Кіріспе

Американдық банкир, бизнесмен, инвестор және әуесқой математик

Банкир Дэниел Эндрю Бил (29 қараша 1952 жылы туған) – американдық банкир, бизнесмен, инвестор және әуесқой математик. Ол Даллас қаласындағы бизнесмен, жылжымайтын мүлік және банк ісінде байлық жинаған. Мичиган штатының Лансинг қаласында туып өскен Бил – Beal Bank және Beal Bank USA, сондай-ақ басқа да байланысты компаниялардың негізін қалаушы және төрағасы. Bloomberg Billionaires Index мәліметтері бойынша, 2021 жылдың желтоқсанына қарай Билдің байлығы 9,49 миллиард АҚШ долларына бағаланады. Сан теориясымен айналысатын Бил, сонымен қатар Ферманың соңғы теоремасының математикалық жалпыламасы – Бил болжамымен де танымал. Ол оны дәлелдеген немесе жоққа шығарғандарға 1 миллион долларлық тұрақты сыйлық белгілеген. Оның банктері Халықаралық ғылым және инженерия жәрмеңкесімен байланысты екі жылдық ғылым және технология жәрмеңкесін де демеушілік етеді. Бил 2000-шы жылдардың ортасында жоғары тәуекелді покер ойындарына қатысқан, олар туралы кітап жазылған.

Ерте өмір және білім

Бил Мичиган штатының Лансинг қаласында өсті, онда анасы мемлекеттік қызметте жұмыс істеді, ал әкесі – инженер-механик болды. Оның үлкен ағасы және кіші қарындасы бар. Жасөспірім шағында Бил, еңіштісінің көмегімен, қолданылған телевизорларды жөндеуден өткізіп, қайта сату арқылы ақша табуды бастады. Оқу бітіруші кезінде ол пәтерлерге қауіпсіздік жүйелерін орнатты. Сонымен қатар, ол үйлерді көшіру және жалға берілетін мүлікті басқарумен айналысатын бизнес құрды. Бил Лансинг Секстон орта мектебінің дебат клубында өте жақсы нәтижелер көрсетті және Мичиган мемлекеттік университетіне түсіп, математиканы оқыды.

Жылжымайтын мүлікке инвестиция салу

19 жасында Бил Лансингте 6500 долларға үй сатып алып, айына 119 долларға жалға берген кезде жылжымайтын мүлікке инвестиция салатын адамға айналды. Ол мүлік сатып алу, жөндеу және сату арқылы танымал болды. 1976 жылы ол Вашингтонда өткен федералды мүлік аукционына қатысып, Техас штатының Уэко қаласындағы пәтер үйіне ұсыныс жасады. Оның жеңімпаз ұсынысы 217 500 доллар болды. Үш жылдан кейін ол бұл ғимаратты 1 миллион доллардан астамға сатты. Сондай-ақ 1976 жылы ол Уэкодағы Бейлор университетіне түсті, бірақ бизнеспен айналысу үшін оқуын тоқтатты. 1981 жылы Бил және оның серіктесі Нью-Джерси штатының Ньюарк қаласындағы екі қираған үй-жай ғимаратын, «Брик Тауэрс» деген атпен 25 000 долларға сатып алды. Екі жылдан кейін олар жөнделген ғимараттарды жеке инвесторға 3,2 миллион долларға сатты. 2017 жылы ол бұрын 132 миллион долларға бағаланған Даллас, Техас штатындағы мүлкін Concierge Auctions арқылы 36,2 миллион долларға сатты.

Beal Aerospace компаниясы

1997 жылы федералды үкіметтің қолдауымен жекешелендіру үрдісінің аясында Бил байланыс спутниктерін орбитаға шығару мақсатымен зымырандар құрастыруға арналған аэроғарыш компаниясын құрды. Техас штатының Фриско қаласындағы 163,000 шаршы фут алаңда 200-ден астам қызметкермен жұмыс істеген Beal Aerospace үш сатылы, 200 фут биіктіктегі зымыранды жасауға баса назар аударды. Сутек пероксиді мен керосинмен жұмыс істейтін қозғалтқышқа жеке тұтандыру жүйесі қажет болмады, себебі сутек пероксиді тотыққанда керосин тұтанатын. NASA-ның ғарышқа ұшыру бағдарламасымен бәсекелескен Бил, 2000 жылдың 23 қазанында компанияны жабылып, қызметін тоқтатты. Бил компанияның жабылуына NASA-ның коммерциялық саясатын басты себеп деп атады, оның ішінде жеке сектордың ұшыру жүйелерінің NASA-ның мемлекеттік субсидияларымен бәсекелесудегі қиындықтарын көрсетті.

Әуесқойлық математика

Биль математикадағы сандар теориясын өздігінен үйренген. 1993 жылы ол Ферманың соңғы теоремасын салдар ретінде тудыратын, Биль болжамы деп аталатын жаңа жорамалды жариялады. Осы болжамға қарсы мысал әлі табылмаған. Бұл болжамды зерттеуді қолдау мақсатында Биль оны дәлелдеуге немесе жоққа шығаруға 1 миллион долларлық сыйлық қаражатын жеке қаржыландырды. Қаражат Америка математикалық қоғамының сенімділік қорында сақталады, ал Биль болжамы туралы ақпараттық веб-сайт Солтүстік Техас университетінде орналасқан. 2023 жылғы сәуір айының мәліметі бойынша, Биль болжамы сыйлығы әлі талап етілмеген.

Покер

2001 және 2004 жылдар аралығында Лас-Вегасқа сапарлар жасаған кезде Бил кәсіби ойыншыларға қарсы жоғары ставкалы покер ойындарына қатысты. Ойындарға $100,000-дан $200,000-ға дейінгі лимиттегі Texas Hold 'Em покері кірді. 2004 жылдың 13 мамырында Лас-Вегастағы Белладжиода Бил покер тарихындағы ең ірі ұтыстардың бірін тіркеді – $11.7 миллион. Бұл ойындар Майкл Крейгтің «Профессор, банкир және өзін-өзі өлтірген патша: барлық уақыттағы ең бай покер ойынының ішінде» атты кітабында сипатталған. Крейгтің кітабында баяндалған ойындар 2004 жылы аяқталғанмен, Бил 2006 жылдың 1-5 ақпанында Лас-Вегасқа оралып, «Уинн Лас-Вегас» казиносында «Корпорациямен» $50,000/$100,000 лимиттегі Hold 'Em матчында қайтадан кездесті. Ойынға Тод Брансон, Дженнифер Харман, Тед Форрест және басқалар қатысты. 2006 жылдың 5 ақпанында Бил $3.3 миллионға ұтылып қалды. Бір аптадан соң ол Wynn Casino-ға оралып, 12-15 ақпан аралығындағы күнделікті покер сессияларында Корпорациядан шамамен $13.6 миллион ұтып алды. Ойын 21-23 ақпан күндері жалғасты, онда әлем чемпионы покерші Фил Айви Корпорация атынан Билге қарсы $30,000/$60,000 және $50,000/$100,000 лимиттерінде өнер көрсетті. Осы үш күн ішінде Бил Айвиге $16.6 миллион жоғалтты.

Жеке өмір

Оның бірінші әйелінен екі баласы бар. 1996 жылы ол эстондық иммигрант Симона Билге үйленді. Бил – либертариан. Forbes журналының мәліметінше, Бил 2016 жылдың қыркүйегінде Трамптың үлкен саяси әрекет комитетіне (супер PAC) 2 миллион доллар, ал инаугурациялық тойларға тағы 1 миллион доллар сыйлық ретінде берді. Ол Трамптың 2020 жылғы президенттік науқанына 1,8 миллион доллар көмектесті. 2021 жылдың қаңтарында АҚШ Капитолийына шабуылдан кейін Билдің көмекшісі Bloomberg News агенттігіне Билдің «не болғанын білмейтінін және енді ол басты жаңалықтарға сенбейтінін» айтты.