Кіріспе
1975 жылғы Альберта провинциясының жалпы сайлауы 1975 жылдың 26 наурызында Альберта заң шығарушы ассамблеясының 18-ші шақырылымын сайлау мақсатымен өтті. Сайлау 1975 жылдың 14 ақпанында жарияланды, соның нәтижесінде 17-ші Альберта заң шығарушы ассамблеясы таратылды. Қазіргі премьер-министр Питер Лаугхид басқаратын Прогрессивті консервативтік партия, үлкен артықшылықпен жеңіске жетіп, халықтың 62 пайызынан астам дауысын алып, заң шығарушы ассамблеядағы 75 орынның 69-ын жеңіп, көпшілік үкімет құрды. Әлеуметтік кредит партиясының дауыс жинауы күрт төмендеді. 1935 жылдан 1971 жылға дейін 36 жыл үкіметте болғаннан кейін – партияның барлық тарихы дерлік – оппозицияда болуға дайын болмады. Бұл партия алдыңғы сайлаудағы дауысының жартысынан астамын жоғалтты және ресми партия мәртебесін сақтап қалу үшін бар болғаны төрт депутаттан ғана тұрды.
The 1975 Alberta general election was held on March 26, 1975, to elect members of the Legislative Assembly of Alberta to the 18th Alberta Legislature. The election was called on February 14, 1975 prorogued and dissolved of the 17th Alberta Legislature. The Progressive Conservative Party led by incumbent Premier Peter Lougheed won its second term in government in a landslide, taking over 62 per cent of the popular vote and winning 69 of the 75 seats in the legislature to form a majority government. The Social Credit Party saw its vote collapse. After 36 years in government from 1935 to 1971—virtually its entire history—it was ill prepared for a role in opposition. It lost over half of its popular vote from the previous election, and was cut down to only four MLAs—just barely holding onto official party status.
Өмірбаян
1971 жылғы жалпы сайлауда Питер Лаугид басқарған Прогрессивті консервативтік партия Альбертаны 36 жыл қатарынан басқарып келген Әлеуметтік несие партиясын жеңді. Прогрессивті консерваторлар халық дауысының 5,3 пайызымен Әлеуметтік несие партиясын жеңіп, көпшілік үкімет құрды. Әлеуметтік несие партиясының көшбасшысы және бұрынғы премьер-министр Гарри Стром 1973 жылға дейін оппозиция көшбасшысы болып қалды, содан кейін ол отставкаға кетті. Стром 1975 жылғы сайлауға дейін заң шығарушы органның құрамында болды, бірақ қайта сайлануға түспеді. 1973 жылғы көшбасшылық сайлауда Летбридж қауымдастық колледжінің вице-президенті Вернер Шмидт, заң шығарушы жиналыста орын алмай, бұрынғы Құрылыс және көлік министрі Гордон Тейлорға, бұрынғы Білім министрі Роберт Кертис Кларкқа және Альберта колледжінің бизнес білімі деканы Джон Людвигке қарсы күресті. Партия депутаттарының жартысы қолдаған Кларк бірінші кезеңде Шмидттен 583 дауысқа қарсы 512 дауыспен озып кетті. Алайда, күтпеген нәтижемен Шмидт екінші кезеңде 814 дауыс жинап, Кларкты 39 дауыспен жеңіп шықты. Әлеуметтік несие партиясының депутаты Гордон Тейлор партиядан алшақтап, Лаугидтің ауылдық жерлерге газ құбырларын жүргізу жоспарын қолдады. Тейлор 1975 жылғы сайлауға дейін Әлеуметтік несие партиясынан шығып кетті. Грант Нотли басқарған Жаңа демократиялық партия 1971 жылғы жалпы сайлауда бір мандатты жеңіп алды. Боб Рассел басқарған Альберта либералдық партиясы 1971 жылғы жалпы сайлауда бірде-бір мандатқа ие бола алмады. Рассел 1973 жылғы Калгари Футхиллс сайлауында 5,8 пайыз дауыспен төртінші орынды иеленді. Рассел 1974 жылдың соңында Либералдық партия төрағасы лауазымынан кетіп, оның орнына Николас Тейлор келді.
Прогрессивті консервативті
Премьер-министр Питер Логид өзінің туған жері Калгари-Уэст сайлау округінің күшті қолдауына ие болды, соның арқасында ол провинция бойынша үгіт жүргізе алды. Прогрессивті консервативті партия әкімшілік құзыреттілік және 1975-1976 жылдарға арналған, қабылданылмаған бюджетте баяндалған уәделер негізіндегі бағдарламаны ұсынды. Заң шығарушы орган таратылғанға дейін 11 күн бұрын федералды және Онтарио үкіметтерімен, сондай-ақ мұнай компанияларымен мұнай құмдарын дамыту бойынша Уиннипег келісіміндегі табысты келіссөздерге сіңірді. Басқа уәделерге Альберта мұралық жинақ қорын құру, жеке табыс салығын кем дегенде 28 пайызға төмендету және әлеуметтік бағдарламаларға жұмсалатын қаражатты арттыру кірді, бәрі де 1970 жылдардағы энергия дағдарысының нәтижесінде жаңартылмайтын табиғи ресурстардан түскен кірістің өсуіне негізделген. Прогрессивті консерваторлардың үгіт сөздеріне «Логидтің басшылығы», «43 айлық прогресс» және «Бүгін Альберта үшін дауыс беріңіз» кірді. Прогрессивті консервативті үкіметтің еркін нарыққа араласуы сынға ілікті, бұл 1974 жылы Pacific Western Airlines әуе компаниясын 37,5 миллион долларға сатып алумен мысал келтірді. Логид үкіметі сондай-ақ заң шығарушы орган арқылы бекітілген қаражаттың орнына, Кеңес жарлығы арқылы мақұлданған маңызды мемлекеттік шығындар үшін де сынға түсті.
Әлеуметтік несие партиясы
Әлеуметтік несие партиясы провинциялық үкіметтен Альберта тұрғындарына баспана, шаруашылық және шағын бизнес мақсатында арзан пайыздық қарыз беруді жақтаған үгіт жүргізді. Әлеуметтік несие партиясының жетекшісі Вернер Шмидт муниципалдық биліктермен кірістерді бөлісуді көбейтуді, федералды үкіметпен келіссөздерде келісімшілдік танытуды және еркін нарыққа негізделген кәсіпкерлікке көбірек мән беруді ұсынды. Әлеуметтік несие партиясы сайлау кезінде өзін "Альберта партиясы" деп атады, бірақ бұл атаумен айтарлықтай қолдау жинамады. Әлеуметтік несие партиясы провинцияның 75 сайлау округінде сайысқа түсу үшін бар болғаны 70 кандидатты тіркеді. Кандидаттардың көпшілігі жарнамалық шығыстарын және үй-үйді аралау жұмыстарын партиялық бағдарламаны басымдыққа қоймай, сайлаушылар алдындағы жеке тәжірибесі мен өкілдік құндылығын көрсетуге жұмсады.
Жаңа демократиялық партия
1971 жылы НДП басшысы Грант Нотли үш жақты бәсекеде тарбелекпен Спирит Ривер Фэрвью округінен сайланды. Өзінің сайлау округіндегі жағдай Нотлиді науқанды провинция бойынша емес, негізінен өз округінде жүргізуге мәжбүр етті. Заң шығару жұмысындағы еңбегі арқасында Нотли Питер Лаугхидтің еңбекқор, адал және қабілетті өкілі және сыншысы ретінде танылды. НДП барлық 75 округте үміткерлер тіркеді және толық құрамы бар жалғыз оппозициялық партия ретінде «Нағыз оппозиция – біз» деген сайлау ұранын қабылдады. НДП-ның сайлау стратегиясы науқанның бастапқы кезеңдерінде социалистік бағдарламаларға емес, Лугхид үкіметінің Syncrude компаниясымен мұнай құмдарын игеру жөніндегі келісіміне баса назар аударды. Нотли және НДП Syncrude келісімінің сайлаудың басты мәселесіне айналатынына сенді, себебі келісімде маңызды мемлекеттік қаржылық инвестициялар көзделген. Нотли Syncrude жобасының тиімділігіне қатысты бірнеше құпия үкіметтік құжаттарды алды, оларды НДП науқан барысында жариялады, бірақ Прогрессивті консерваторлар бұл мәселе бойынша пікір таластың қалысқан жолын ұстанды. Сайлаудың соңғы кезеңінде НДП дәстүрлі социалистік бағдарламаларды ұсынды, олардың ішінде балаларға тіс емдеуі, егде жастағы зейнетақыны арттыру, мемлекеттік автокөлік сақтандыру және коммуналдық кәсіпорындардың мемлекеттік меншігін ұлғайту шаралары бар еді.
Либералдық
Либералдық партия өзінің науқанын лидер Ник Тейлордың харизмасына және Прогрессивті консервативтердің индустрияландыру саясатына қарсы экологиялық позициясына негіздеді. Оның орнына Либералдық партия Альберта экономикасының ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы, туризм және заманауи кәсіби біліктер сияқты жаңаруға қабілетті ресурстарға бағытталуы керек екенін баса көрсетті. Либералдық партия өзінің сайлау бағдарламасын «Альтернатива» деген ұран арқылы жеткізді. Либералдық партия провинцияның 75 сайлау округінде 46 кандидатты тіркеді, алайда партия қолдауының басым бөлігі Калгари мен Эдмонтоннан түскендіктен, көптеген ауылдық кандидаттар тек қағаз жүзіндегі кандидаттар болып шықты. Либералдық партияның науқанының көп бөлігі қалалық кандидаттарға жұмсалды, ал ресурстардың көп бөлігі Тейлордың Калгари Гленмор сайлау округіне бағытталды.