Кіріспе
2000 жылғы Брайан Де Пальманың фильмі
фильм
the film
Сюжет
2020 жылы Люк Грэм басқарған Марс I миссиясы Марс планетасына ұшырылады. Келген соң команда Сидония аймағында жарқын ақ түсті құрылымды табады, олар оны болашақ адамдар қоныстануы үшін пайдалы болатын жер асты суының геотермальдық жотасынан пайда болған экструзия деп санайды. Жерді айналып жүрген Әлемдік ғарыш станциясына хабарлағаннан кейін, олар құрылымды зерттеуге барады және байланыс жүйесінде үнсіз дауыс ести бастайды. Радар бастапқыда құрылым металлдан жасалған деп хабарлайды, бірақ олар радардың қуатын арттырғанда үлкен құйын пайда болып, Люктің басқа барлығын өлтіреді. Құйын басылғаннан кейін, құрылым үлкен адам тәрізді беттің бөлігі екені анықталады. Оқиға электромагниттік импульс тудырады, оны ғарыш станциясы байқайды, содан кейін Люктен төтенше жағдай туралы хабарлама алады. Люк кете алмайтынын түсінгендіктен, импульс Жерге оралу көлігінің (ERV) компьютерлік жүйесін зақымдаған болар еді, олар Марс II миссиясын құтқару операциясына айналдырады. Бірнеше айдан кейін, Марс құтқару тобының командирі Вуди Блейк, оның әйелі Терри Фишер, жақында жесір қалған Джим Макконнелл және техник Фил Олмайер Марс орбитасына жақындағанда, құрылым аймағының барлық спутниктік суреттерінің статикалық бұрмалаумен жабылғанын байқайды. Микрометеориттер кемеге түсіп, сыртқы жанармай құбырларына зақым келтіреді, нәтижесінде қозғалтқыштар жарылады. Марс II кемесі жойылғаннан кейін және бақылаудан шығып қалғаннан кейін, экипаж кемеден шығып, ғарыш костюмдерінде Марс орбитасына жақын орналасқан Жабдықтау модуліне қарай сапар шегуге мәжбүр болады. Вуди модульге ұшып барып, оған бауды байлап алады, бірақ ұстауын жоғалтады және Марстың атмосферасына түсе бастайды. Терри Вудиді құтқаруға тырысады, бірақ оған жеткенге дейін жанармайы бітіп қалатынын білген Вуди қалқанды шешіп, оны құтқару үшін өзін құрбан етеді. Тірі қалғандар Марс бетіне қонды және ERV-ді жөндеуді бастайды. Олар Люкті жылыжайда табады; ол оларға беттің суреттерін көрсетеді және олар естіген үнсіз дауыстағы импульстердің адам ДНК-сының 3D моделін білдіретінін, бірақ бір жұп хромосома жетіспейтінін көрсетеді. Джим олардың сынақтан өту үшін тізбекті аяқтауы керектігін анықтайды, және олар толыққанды сигналды радар арқылы тарату үшін роверді жібереді. Трансляциядан кейін құрылымның қабырғасында ашылу пайда болады. Үлкен шаңды дауыл жақындағанда Джим, Терри және Люк құрылымға қарай жүгіреді, ал Фил ERV-ді жөндеуді аяқтау үшін қалады. Филге дауыл келгенге дейін, олармен немесе оларсыз ұшып шығуға бұйрық беріледі. Үш ғарышкер ашылуға кіреді, ол олардың артынан жабылады. Күн жүйесінің үш өлшемді проекциясында сумен жабылған Марс планетасы үлкен астероидқа шағылысып, өмір сүруге жарамсыз болып қалғаны көрсетіледі. Марстың адам тәрізді өмірлік формасының проекциясы жерлестер планетаны ғарыш кемелерімен эвакуациялағанын көрсетеді, олардың бірі Жерге ДНК-мен тұқым себуге жіберілді, бір күні Марсқа қоныстанып, ұрпақтары ретінде танылатын өмірді құруға ниеттенген. Марстықтардың жаңа мекеніне бару үшін олардың біреуіне шақыру ұсынылады. Джим шақыруды қабылдап, Терри мен Люкпен қоштасады және кішкентай капсулаға жабылады. Терри мен Люк ERV-ге жүгіріп барып, Фил ұшып кетер алдында жетеді. Олар шаңды дауылдан құтылып ғарышқа ұшып шығады, ал Джимнің капсуласы құлап жатқан құрылымнан ұшып шығып, марсиандардың үйіне қарай ұшып өтеді.
Түсірілім
Фильм негізінен Ванкуверде, Британдық Колумбияда, Иорданияда және Канар аралдарында түсірілді.
Саундтрек
"Mission to Mars" фильміне жазылған түпнұсқа музыка 2000 жылдың 14 наурызында Hollywood Records музыка лейблі арқылы жарық көрді. Фильмнің музыкасын Эннио Морриконе жазды, ал оны Нью-Йорк филармониясы орындады. Сузана Перич және Ник Майерс фильмнің музыкасын өңдеді.
Шығару
Диснейдің Touchstone Pictures компаниясы түсірген фильмді Солтүстік Америкада Buena Vista Pictures, ал Еуропаның таңдалған аймақтарында Spyglass Entertainment компаниясы таратты. "Марсқа миссия" астрономияны, сыртқы планеталардағы өмірді және ғарыш зерттеулерін қарастырады. Фильмде көптеген кең ауқымды арнайы эффектілер қолданылғанына қарамастан, оның өндірістік сапасы үшін негізгі кино ұйымдарынан бір де бір наградаға ие бола алмады. 2000 жылдың 14 наурызында Hollywood Records лейблы фильмнің түпнұсқа саундтрегін шығарды. Оның авторы, оркестрлеушісі және дирижері – итальяндық композитор Эннио Морриконе.
Сыни жауап
АҚШ-тағы басты сыншылардың арасында фильм көбінесе жағымсыз пікірлер алды. Rotten Tomatoes сайтында 110 сыншының 25%-ы фильмге оң баға берген, орташа бағасы 4.1/10 болды, ал тұжырымы: «Бұл фильм сыртқы әдемілікке ғана мән береді, бірақ визуалды тұрғыдан керемет». Metacritic сайтында, сыншылардың пікірлеріне 100 балдық шкала бойынша салмақталған орташа баға беріледі, фильм 36 пікірге негізделген 34 балл алды. CinemaScore сауалнамасы бойынша көрермендер фильмге А-дан F-қа дейінгі шкалада «C−» бағасын берді.
The film's reception among French language critics was markedly different in positive fashion. Film journal Cahiers du cinéma devoted several articles to De Palma and Mission to Mars at the time of its release, and placed it as #4 in their list of the 10 best films of 2000. The film was screened out of competition at the 2000 Cannes Film Festival. Sinise and Robbins, a couple of awfully good actors, are asked to speak some awfully clunky lines. When Robbins says, "OK, we're ready to light this candle" before ignition, it sounds like a parody of astronaut lingo. —Bob Graham, writing in the San Francisco Chronicle Left unimpressed, Bob Graham in the San Francisco Chronicle, wrote that the film "meanders into space mystico mumbo jumbo. We're supposed to share the characters' awe at the wonder of the universe, but more likely the audience will wonder whatever were the filmmakers thinking." Graham characterized Mission to Mars as "a very mixed bag: rhapsodic cinematography, several genuine shocks amid a suffocating air of gooeyness, impressive visual effects – even if some seem to exist in a vacuum – and an absolutely loony conclusion." Roger Ebert of the Chicago Sun Times, said the film "contains conversations that drag on beyond all reason. It is quiet when quiet is not called for. It contains actions that deny common sense. And for long stretches the characters speak nothing but boilerplate". He believed that "It misses too many of its marks. But it has extraordinary things in it. It's as if the director, the gifted Brian De Palma, rises to the occasions but the screenplay gives him nothing much to do in between them." The film however, was not without its supporters. Michael Wilmington of the NY Daily News, exclaimed the film was "One of the most gorgeous science fiction movies ever and probably also one of the most realistic in detail and scientific extrapolation". Richard Corliss of TIME commented that "This isn't 2001, by a long shot, but for 2000, it'll do nicely". William Arnold of the Seattle Post Intelligencer, added to the positive sentiment by saying "Here and there an inspired shot makes the film come alive, and at least three of its sequences had me positioned well on the edge of my seat." Writing for The Austin Chronicle, Marc Savlov noted that the "Mission to Mars falls prey to an overwhelming sense of a man trying to please everyone all the time." He went further, that "De Palma has reached out to embrace a larger audience and seemingly sacrificed those traits that drew us to him in the first place: his singular vision, his clinical stylistics, and the palpable sense of dread that his best films engender." In a mixed review, James Berardinelli writing for ReelViews, called the film "Ineptly directed, badly acted, and scripted with an eye towards stupidity and incoherence, the film is worthwhile only to those who are in desperate need of a nap. And, as is often the case when a big budget, high profile motion picture self destructs, this one does so in spectacular fashion." Describing a mixed opinion, J. Hoberman of The Village Voice said the film encompassed "a touchy feely esprit that's predicated on equal parts Buck Rogers bravado and backyard barbecue, the whole burnt burger drenched in Ennio Morricone's elegiac western style score". Unfortunately, the filmmakers' imagination flags in the closing sequences; the movie's final reel looks like a high tech museum exhibit entitled '"2001: A Space Odyssey" for Dummies'. —Margaret A. McGurk, writing for The Cincinnati Enquirer
Elvis Mitchell of The New York Times, stated that the "visual design is spectacular, and the scenes on the Martian surface look so real that the picture could have been made on location. A holographic sequence detailing the evolutionary link between Earth and Mars is staggeringly well staged." Similarly, Todd McCarthy wrote in Variety that the film's "dramatic package that it arrives in is so flimsy, unconvincing and poorly wrought that it's impossible to be swept away by the illustrated version of creationism on offer." He did note "Pictorially, the film is smooth and pristine looking. De Palma and his frequent cinematographer Stephen H. Burum go for their patented swooping and twisting camera moves whenever possible, and there are some very nice ones onboard the recovery ship." Lisa Schwarzbaum writing for Entertainment Weekly deduced that "Mission to Mars wants us to think about lofty things: the bravery of explorers, the ingenuity of our nation's space program, the humility required to comprehend the possibility that we earthlings are not the be all and end all of creation. But De Palma's film is too embarrassed, too jittery and self conscious to hush up and pay attention."
Француз тіліндегі сыншылардың арасында фильмге деген қабылдау айқын түрде жағымды болды. Cahiers du cinéma журналы De Palma мен «Марсқа сапары» фильміне бірнеше мақала арнады және оны 2000 жылғы 10 үздік фильмнің тізімінде 4-орынға қойды. Фильм 2000 жылғы Канн кинофестивалінде конкурсқа қатыспай көрсетілді. Синис пен Роббинс, өте жақсы актерлер, өте қиын репликаларды оқуға шақырылды. Роббинс «Жағымызды жақсартуға дайынбыз» дегенде, бұл ғарышкерлердің сөзінің пародиязы сияқты естіледі. Боб Грэм, San Francisco Chronicle газетінде жазғандай, фильм «ғарыш мистикасының түсініксіз әңгімесіне айналады. Біз кейіпкерлердің ғажайып әлемге деген таңдануын бөлісуіміз керек, бірақ көрермендер фильмді түсіргендердің не ойлап жатқанын ойлап қалуы мүмкін». Грэм «Марсқа сапары» фильмін «рапсодикалық түсірілім, біраз шынайы шоктар, тұншықтыратын ауаның арасында, әсерлі визуалды эффекттер – тіпті кейбіреулері вакуумда өмір сүргендей сезілсе де, және мүлдем ақылға сыймас соңғы қорытынды» деп сипаттады. Роджер Эберт, Chicago Sun-Times газетінде фильмде «барлық ақылдан тыс созылған әңгімелер бар екенін, тыныштық керек болмаған жерде тыныштық, ақылға сыймайтын әрекеттер және кейіпкерлердің көп уақыт бойы тек стандартты фразаларды қайталауын» айтты. Ол «Фильм көптеген мақсаттарына жетпейді. Бірақ оның ішінде керемет нәрселер бар. Талантты Брайан Де Палма режиссер жағдайға лайықты әрекет етеді, бірақ сценарий оған олардың арасында көп нәрсе істеуге мүмкіндік бермейді» деп сендірді. Алайда фильмнің жанкүйерлері де болды. Майкл Уилмингтон, NY Daily News газетінде фильмді «барлық уақыттағы ең әдемі ғылыми-фантастикалық фильмдердің бірі және, мүмкін, егжей-тегжейлі және ғылыми болжамдар бойынша ең нақты фильмдердің бірі» деп атады. Ричард Корлис, TIME журналында «Бұл 2001 жыл емес, бірақ 2000 жылы жақсы болады» деп түсіндірді. Сиэтл Пост Интеллигенсер газетінің Уильям Арнольд оң сезімдерді күшейтіп, «кейде шабыттанған кадр фильмді тірілтеді, және кем дегенде үш сахнасы мені орындықтың шетінде отырғызды» деді. The Austin Chronicle газетіне жазған Марк Савлов «Марсқа сапары» фильмінің «әрқашан барлығына ұнамды болуға тырысатын адамның құрбаны болғанын» атап өтті. Ол одан әрі «Де Палма үлкен аудиторияға қол жеткізу үшін талпынып, бізді оған тартқан қасиеттерін құрбан етті: оның бірегей көзқарасын, клиникалық стилін және оның ең жақсы фильмдері тудырған қорқыныш сезімін» деді. Джеймс Берардинелли, ReelViews үшін жазған аралас пікірде, фильмді «шеберсіз режиссураланған, нашар актерлік көрсетілген және ақымақтық пен ұғымсыздыққа бағытталған сценариймен жазылған, фильмге тек ұйықтауға мұқтаж адамдарға ғана пайдалы. Көптеген жоғау бюджетті, жоғары беделді фильмдер өзін-өзі жояды, және бұл фильм те керемет түрде жояды» деп атады. J. Hoberman, The Village Voice газетінде әртүрлі пікірлерді сипаттап, фильмде «Бак Роджерстің батылдығы мен арт жардағы барбекюге тең бөлінген сезімталдық рухы бар, бүкіл күйдірілген бургер Эннио Морриконенің батыстық стиліндегі әуенімен жабылады» деді. Өкінішке орай, фильмнің соңғы сахналары «2001: Ғарыш саяхаты» атты жоғары технологиялық музей экспонаты сияқты көрінеді. Маргарет А. МакГурк, The Cincinnati Enquirer газетінде жазғандай, The New York Times газетінің жазушысы Элвис Митчелл «визуалды дизайн тамаша, ал Марс бетіндегі көріністер соншалықты шынайы көрінеді, сурет сол жерде түсірілгендей сезіледі. Жер мен Марс арасындағы эволюциялық байланысты көрсететін голографиялық сахна таңғаларлықтай жақсы қойылған». Сонымен қатар, Тодд Маккарти Variety журналында фильмнің «драмалық мазмұны соншалықты әлсіз, сенімсіз және нашар жасалған, ұсынылатын жаратылыс теориясының суреттелген нұсқасына сүйену мүмкін емес» деп жазды. Ол «Фильм сурет тұрғысынан тегіс және таза көрінеді. Де Палма мен оның жиі жұмыс істейтін операторы Стивен Х. Бурум мүмкін болған кезде олардың патенттелген камера қозғалыстарын жылдам және бұралып жасайды, және қалпына келтіру кемесінде өте жақсылары бар». Entertainment Weekly басылымына жазған Лиза Шварцбаум «Марсқа сапары» фильмінің «бізді жоғары нәрселер туралы ойлануға шақыратынын: зерттеушілердің батылдығы, елдің ғарыш бағдарламасының тапқырлығы, біздің планетамыздағы адамдардың жалғыз емес екенін түсінуге қажетті қарапайымдық. Бірақ Де Палманың фильмі ұялып, тым шаршап, өзін-өзі сезінеді, тыныштық сақтап, назар аударуға батыл болмайды» деді.
The film's reception among French language critics was markedly different in positive fashion. Film journal Cahiers du cinéma devoted several articles to De Palma and Mission to Mars at the time of its release, and placed it as #4 in their list of the 10 best films of 2000. The film was screened out of competition at the 2000 Cannes Film Festival. Sinise and Robbins, a couple of awfully good actors, are asked to speak some awfully clunky lines. When Robbins says, "OK, we're ready to light this candle" before ignition, it sounds like a parody of astronaut lingo. —Bob Graham, writing in the San Francisco Chronicle Left unimpressed, Bob Graham in the San Francisco Chronicle, wrote that the film "meanders into space mystico mumbo jumbo. We're supposed to share the characters' awe at the wonder of the universe, but more likely the audience will wonder whatever were the filmmakers thinking." Graham characterized Mission to Mars as "a very mixed bag: rhapsodic cinematography, several genuine shocks amid a suffocating air of gooeyness, impressive visual effects – even if some seem to exist in a vacuum – and an absolutely loony conclusion." Roger Ebert of the Chicago Sun Times, said the film "contains conversations that drag on beyond all reason. It is quiet when quiet is not called for. It contains actions that deny common sense. And for long stretches the characters speak nothing but boilerplate". He believed that "It misses too many of its marks. But it has extraordinary things in it. It's as if the director, the gifted Brian De Palma, rises to the occasions but the screenplay gives him nothing much to do in between them." The film however, was not without its supporters. Michael Wilmington of the NY Daily News, exclaimed the film was "One of the most gorgeous science fiction movies ever and probably also one of the most realistic in detail and scientific extrapolation". Richard Corliss of TIME commented that "This isn't 2001, by a long shot, but for 2000, it'll do nicely". William Arnold of the Seattle Post Intelligencer, added to the positive sentiment by saying "Here and there an inspired shot makes the film come alive, and at least three of its sequences had me positioned well on the edge of my seat." Writing for The Austin Chronicle, Marc Savlov noted that the "Mission to Mars falls prey to an overwhelming sense of a man trying to please everyone all the time." He went further, that "De Palma has reached out to embrace a larger audience and seemingly sacrificed those traits that drew us to him in the first place: his singular vision, his clinical stylistics, and the palpable sense of dread that his best films engender." In a mixed review, James Berardinelli writing for ReelViews, called the film "Ineptly directed, badly acted, and scripted with an eye towards stupidity and incoherence, the film is worthwhile only to those who are in desperate need of a nap. And, as is often the case when a big budget, high profile motion picture self destructs, this one does so in spectacular fashion." Describing a mixed opinion, J. Hoberman of The Village Voice said the film encompassed "a touchy feely esprit that's predicated on equal parts Buck Rogers bravado and backyard barbecue, the whole burnt burger drenched in Ennio Morricone's elegiac western style score". Unfortunately, the filmmakers' imagination flags in the closing sequences; the movie's final reel looks like a high tech museum exhibit entitled '"2001: A Space Odyssey" for Dummies'. —Margaret A. McGurk, writing for The Cincinnati Enquirer
Elvis Mitchell of The New York Times, stated that the "visual design is spectacular, and the scenes on the Martian surface look so real that the picture could have been made on location. A holographic sequence detailing the evolutionary link between Earth and Mars is staggeringly well staged." Similarly, Todd McCarthy wrote in Variety that the film's "dramatic package that it arrives in is so flimsy, unconvincing and poorly wrought that it's impossible to be swept away by the illustrated version of creationism on offer." He did note "Pictorially, the film is smooth and pristine looking. De Palma and his frequent cinematographer Stephen H. Burum go for their patented swooping and twisting camera moves whenever possible, and there are some very nice ones onboard the recovery ship." Lisa Schwarzbaum writing for Entertainment Weekly deduced that "Mission to Mars wants us to think about lofty things: the bravery of explorers, the ingenuity of our nation's space program, the humility required to comprehend the possibility that we earthlings are not the be all and end all of creation. But De Palma's film is too embarrassed, too jittery and self conscious to hush up and pay attention."
Кассалық жинақ
Фильм 2000 жылдың 10 наурызында АҚШ-тың бүкіл аумабында кең форматта көрсетілді. Премьералық демалыс күндері фильм 3054 кинотеатрда көрсетіліп, $22,855,247 табыс әкеліп, бірінші орынды иеленді. Фильмнің кірісі екінші аптасында 50%-ға төмендеп, $11,385,709 құрады. Сол демалыс күндері фильм 3060 кинотеатрда көрсетіліп, екінші орынға түсті. "Эрин Брокович" фильмі "Марсқа сапар" фильмін оқшаулап, бірінші орынды басып алды, кассадан $28,138,465 табыс тапты. Соңғы көрсетілім аптасында фильм шалқап 72-ші орынға түсіп, $17,467 табыс әкелді. 18 апталық прокат кезеңінде фильм жалпы билет сатылымы бойынша $60,883,407 табыс тапты.
Үй медиасы
Mission on Mars 2000 жылдың 12 қыркүйегінде VHS және DVD форматтарында шықты. Бұл фильм кейіннен 2009 жылдың 22 қыркүйегінде Францияда Blu-ray форматта жарық көрді.