Жоғары қарсылықты жаттығу тренажері

Кіріспе

Стационарлық жаттығу машинасы

Эллипстік жаттықтырушы немесе кросс-тренажер – бұл баспалдақпен көтерілу, жүру немесе жүгіру үшін қолданылатын стационарлық жаттығу машинасы, буынға артық қысым түсірмейді, соның салдарынан соққыға байланысты жарақаттар қаупі азаяды. Осы себепті, кейбір жарақаттары бар адамдар эллипстік тренажерді дене күшін сақтау үшін пайдалана алады, себебі азаматтық әсер оларға аз әсер етеді. Эллипстік жаттықтырушылар жүрек-қан тамырларын жаттықтыратын, әсері жоқ жаттығуды ұсынады, ол жаттығу жылдамдығына және пайдаланушы таңдаған қарсылық деңгейіне байланысты жеңілден жоғары қарқындылыққа дейін өзгертілуі мүмкін. Эллипстік жаттықтырушылар алғаш рет 1990 жылдары Precor компаниясымен нарыққа енгізілді. Көптеген эллипстік жаттықтырушылар пайдаланушының жоғарғы және төменгі денесін жаттықтырады (бірақ кейбір модельдерде жоғарғы дене бөлігінің қозғалмалы элементтері болмайды). Эллипстік жаттықтырушылар аз әсер ететін жаттығулар саналғанымен, бұл салмаққа ден қоюдың бір түрі болып табылады. Олар пайдаланушының қозғалысы арқылы өзін-өзі қуаттауы мүмкін, немесе қозғалысты реттеу және/немесе электрондық консольдері мен қарсылық жүйелерін қамтамасыз ету үшін электр желісіне қосуды қажет етеді.

Тарих

Эллипстік жүргізушілер кинематика саласында төрт буынды механизм деп белгілі байланыстардың орналасуын пайдаланады. Педальдар "қосқыш" деп аталатын жылжымалы буынға бекітіледі. Эллипстік траекторияны жасау тақырыбындағы алғашқы жарияланған жұмыс 1988 жылы Пурдью университетінің зерттеушілерімен жасалды, онда жылжымалы буындағы нүктенің траекториясы шамамен эллипстік пішінде жүретіні көрсетілген. 1995 жылы Precor Elliptical Fitness Crosstrainer (EFX) ұсынды – бұл жүгіру кезіндегідей, аяқты өкшеден бақаққа дейін домалатуға мүмкіндік беретін алғашқы жаттығу құралы. Оның патенттелген механизмі артқы дөңгелекті алдыңғы педальмен үйлестіріп, тегіс, эллипстік қозғалыс жасайды. Бұл аяқтың қолайлы болуына және басқа тұрақты кардио жабдықтарында кездесетін аяқтың сезімсізденуінің азаюына септігін тигізеді. Бұл тәсіл "төмен әсерлі" деп жіктеледі, себебі ол адамның өкшелерін педальдармен байланыста ұстап, бұлшықеттер мен сіңірлерге түсетін күшті азайтады.

Түрлері

Эллипстік жаттықтырушылардың үш түрі бар, олар қозғалтқыштың немесе "жетек" орналасуына қарай жіктеледі. Ең көне эллипстік конструкция – "артқы жетек" түрі, екінші буын эллипстік конструкциясы – "алдыңғы жетек" түрі, ал ең соңғы эллипстік конструкциясы – "орталық жетек" түрі. Кейбір модельдерде педаль тіректерінің астындағы көлбеу роликтердің еңістігін реттеуге болады, бұл педаль қозғалысының әртүрлі траекторияларын жасауға мүмкіндік береді. Автоматты немесе қолмен реттелетін ролик еңісі эллипстік траектория бұрышын өзгертеді, бұл жамбас қозғалысын және қадам ұзындығын өзгерте алады. Бұл пайдаланушыға жаттығуды төменгі денедегі әртүрлі бұлшықтарды нысанаға алу үшін өзгертуге мүмкіндік береді. Эллипстік жаттығулар тек төменгі денеге ғана емес, бүкіл денеге әсер етеді. Көбінесе бөксе, жамбас және тізе бұлшықтарын нысанаға алса да, эллипстік жаттығулар дене ортасын, трицепсті, бицепсті және иықтарды да нысанаға ала алады, жаттығу түріне байланысты. Кейбір эллипстік жаттықтырушылар жаттығу барысында еңіс, қарсылық және қадам ұзындығын автоматты түрде өзгертуге арналған алдын ала бағдарламаларды пайдалануға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, кейбір эллипстік жаттықтырушыларды алға немесе кері бағытта пайдалануға болады. Эллипстік жаттықтырушылар негізінен пайдаланушының аяқтарымен қозғалады, көбінесе әр педаль тірегіне бекітілген тұтқалармен жабдықталған, бұл қолдарға қосымша жүктеме түсіреді және қосымша қозғау күшін қамтамасыз етеді. Пайдаланушы иықтан төмен тұтқаларды ұстап, аяқтарымен эллипстік траекторияда жылжып, қолдарын итеріп-тартады. Осылайша, тұтқалардың қозғалысы педаль қозғалысымен байланысты және үйлестірілген. Кейбір дұрыс емес жасалған жаттықтырушылар пайдаланушының аяқ күшіне тым көп тәуелді болады, бұл тұтқалардың артық жылдамдығына әкеледі, себебі тұтқаларға жеткілікті механикалық артықшылық берілмейді. Нәтижесінде, мұндай жаттықтырушылар пайдаланушыға қолдары жай ғана "қозғалысқа ілесіп келе жатқандай" сезім тудыруы мүмкін, еңбек процесіне маңызды үлес қоспайды. Эллипстік жаттықтырушылардың жақсы үлгілері қол және аяқ жаттығуларын пайдалы және дұрыс пропорцияда үйлесімді түрде ұсынады. Кейбір өндірушілер фитнес-клубтардағы жиі пайдалануға төзімді, берік коммерциялық модельдерді шығарады, олардың бағасы 4000 доллардан асып түседі. Үйде пайдалануға арналған арзан үлгілердің бағасы шамамен 200 доллардан басталады. Көбірек мүмкіндіктерге ие, әсіресе коммерциялық жаттықтырушылар, кең ауқымды бағдарламалар мен жақсы реттеу опцияларын ұсынады.

There are three types of elliptical trainers, categorized by the location of the motor or "drive." The oldest elliptical design is the "rear drive" type, the second generation elliptical design is the "front drive" type, and the most recent elliptical design is the "center drive" type. On some models, the incline of sloping roller ramps beneath the pedal links can be adjusted to produce varying pedal motion paths. An adjustable ramp, whether automatic or manual, alters the angle of the elliptical path which can vary hip actuation as well as vary the stride length. This can allow a user to alter their workout to target various lower body muscles. In addition to the lower body, elliptical workouts are known to target the whole body. While mostly targeting the glutes, hamstrings and calves, ellipticals can also target the core, triceps, biceps and shoulders depending on the workout. Some elliptical trainers even enable exercisers to use preset programs to automatically vary incline, resistance, and stride length over the course of a workout. In addition, some elliptical trainers can be driven in either a forward or a reverse direction. Elliptical trainers are primarily driven by the user's legs, and most are combination designs having handle levers attached to each pedal link to enable some burden on the arms and to provide a secondary source of driving power. The user grips the handles below shoulder height and pushes and pulls the arms while shuffling the feet back and forth within elliptically shaped paths. Thus the oscillating handle motions are dependent on – and coordinated with – the constrained pedal motions. Some poorly designed machines are too dependent on the user's leg power, producing excessive handle speeds due to mechanical ratios that do not provide enough mechanical advantage to the handle levers. Consequently, such machines might feel to the user as if their arms are simply "going along for the ride" rather than performing a meaningful portion of the work. Better models of elliptical trainers offer a more balanced – or even harmonious – combination of arm and leg exercise in useful, proper ratios. Some manufacturers produce durable commercial models made to withstand frequent use in a fitness club environment, at prices that can be in excess of $4,000. Inexpensive models are available for home use at prices starting around $200. More expensive elliptical trainers – especially commercial machines – are more likely to offer more features such as extensive programs and better adjustment options.

Артықшылықтары

Эллиптикалы жаттықтырушы аяқ бұлшықеттері мен жүректі жаттықтыру жағынан жүгіру таспасына ұқсас. Эллиптикальды жаттықтырушылар аяқ қозғалысының стационарлық велосипедтер мен жүгіру таспалары арасындағы орташа диапазонын қамтамасыз етеді. 2010 жылғы зерттеуде 9 ер және 9 әйел таңдалып, жүгіру таспасында немесе эллиптикальды жаттықтырушыда бірдей RPE деңгейінде жаттығу жасады. Нәтижесінде, екі жаттығу құралындағы энергия жұмсалуы мен оттегі тұтыну деңгейі бірдей болды. Миссури университетінің тамақтану және жаттығу физиологиясы профессоры Томас Алтена жүгіру таспаларын және эллиптикальды жаттықтырушыларды салыстыру үшін оттегінің сіңуін, сүт қышқылының жиналуын, жүрек соғу жиілігін және күш-жігердің сезілуін өлшеді. Оның зерттеуі эллиптикальды жаттығуларға байланысты физиологиялық жауаптар жүгіру таспасындағы жаттығуларға ұқсас екенін көрсетті. Пайдаланушылар педальдерден аяқтарын көтермейтіндіктен, жүгіру таспалары сияқты басқа фитнес жаттықтырушылардан айырмашылығы, аяқ тию шуы болмайды. 2002 жылы Айдахо университеті жүргізген зерттеу эллиптикальды жаттықтырушыда қадам ұзындығын өзгерту арқылы әртүрлі бұлшықет топтарын белсендіруге болатынын көрсетті. Сондай-ақ, зерттеуде қадам ұзаған сайын, пайдаланушының күш-жігерін арттырмай, көбірек калориялар күйіп кететіні анықталды. Осы зерттеудің нәтижелері кейбір жаңа эллиптикальдардағы өзгермелі қадам ұзындығы функциясы туралы айтылған мәлімдемелерді қолдайды.

Жалпы қолданылуы

Түрлі модельдерде процедуралар әрқайсысы бойынша өзгеше болғанымен, көпшілігінде пайдаланушы омыртқасын бейтарап күйде (арқасы түзу) ыңғайлы тұру позын қабылдайды. Пайдаланушы тізелерін, жамбастарын және тобықтарын бір сызыққа келтіреді; салмағының өкшелер мен табан алды бөлігіне тең таралуын қамтамасыз етеді. Пайдаланушы қол тіректерін тегіс, бақыланатын қозғалыспен ұстап, алға немесе кері бағытта қадам басады, табиғи қозғалыс диапазонының толық ауқымында үздіксіз және тегіс жұмыс істейді.