Запоте көпірі: Филиппин-Америка соғысы және тарихы

Кіріспе

Филиппин-американ соғысы барысында филиппиндік және американдық әскерлері арасындағы шайқас.

Сапоте көпірі

Запоте көпірі тастан салынған, ол Запоте өзенімен жалғасады. Ол оңтүстіктегі Бакур және Имус қалаларын, солтүстіктегі Лас-Пиньяс және Манила қалаларын байланыстырды. Бұл жерде екі маңызды тарихи оқиға болды: 1897 жылы Испанияға қарсы филиппин революциясы және 1899 жылғы филиппин-американ соғысы. Шайқастар барысында бастапқы Запоте көпірінің жартысы қирады, сондықтан Лас-Пиньяс жергілікті үкіметі көпірдің қалған жартысын қалпына келтіруге қаржы бөлді. Қайта жаңартылған көпір жаяу жүргіншілерге арналған саябаққа айналды, ол Лас-Пиньяс қаласының Запоте ауданы мен Кавите провинциясының Бакур қаласының Запоте ауданын байланыстырады. Көпірдің екі шетінде монумент саябақтары орнатылды – Лас-Пиньяс ауданында мүсінші Эдуардо Кастрилло жасаған монумент және Кавите провинциясының Бакур қаласында Запоте көпірі шайқасын бейнелейтін тағы бір монумент. 1997 жылдың ақпан айында Виллар қоры, Бакур, Кавите және Лас-Пиньяс қалаларының жергілікті биліктері, Ұлттық жүз жылдық қозғалысы және Білім министрлігі Запоте көпірі шайқасының жүз жылдығына арналған іс-шара ұйымдастырды. 1896-1897 жылдардағы оқиғаларға негізделген көше театры Запоте көпірі шайқасын қайта жаңғыртты. Өзеннің Манила шығанағына жақын бөлігінде 21-ші жаяу әскер полкінің F және I роталары аймақты барлау кезінде, Бакурға бамбук көпірден өткеннен кейін шамамен 1000 филиппиндік сарбаздан шабуылға ұшырады. Ремингтон және Маузер мылтықтарымен қаруланған филиппиндіктерге қарсы қызу шайқас болды. Екі ротаның екі офицері жараланды. Кейін оқ-дәрісі таусылған американдықтар қауіпсіздік үшін жағалауға шегінді. Оларды майор Кларенс Р. Эдвардс басқаратын 9-шы жаяу әскер батальоны алмастырды. Майор Старр "Хелена" және "Монаднок" канонерлік кемелерінен қолдау сұрады, олар адамдармен және оқ-дәрімен көмектесті. Филиппин батареясы жылмаулы зеңбіректер мен 1 фунттық Хотчкисс зеңбіректерден, ал D батареясы 3,2 дюймдік далалық, 3 дюймдік және 1,65 дюймдік Хотчкисс зеңбіректерден атыс жүргізді. Бірінші лейтенант Уильям Л. Кенли басқаратын батарея жау батареясынан көпірге дейін қорғанышсыз және қатты атыс астында алға жылды, онда олар дұшпанды дәлдікпен жойды. Екі әскердің қалғандары да шайқасқа қосылды, ол жағалаудан көпірден тысқары жерлерге дейін кеңейді. Сағаттап соғысқаннан кейін, сағат 16:00-ден 16:40-қа дейін филиппиндіктер өз позицияларын тастап, кері шегіне бастады. Көпір уақытша ағаш тіреулермен жөнделді. Одан әрі шайқасқаннан кейін, олар қорғаушыларды олардың бекіністерінен ығыстырып, Имус және Сан-Николас, Бакурға қарай қашқанын қамтамасыз етті. Филиппин арьергарды американдықтарды жеткілікті уақыт ұстап тұрды, соның арқасында филиппиннің негізгі күштері ішкі жерге қарай шегінді. Капитан Уильям Х. Сэйдж өзінің ерлігі үшін Құрмет медалімен марапатталды. Осыдан кейін филиппин армиясы партизандық соғыс тактикасын қолдана бастады, шешуші шайқастан аулақ болып, жағдайды қиындатуға тырысты. Көпір 2013 жылдың 9 қыркүйегінде Филиппиннің Ұлттық тарихи комиссиясымен ұлттық тарихи ескерткіш ретінде танылды.

Zapote Bridge was made of masonry, spanning the Zapote River. It connected the towns of Bacoor and Imus to the south and Las Piñas and Manila to the north. It has been witness to two major historical events; the Philippine revolution against Spain in 1897 and the Philippine–American War of 1899. Half of the original Zapote Bridge was destroyed during the battles; thus, the local government of Las Piñas funded the restoration of the other half of the bridge. The reconstructed bridge became a pedestrian promenade, connecting Barangay Zapote, Las Piñas to Barangay Zapote in Bacoor, Cavite. Monument parks were established on both ends of the bridge – one made by sculptor Eduardo Castrillo in the Las Piñas area and another monument depicting the Battle of Zapote Bridge in Bacoor, Cavite. In February 1997, Villar Foundation, local governments of Bacoor, Cavite and the City of Las Piñas, the National Centennial Movement, and the Department of Education organized an event to pay tribute to the centennial year of the Battle of Zapote Bridge. A street drama, based on the events of 1896–1897, was reenacted of the Battle of Zapote Bridge. At the portion of the river between the river and Manila Bay, Companies F and I of the 21st Infantry Regiment were scouting the area when they were ambushed by about 1,000 Filipinos after crossing the bamboo pole bridge to Bacoor. Fierce fighting ensued against Filipinos armed with Remington and Mauser rifles. Two of the officers of the two companies were wounded. Later, running low on ammunition, the Americans headed to the beach for safety. They were relieved by a battalion from the Ninth Infantry led by Major Clarence R. Edwards. Major Starr signaled the gunboats for support, which responded with men and ammunition from the Helena and Monadnock. Artillery fire were exchanged between a Filipino battery, firing from smoothbore cannon and 1 pounder Hotchkiss guns, and Battery D with a 3.2 inch field gun, 3 inch and 1.65 inch Hotchkiss guns. Soon, the battery led by First Lieutenant William L. Kenly moved forward, without cover and under terrific fire, to the bridge ramp about from the enemy battery, where they successfully took the enemy with precision shots. The rest of both armies soon joined the fighting which expanded to cover the stretch from the beach to beyond the bridge. After hours of heavy fighting, between 4 and 4:40 pm, the Filipinos gave way, abandoning their positions and began falling back. The bridge was temporarily repaired with wooden stringers. After more fighting, they drove the defenders out of their lines who fled towards Imus and San Nicolas, Bacoor. A Filipino rearguard held off the Americans long enough for the main Filipino force to withdraw inland. Captain William H. Sage earned the Medal of Honor for his actions. Consequently, the Philippine Army began using tactics of guerrilla warfare, avoiding a decisive battle and reverting to harassment. The bridge was designated as a national historical landmark by the National Historical Commission of the Philippines on September 9, 2013.