Кіріспе
Лондондық британдық джаз музыканты Эдвард Брайан "Табби" Хейс (30 қаңтар 1935 – 8 маусым 1973) – британдық джаз мультиинструменталисті, ең бастысы тенор саксофонындағы виртуоз шеберлігімен және саксофонист Ронни Скотт пен трубашы Джимми Дьючармен бірге джаз топтарында өнер көрсеткенімен танымал. Ол Ұлыбританиядан шыққан ең ұлы джаз саксофонистерінің бірі саналады. Оның әкесі BBC студиясының скрипкашысы болған және баласына ерте жасынан скрипка сабақтарын берген. Он жасында Хейс фортепианода ойнай бастады, ал он бір жасында тенор саксофонмен айналыса бастады. Диззи Гиллеспи оның ертедегі шабыт көзі болды: «Мен әрқашан 40-шы жылдардың басында свинг музыкасын тыңдайтынмын, шындығында сол кезде мен бала едім. Мен тенор ойнауды армандамасам да, тенор маған ұнатын. Менің ойымша, Диззи Паркерге қарағанда маған көбірек әсер етті, себебі ол оңай түсінілетін, көбірек назар аудартатын. Менің жылдар бойғы ықпалым туралы айтсам, бір кезде Гетц болды, кейін Роллинс, Колтрейн, Хэнк Мобли және аздаған дәрежеде Зут [Симс] те әсер етті». Хейс 1946-1951 жылдары Мертон Парктегі Ратлиш мектебінде оқыды. Лондон төңірегіндегі түрлі жартылай кәсіби топтарда ойнағаннан кейін, Хейс мектепті тастап, 16 жасында кәсіби музыкант ретінде жұмыс істеуге кірісті.
Edward Brian "Tubby" Hayes (30 January 1935 – 8 June 1973) was a British jazz multi instrumentalist, best known for his virtuosic musicianship on tenor saxophone and for performing in jazz groups with fellow sax player Ronnie Scott and trumpeter Jimmy Deuchar. He is widely considered to be one of the finest jazz saxophonists to have emerged from Britain. His father was a BBC studio violinist who gave his son violin lessons from an early age. By the age of ten, Hayes was playing the piano, and started on the tenor sax at 11. Dizzy Gillespie was an early influence:
I always used to listen to swing music in the early 'Forties and, in fact, I was just a kid at the time. I did not really intend becoming a tenor player, though I always liked tenor. I think maybe Dizzy influenced me more than Parker because he was sort of more accessible, he caught your attention more. As far as my influences over the years are concerned, Getz was it at one stage in the proceedings, and later Rollins, Coltrane, Hank Mobley and, to a lesser degree, even Zoot [Sims]. Hayes attended Rutlish School (1946 1951) in Merton Park. After a period spent playing with various semi professional bands around London, Hayes left school and started playing professionally at the age of 16.
195158 жыл
Хейздің тенорлық саксофондағы жас өркендігі 1951 жылы, 16 жасында Кенни Бейкердің секстетіне қосылғанда және кейіннен Амброуз, Терри Браун, Тито Бернс, Рой Фокс, Вик Льюис және Джек Парнелл сияқты биг-бендтердің жетекшілерімен бірге танылды. Музыкалық кәсіпкер Тито Бернстің көмегімен Хейс 1955 жылы өз октетін құрып, оны Tubby Hayes & His Orchestra деп атады. Топ Ұлыбритания бойынша кеңінен гастрольдеп, Tempo Records үшін бірнеше жазу сессиясын жүргізді, бірақ 1956 жылы Хейс өзінің квартеті сияқты басқа музыкалық мүмкіндіктерді іздегендіктен таратылды. Хейздің музыкаға деген шексіз қызығушылығы оны 1957 жылдың басында вибрафонды үйренуге итерді, бұрын Виктор Фельдманның аспабын концертте сынап көргеннен кейін. Хейздің табысы 1957 жылы тенорлық саксофонист Ронни Скоттпен бірлесіп Jazz Couriers тобын құрғанда келді. Олардың Шығыс жағалауы джазының стилі британдық және халықаралық джаз өнеріне зор әсер етті. Ол Хейзбен 1950 жылы танысып, "семіз баланың" шеберлігіне бірден тәнті болды. Өз кезінің ең сәтті британдық джаз тобы саналған Jazz Couriers жоғары бағаланған көптеген альбомдарды жазды және Дейв Брубек квартетімен сәтті гастрольдік сапарға шықты.
1959 67
1959 жылға қарай Хейс квартетін қайта құрды, нәтижесінде "Tubby's Groove" жазылды. 1960 жылдың көктемінде жарық көрген "Tubby's Groove" Хейстің осы күнге дейінгі ең жақсы жазбасы деп есептелді, жақсы сатылып, "жетілгендігі" үшін музыка баспасөзінен жоғары баға алды. АҚШ-тағы джаз жазбасында Рис пен Хейстің қатысуы британдық джаз үшін "үлкен жетістік" саналды, бұл олардың беделін арттырып, екеуі де Арт Блэйкидің "тізіміне" енді, бірақ ешқайсысы да Блэйкимен жұмыс істемеді. Холл Blue Note компаниясымен ұқсас келісімге қол жеткізуге тырысты, бірақ Хейстің ең жақсы LP-сі саналған "Tubby's Groove" үшін келісімге келмей, сол сессиядан жиналған тректердің бөлек жинағын жіберді. Лайон оны болашақта шығару үшін альбом ретінде жинады, бірақ оны шығармады. Бұл шығарылмаған жазба 2008 жылы қайта табылып, "Tubby's New Groove" деп жарық көрді. Fontana Хейске үлкен халықаралық танымалдық пен жазуға сенімділік сыйлады. Fontana компаниясымен келісімге келгеннен кейін көп ұзамай, Хейс Пит Кинг келіскен жаңа трансатлантикалық Музыканттар одағының келісімі бойынша Нью-Йорктегі Half Note клубында тұрақты орындауға шақырылды, ал Зут Симс осы айырбастаудың бөлігі ретінде Ронни Скотт клубында өнер көрсетті. АҚШ-та болғанда Хейс Кларк Терри, Эдди Коста және Хорас Парланмен бірге келесі шығармасын "Tubbs in N.Y." жазды. 1964 жылы Хейс тағы да Half Note-та, сол жылы Бостон джаз шеберханасында және 1965 жылы Лос-Анджелестегі Шелли Манннің Manne Hole-ында өнер көрсетті. Өзінің тобын басқарумен қатар, Хейс Ұлыбританиядағы басқа джаз музыканттарының, мысалы, Гарри Саут Биг Бенді мен Ян Хамер Секстетінің жазбаларында да қатысты. Ол сонымен қатар, "Music in a Doll's House" сияқты ерекше жазбалар, 1967 жылы Family рок-тобының тұңғыш альбомы сияқты әртүрлі жанрларда сессиялық музыкант ретінде танылды. Хейс бірнеше фильмдерде ойнады, соның ішінде Дэйв Брубек пен Чарльз Мингус қатысқан "All Night Long", және Чарли Чаплиннің "Нью-Йорктегі король", "Сұлулықтың орманы" және "Доктор Террордың қорқыныш үйі" фильмдерінде (тобымен бірге) ойнады. Оның киноға қосқан үлесі саундтректерді де қамтыды, соның ішінде Сьюзан Хейвардтың басты рөлде ойнаған 1963 жылғы британдық "Стол өрлеу сағаттары" фильмін де қамтыды. Сонымен қатар, ол тәуелділікке қарсы күресінің салдарынан шартты түрде сотталды. Келесі жылдың соңында ол ойнағанда тыныс алуда қиындықтарды сезіне бастады, бұл ұзаққа созылған аурулардың соңғысы болды. 1971 жылдың шілде айында митральды клапанды ауыстыру үшін ашық жүрек операциясы жасады. Онда Стаффан Абелен, Нильс Хеннинг Орстед Педерсен және Алекс Риел қатысты. Бұл квартеттің тікелей орындалуы Storyville шығарған "Tubby Hayes Quartet In Scandinavia" альбомында жазылған. Хейс 1973 жылдың маусымында Хэммерсмит ауруханасында екінші жүрек операциясы кезінде 38 жасында қайтыс болды.
Мұра
Хэйз жинақтаушылардың қызығушылығын тудырған көптеген жазбаларды мұра етіп қалдырды, олардың көбісі CD форматында қайта шығарылды. Decca компаниясына тиесілі болған ертедегі Tempo мастер-таспаларының кейбіреулері компания тарапынан тасталып кеткен деген қауесет болғанымен, «Tubby's Groove» үшін арналғандарының ішінде кейбір мастерлердің әлі де сақталғаны анықталды. Осы сессиядан алынған қосымша таспалар 1960 жылы Blue Note Records компаниясына қарау үшін жіберілді, бірақ кейіннен жоғалып, 2008 жылға дейін табылмай қалды. Бұл жазбалар 2011 жылы Candid компаниясы шығарған «Tubby's New Groove» альбомына енгізілді. Кітап мамандық және мамандық емес баспасөздерде де мақтауға ие болды және The Guardian журналы оны 2015 жылғы үздік кітаптардың бірі деп атады. Спиллетт Хэйздің жеке таспа архивін каталогтап, Art Of Life, Rare Music, Fontana, Harkit, Tentoten, Savage Solweig, Gearbox, Trunk Records, Candid, Jasmine, Proper, Acrobat, Fantastic Voyage, Avid және Real Gone Jazz сияқты лейблдарда бұрын естілмеген көптеген Хэйз сессияларын шығарды. 2015 жылы «Табби Хейс: Асығыс адам» атты деректі фильм жарық көрді. Ли Когсвелл режиссерлік етіп, Марк Бакстер продюсерлік еткен, ал актер Мартин Фримен баяндаған бұл фильм Хэйздің өмірін және 1950-1960 жылдардағы Ұлыбритания джаз музыкасына тигізген әсерін зерттейді. Фильм сыншылар тарапынан Хэйздің сүйіспеншілікпен, бірақ трагикалық бейнесі ретінде жақсы қабылданды.