Кіріспе

Чарльз Эллсворт Грейпвин (20 желтоқсан 1869 - 2 ақпан 1956) – американдық вадевиль және цирк артисі, жазушы, сондай-ақ сахна және кино актері. Ол үнсіз және дыбыстық кезеңде 100-ден астам фильмде ойнады, ең белгілі рөлдері – «Метро Голдвин Майер» студиясының «Оз сиқыршысы» (1939) фильміндегі Генри аға, «Қасқырдың жүзімдері» (1940) фильміндегі «Ата» Уильям Джеймс Джоад, «Тұтқыр жол» (1941) фильміндегі Джитер Лестер, «Құрметті капитандар» (1937) фильміндегі Салтер аға, «Тас орман» (1936) фильміндегі Грэмп Мэйпл, «Жақсы жер» (1937) фильміндегі Ван әкесі және «Олар бут киген күйі өлді» (1941) фильміндегі Калифорниялық Джо.

Өмірбаян

Огайо штатының Ксения қаласында туған Чарльз Грейпвин үйінен қашып, цирк акробаты болды. Актерлік өнерге келуі алдында, ол саяхаттаушы циркте аэробист және трапеция шебері болып жұмыс істеді. Ол әйгілі П.Т. Барнум циркімен бүкіл әлемді аралап шықты. Грейпвин 1903 жылы Бродвейдегі «Оз сиқыршысы» қойылымында да ойнады, бұл Metro Goldwyn Mayer кинофильмінен 36 жыл бұрын болған еді. Содан кейін ол келесі тридцать жыл бойы театр өнерімен айналысты, сахнада да, сахнадан тыс та, түрлі труппаларда жұмыс істеді және өзі үшін рөлдер жазуға арналған пьесалар жазды. Оның Бродвейдегі жалғыз жұмысы 1905 жылы қысқа ғана өмір сүрген «It's Up to You John Henry» спектаклі болды. Грейпвин ХХ ғасырдың басында үнсіз фильмдерде ойнауын бастады. Оның алғашқы фильмдері – Фредерик С. Армитаж түсірген және 1900 жылдың қараша айында көрсетілген екі «қозғалыстағы короткометражка»: «Чимми Хикс жарыстарда» (сонымен қатар «Above the Limit» деп те белгілі) және «Чимми Хикс және ром омлеті». Екеуі де 1900 жылдың қыркүйек және қазан айларында түсіріліп, сол жылдың қарашасында көрсетілді. Ұзақ мансабында Грейпвин жүзден астам фильмде ойнады, олардың ішінде «Жақсы жер», «Тас орман», «Қасқыр жүзімдері», «Тұт жолы» және оның ең есте қаларлық рөлі – «Оз сиқыршысы» фильміндегі Генри аға. Осы фильмге түсірілуге дейін Грейпвин Metro Goldwyn Mayer-дің 1938 жылғы «Бродвей мелодиясында» Джуди Гарландпен (Оздағы Дороти) және Бадди Эбсенмен (Оздағы түпнұсқа Тін Адам) бірге ойнады. Ол Гарландпен «Тыңда, жаным» атты спектакльде де өнер көрсетті. Кейін, 1940 жылдардың басында, ол Ellery Queen фильмдер сериясында Инспектор Куин рөлін ойнады.

Жеке өмір және өлім

Грейпвин 1896 жылы актриса Анна Ченсқа үйленді және ол 1943 жылы қайтыс болғанға дейін олар бірге болды. Екі жыл өткен соң, 1945 жылдың 10 қаңтарында Лоретта МакГоун Бекерге үйленді. Бұл одақ 1950 жылы ажырасып бітті. Грейпвин 1956 жылдың 2 ақпанында 86 жасында Калифорния штатының Корона қаласындағы үйінде қайтыс болды. Оның күлі әйелімен бірге Калифорния штатының Глендейл қаласындағы Форст-Лаун ескеретік саябағындағы Ұлы Мавзолейдің Шабыттандыру Колумбариумында сақталған.