлады. Уингард айыпталып, 75 фунт стерлинг айыппұл төледі. Оның мансабы осы сот процесіне байланысты жариялылықтан толыққанды қалпына келмегені айтылады. 2023 жылдың жазында Уингардтың ресми веб-сайтында жарияланған мәлімдемеде 1975 жылғы сот шешімі «құлатылғандығы» және Ішкі істер министрлігінің бір жынысты жыныстық қатынасқа қатысты тарихи айыптауларды қарастырмау бастамасы аясында өлімнен кейін кешірім берілгені хабарланды. 1993 жылы сұхбат беру кезінде Уингард өзінің атақ-даңқының шыңында «Мен өзімді тоқтату үшін ішімдік іштім, қазір де осында екенімге таңғаламын» деді, бірақ 1980 жылдардың басында және тағы 1988 жылы ішуді тоқтатқанын айтты. Бір деректер бойынша, ол өмірінің бір бөлігін әлеуметтік жәрдемақыға сүйеніп өткізген. Моррисси 2013 жылғы өмірбаянында Уингардтың Ерл террасасындағы үйіне барған кездегі әсерін былай сипаттады: [Оның пәтері] – Эдвардтық дәуірдегі дін қызметкерлерінің қатыгездігінен туған, кітаптар мен қағаздардың, жартылай аяқталған, жартылай басталған қолжазбалардың торнадосы. Оның дауысы әлі де өте анық және дыбысты, ал оның көзі оның ең жақсы кезеңінен бері өзгермеген. Бірақ ол енді сахнада да, теледидарда да емес. Кино әдетте бізге Питер сияқты жастағы адамдардың жоқ екенін айтады, немесе болса да, олар мүжіліп, басты сюжетке кедергі келтіреді. Ол менің алдымда өз міндетін біліп, оны орындаған адам ретінде отыр, мақтауға лайық емес, ақыл-ойының кинотеатрында тірі.

Фандом және өмірбаяндар

Питер Уингардтың 1950-жылдардың ортасынан 1985 жылға дейін белсенді жанкүйерлер клубы болды. 1992 жылы актердің қолдауымен "The Hellfire Club" деп аталатын жанкүйерлер қоғамы құрылды, оның мүшелері тоқсан сайынғы журналын пошта арқылы алатын. 2000 жылы ол онлайн режимде жұмыс істеді.

2012 жылы "The Prisoner" телесериалының жанкүйерлер қоғамы Six of One ұйымдастырушысы актердің кәсіби өмірбаянын жариялады. Ол 2019 жылы қайта басылды. "The Hellfire Club" қоғамының ұйымдастырушысы Уингардтың қайтысынан кейін оның тегін қабылдап алды және 2020 жылы ол тақырып туралы жеке біліміне сүйене отырып, өмірбаянын жариялады.

Өлім және мұра

Оның агенті мен менеджері 2017 жылдың қазан айында Уингардтың Лондонның Челси және Вестминстер ауруханасына себебі белгісіз аурумен түскенін хабарлады. Ол 2018 жылдың 15 қаңтарында қайтыс болды. Тина Уайнгард Хопкинстің 2020 жылғы Уингард туралы өмірбаяны және оған қоса веб-сайтында автор мен Уингардтың мұрагерлері мен жақындары арасындағы оның мүлкі және денесінің қайда жерленгені туралы туындаған дау-жанжалдар туралы толық мәлімет берілген. Сатылымға қойылған барлық заттар сатылды, аукционнан 35 000 фунттан астам түсім алынды. Оның "1970 жылғы ең әдемі киінген тұлға" сыйлығы ең жоғары бағамен – 2 200 фунт стерлингке сатылды.