Кіріспе

Флорида штатының мемлекеттік паркі және тарихи орны, АҚШ.

Торрея мемлекеттік паркі – 13 735 акр (56 км²) аумақты Флорида штатының мемлекеттік паркі, АҚШ Ұлттық табиғи ескерткіші және тарихи орны. Бристоль қаласынан солтүстікке қарай он үш шақырым (19 км) қашықтықта орналасқан. Апалачикола өзенінің жағасында, Флориданың солтүстік-батыс бөлігінде (Флорида Панхендл) 2576 N. W. Torreya Park Road мекенжайында жатыр. Парк Флорида жаңғағы (Torreya taxifolia) деп аталатын сирек Torreya ағашының түріне байланысты аталған. Бұл ағаш Апалачикола өзенінің жергілікті шығыс жағалауындағы әктас жартастарда ғана өседі.

География

Өзен батпақтары мен биік қарағайлы орманды алқаптары, кең шатқалдары мен өзен бойындағы биік тіктестері бар, бұл парк Флоридадағы ең әртүрлі жер бедерлерінің біріне толыққанды ие. Парктің ең жоғары нүктесі Логан төбесінде шамамен 300 фут биіктікте орналасқан. Көптеген арналар парктің ішінде ағып өтеді.

Тарих

Торрея мемлекеттік паркі – Ұлы депрессия кезінде Азаматтық қорғау корпусы құрған Флорида штатының ең алғашқы мемлекеттік парктерінің бірі. Парк Флоридада өсетін Torreya taxifolia ағашының құрметіне аталған. Азамат соғысы кезінде өзеннің маңыздылығын ескере отырып, одақтас канонерлік кемелердің өтуін тоқтату үшін биік жартасқа алты зеңбірек батареясы орналастырылған. Алайда, бұл зеңбіректер осы жерде ешқандай әскери қақтығысқа қатыспаған. Зеңбірек орнының қалдықтары бүгінге дейін паркте көрініп тұр. Аймақтағы археологиялық қазбалар бұл жерде бұрынғы уақытта американдықтардың мекендегенін растайды. 1818 жылы генерал Эндрю Джексон және оның әскері Бірінші Семинол соғысы кезінде осы жерден Апалачикола өзенін кесіп өтті. Он жыл өткен соң, жаңа аумақты кесіп өтетін алғашқы мемлекеттік жол осы жерде өзенмен қиылысты.

Грегори Хаус

1849 жылы Джейсон Грегори қазіргі парктің орналасқан жеріне қарсы, Очизи Лэндингте плантация үйі салды. Азамат соғысынан кейін, көптеген плантациялар сияқты, ол да пайдаланылмай қалды. 1933 жылы Азаматтық консервациялық корпус құрылғаннан кейін, олар паркті құру жұмыстарын бастады. 1935 жылғы жобаның бір бөлігі ескі Грегори үйін бөлшектеп, өзен арқылы көшіріп, қазіргі орнында қайта құрау болды. Қонақтар Грегори үйін шағын төлем жасап аралап көре алады.

Флора

Бұл саябақ елдегі сирек кездесетін, құрып бара жатқан аз гүлді кромия (Croomia pauciflora) түрін табуға болатын аз қалған жерлердің бірі. Парктегі басқа құрып бара жатқан түрлерге қауырсынды жалған лилия (Maianthemum racemosum), канадалық балшық (Cryptotaenia canadensis) және қан тамыр (Sanguinaria canadensis) жатады. Қатты ағаштардың түрлері: оңтүстік тірі емен (Quercus virginiana), ақ емен (Quercus alba), су гикори (Carya aquatica), оңтүстік балауыз мырты (Myrica cerifera), қышқыл ағаш (Oxydendrum arboreum), американдық бук (Fagus grandifolia), лала ағашы (Liriodendron tulipifera), Флорида кеспеағашы (Acer floridanum) және Sweetgum (Liquidambar styraciflua). Жұмсақ ағаштардың түрлеріне инели пальма (Rhapidophyllum hystrix) және карликовый пальметто (Sabal minor), Лоблолли қарағай (Pinus taeda), Ұзын жапырақты қарағай (Pinus palustris) және Redbay (Persea borbonia) кіреді. Эндемикалық Флорида жаңғағы (Torreya taxifolia) ағаштары Солтүстік Флорида мен Оңтүстік Джорджиядағы Апалачикола өзенінің шығыс жағалауындағы Торрейя мемлекеттік паркі ішіндегі әкшене жартастар мен олардың шатқалдарында ғана өседі. Ол 1984 жылы федералдық тізімге алғашқылардың бірі болып енгізілді. IUCN Қызыл тізіміндегі өте қауіпті түр саналады, себебі соңғы үш буын ішінде жетілген жекелерінің саны шамамен 98%-ға төмендеген. Оның жалпы таралған аймағы шамамен Апалачикола аңғарына ғана шектелген. Апалачикола аңғары соңғы мұз дәуірінде Т. taxifolia үшін пана болған, оның ареалы суық температураға байланысты тарылған. Торрейя мемлекеттік саябағында тағы бір өте қауіпті түр – Флорида ырысы (Taxus floridana) кездеседі. Флориданың Апалачикола өзенінің шығыс жағалауына ендемикалық Флорида ырысы, Флорида жаңғағына ұқсас. Ырыс қысқа, дөңгелек ұштармен (омыртқасы жоқ) және ұнтақталған жапырақтарының иісі аздығымен ерекшеленеді.

Фауна

Паркте көптеген жануарларды көруге болады. Арасында бұғы, үйрек, егерше, опоссум, түлкі, скунс, қоян, қасқыр және қара аю сияқты сүтқоректілер бар. Ондаған түрлі құстарды көруге болады. Сонымен қатар, көптеген қосмекенділер мен бауырымен жорғалаушылар да кездеседі, мысалы, Шығыс Hognose жыланы, гофер тасбақалары және сирек кездесетін Apalachicola қараңғы саламандрасы. Қауіпті жануарлардың қатарында аллигатор, мысбас, мақта ауызды жылан, гремучниктер және кенелер бар.

Демалыс қызметі

Паркте құстарды бақылау, қайықпен жүзу, жаяу серуендеу, пикник жасау, жабайы жануарларды көру және толыққанды кемпинг мүмкіндіктері бар. Сондай-ақ, мұнда сауда орындары, мұражай және танымдық көрме ұсынылады. Апалачикола өзенінің тік жарлы жолы – ұлттық демалыс жолы, парктің бір бөлігі болып табылады.