Кіріспе

Антарктидадағы Коеттлиц мұздығы – Корольдік қоғам тауларындағы Ертеңгі және Дискавери тауларының батысында, Какс тауының жанынан солтүстік-шығысқа қарай Браун түбегі мен құрлық аралығынан Макмердо шығанағының мұздық шельфіне құйылатын үлкен Антарктидалық мұздық.

Атау және зерттеу

Кеттлиц мұздығын 1901-1904 жылдар аралығындағы британдық Ұлттық Антарктикалық экспедициясы ашқан, және оны экспедицияның дәрігері және ботанигі доктор Реджинальд Кеттлицтің есімімен атаған.

Гляциология

Кёттлиц мұздығы соңғы мұздық максимумы (LGM) кезінде қазіргіден кіші болған сияқты, ал Росс мұздық шелі үлкен болды. LGM кезінде Пирамидалық ойыстың аузы кем дегенде 11 000 жыл бұрын Росс теңізінің мұзымен тосылған деген дәлелдер бар. Соңғы 3000 жыл ішінде мұздық алға жылжыды, және бүгінде мұзсыз Пирамидалық ойыстың аузы Кёттлиц мұздығымен жабылды. Бұл гипотеза бойынша, мұздық жағалауда тіреудің арқасында қалың болған болуы мүмкін, бірақ ағыс бойында жинақталудың азаюына байланысты қалыңдамаған, тіпті жұқарақтау болған болуы мүмкін. Бұл Росс теңізін қоректендіретін мұздықтар LGM кезінде жинақталудың артуына байланысты үлкен, ал мұздық шелі кішірек болған деген көзқарасқа қайшы келеді. Кёттлиц мұз тілі Макмердо шығанағының батыс жағалауында жатыр. Оның бетіндегі балықтар мен теңіз жәндіктерінің бірегей жиынтығының арқасында ғылыми қызығушылықтың үлкен орталығы болып табылады. 1910 жылдан 1994 жылға дейін ол айтарлықтай кері шегінді. 1910 жылы мұз фронты Дейли аралдарының алдында орналасқан. Содан бері мұз тілінен кем дегенде мұз бөлініп шықты. 1979 немесе 1980 жылы мұздың жарылуы тілден мұздың жоғалуына әкелді. 2017 жылдың мәліметтері бойынша, осы аралдардың тек екеуі ғана мұз тілімен байланысты.

Курс

Мұздық Кокс тауының солтүстік-шығысында қалыптасады және Дескавери тауының солтүстігіне қарай солтүстік-шығысқа қарай созылады. Хупер жартасының солтүстігінде батыстан Фостер мұздығы қосылады, содан кейін Ренегер мұздығы, Дромедар мұздығының астынан. Ол солтүстік-шығысқа қарай Морнинг көлінен оңтүстікке және Уолкотт шығанағы мен Хилд аралынан солтүстікке қарай жалғасады. Уолкотт шығанағы Уолкотт мұздығы мен Хоучин мұздығымен толысады. Уолкотт мұздығы өз кезегінде Радиан мұздығы, Пайпклинер мұздығы және Глимпс мұздығымен толысады. Негізгі сызықтан өткеннен кейін, ол Дискавери тауының етегіндегі Хаан аралынан ағып өтеді. Ол Браун түбегі мен Братина аралынан шығысқа қарай МакМердо мұздық шельфіне құяды. Шоколад мүйісі оның құйылысының батысында, ал Макмердо станциясы мен Росс аралы оның құйылысының қарсы бетінде орналасқан.

Салалар

Төменде Кеттлиц мұздығының су жиналатын алабындағы мұздықтар мен ағыстар тізімделген. Олардың кейбіреуі Кеттлиц мұздығына қосылмауы мүмкін.

Коетлиц Неве

Кеттлиц мұздығының бастауында шамамен дөңгелек пішінді, ені … болатын қар жинағы (неве). Неве батысынан және оңтүстігінен Талмадж тауы, Рис тауы және Кокс тауымен, ал шығысынан Моунинг тауымен шектеледі. АҚШ Антарктика атаулары жөніндегі консультативтік комитеті (US ACAN) (1994) Кеттлиц мұздығымен байланыстырып атады.

Ренегар мұздық

Дромедар тауынан оңтүстік-шығысқа қарай тік құлдилаумен ағатын мұздық. АҚШ Геологиялық қызметі (USGS) 1956-62 жылдары жердегі зерттеулер және АҚШ Әскери-теңіз күштерінің әуе суреттері негізінде картаға түсірген. АҚШ ACAN 1960 жылы МакМердо станциясындағы USN, R4D ұшағының ұшқышы, лейтенант Гарланд Ренегардың құрметіне атады. Ескерту: Ренагар мұздығы емес.

Дромедар мұздық

Корольдік қоғамның жотасындағы Дромедар тауының шығыс бетіндегі биік циркте орналасқан шағын альпілік мұздық. Веллингтон Виктория университетінің Антарктика экспедициясы (VUWAE) (1960–61) оны Дромедар тауына жақындығы үшін осылай атаған.

Балуарк ағындары

Уолкотт шығанағының оңтүстігіндегі Болварк тауының шеткі бөлігінің шығыс жағындағы Кеттлиц мұздығынан ағып шыққан еріген су ағыны. Ағын солтүстікке, содан кейін батысқа қарай Болварк тауының периметрімен ағып, Троу көліне және Альф өзені жүйесіне құяды. Жаңа Зеландия Географиялық кеңесі (NZGB) (1994) бұл ағынға Болварк тауының атымен байланысты атау берген.

Альф өзені

Кеттлиц мұздығының солтүстік жағында, Скотт жағалауында жаз айларында ағатын шағын өзен. Ол Пирамидалық ойыстың жоғарғы бөлігіндегі Кеттлиц мұзынан басталады және оңтүстіктен солтүстікке қарай Пирамида тоғандарын, Ойыс көлін, Уолкотт көлін, Хоучин көлін және Альф көлін қамтиды. Пирамидалық ойыстан солтүстікке қарайғы бөлігін 1911 жылғы ақпанда Томас Гриффит Тейлор басқарған Британдық Антарктика экспедициясының (БРАЭ) Батыс саяхат тобы зерттеп, атады. Ол бұл өзеннің көп қашықтыққа дейін моренаның астымен солтүстікке қарай ағып, соңында Кеттлиц мұздығының астымен Росс теңізіне құятынын хабарлады. Осыған байланысты атау Самуэль Тейлор Колридждің "Кубла хан" поэмасынан алынған: "Альфтың қасиетті өзені аққан жер, адам өлшемейтін үңгірлерден өтіп, күн көрмейтін теңізге дейін".

Уолкотт мұздық

Радиан мен Хоучин мұздықтарының арасындағы мұздық, Роял Сосайти тауларынан шығысқа қарай Уолкотт шығанағына қарай төмендеп жатыр. Бұл мұздықты BrAE-нің Тейлор (1910-13 жж.) атаған, бәлкім, Чарльз Дулиттл Уолкотттың құрметіне, ол АҚШ Геологиялық қызметінің директоры (1894-1907 жж.) және Смитсонов институтының хатшысы (1907-1928 жж.) болған.

Хоучин мұздық

. Уорд және Уолкотт мұздықтарының арасындағы мұздық, Корольдік қоғам қатарының шығыс беткейінде орналасқан. Гриффит Тейлор басқарыған BrAE тобы (1910-13 жж.) тапқан және Аделаида қаласының геологы, профессор В. Хоучиннің құрметіне аталған.

Оңтүстік ағынның Хоучин

Хоучин мұздығының оңтүстік беткейінен бастау алатын еріген су ағыны. Ол Хоучин Солтүстік ағысының оңтүстігінде орналасқан Хоучин көліне шығысқа қарай ағып құяды. Жаңа Зеландия географиялық кеңесі (NZGB) (1994) Хоучин мұздығымен байланысты осылай атады.

Хоучин Солтүстік ағын

}. Сипаттамасы: Скотт жағалауындағы Дентон-Хиллстегі Хоучин мұздығының солтүстік беткейінен бастау алатын еріген су ағысы. Ол шығысқа қарай Хоучин көліне, Хоучин Оңтүстік Ағысының солтүстігіне құяды. Жаңа Зеландия Географиялық Кеңесі (NZGB) (1994) Хоучин мұздығымен байланысты осылай атады.

Радиан мұздық

Ройалл Сосайти тау жотасының шығыс жағындағы мұздық, Рукер тауының оңтүстік-шығысындағы биік цирктен басталып, шығысқа қарай Уолкотт мұздығына қарай ағады. VUWAE (1960-61) тобы бұл мұздықты өлшеген кезде, бір зерттеу бұрышының мәні кездейсоқ түрде бір радианға тең болды, содан бері мұздық осы терминмен аталады.

Пайпклинер мұздық

Хэггинс тауының шығыс жағындағы көптеген шағын альпілік мұздықтардың қосылуынан пайда болған мұздық. Глимпс мұздығымен бірге ол Радиан мұздығына құяды, бұл ағын Дисмал қырқасының солтүстік тармағымен қосылған жерде. Оның беті құбыр тазартқыштарды еске түсіретін көптеген мореналық жолақтармен өрнектелген. 1960-61 жылдары Жаңа Зеландияның VUWAE тобы атады.

Глимп мұздық

Кеме және Хаггинс таулары арасындағы аймақтағы қар жинағынан солтүстік-шығысқа қарай ағып жатқан, мұздықпен бөлінетін екі бөліктен тұратын альпілік мұздық. Ол Пайпклинер мұздығына, соңғысының Радиан мұздығымен қосылған жерінен оңтүстікке қарай қосылады. VUWAE, 1960-61 жылдары осы мұздық арқылы геологтар 1961 жылдың қаңтар айында тау жотасындағы Кеттлиц-Скелтон бөлігіне өтіп, полярлық платоны бірден-бір рет көруге мүмкіндік алғандықтан осылай атады.

Тау құйрықтары

. Тау, биік, Корольдік қоғам қатарының оңтүстік бөлігінде орналасқан. Ол Кеттлиц мұздығының бастауында тұр және Кеттлиц пен төменгі Скелтон мұздықтары арасындағы суайырықтың бір бөлігін құрайды. Оны 1901-04 жылдары Британ Антарктика экспедициясы (BrNAE) ашқан және сол кездегі Корольдік географиялық қоғамның қазынашысы Е. Л. Сомерс Кокстың құрметіне атаған.

Барлоу тастары

Жоғарғы Кеттлиц мұздығының оңтүстік жиегінде, Моунт Морнинг тауының солтүстік-батыс беткейінің төменгі жағында орналасқан тас тобы. 1994 жылы US ACAN осы тас тобын USGS картографы Роджер А. Барлоудың құрметіне атады, ол 1992 жылы Оңтүстік полюс станциясындағы спутниктік бақылау тобының мүшесі болған.

Хупер жартасы

. Корольдік қоғам қатарындағы Фостер мұздығының оңтүстік беткейіндегі ұзақ, тасты тіктеу. 1963 жылы АҚШ ACAN осы тіктеуді 1960 жылы МакМурдо станциясында қыстаған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің VX 6 эскадрильясының тікұшақ пилоты, лейтенант Бенджамин Ф. Хупердің құрметіне атады.

Таң көлі

Мұздық көл, шамамен ұзын, Моунт Морнинг тауының солтүстігінде, Кеттлиц мұздығының шығыс жағында орналасқан. USGS жер серіктерінен және Әскери-теңіз күштерінің әуе суреттерінен картаға түсірілген. 1963 жылы US ACAN Моунт Морнинг тауымен байланысты осылай атады.

Уолкотт шығанағы

Валкотт мұздығы мен Хелд аралы арасында Виктория жерінің жағалауына тікелей кіріп жатқан шығанақ. Бұл шығанаққа BrAE (1910-13) Валкотт мұздығымен байланысты атау берген.

Хильд аралы

. Уолкотт шығанағының шығысындағы Кеттлиц мұздығының мұзынан көтерілген, ұзын және биік арал. БНАЭ (1901-04) экспедициясы тарапынан ашылып, экспедиция мүшесі, 1902 жылы қызылқызыл аурудан зардап шеккен Феррардың өмірін сақтап қалған теңізші Уильям Л. Хилдтің құрметіне аталған.

Хан аралы

. Арал ұзын, Дискавери тауының солтүстігінде, Кеттлиц мұздығының шығыс жағында жатыр. USGS жер серіктерінен және Әскери-теңіз күштерінің әуе суреттерінен картаға түсірілген. 1963 жылы АҚШ ACAN-мен Джеймс Хан, АҚШ Теңіз күштерінің командирі, 1963 жылға дейінгі бірнеше жыл бойы Антарктидадағы АҚШ Теңіз күштеріне қолдау көрсету күштерінің командирі штабындағы қоғамдық ақпарат офицері болып қызмет еткені үшін аталған.

Кейп шоколад

Виктория жерінің жағалауындағы Салмон шығанағының оңтүстік жағындағы кішкентай, қара түсті мүйіс. Ол Кеттлиц мұздығының батыс жиегінен келген мореналық материалдан құралған. Скотт басқаратын Британдық Антарктика экспедициясы (1901 04) тарапынан ашылған, және оның аты, мүмкін, мореналық материалдың түсіне байланысты қойылған.