Франсуа Бонивар: Женева тарихшысы және «Шиллон тұтқыны» прототипі

Кіріспе

Франсуа Бонивар (немесе Боннивар; 1493–1570) – Женева Республикасы тұсындағы дворян, дін қызметкері, тарихшы және Женеваның патриоты. Оның өмірі Лорд Байронның 1816 жылғы «Шиллон тұтқыны» поэмасына әсер етті. Ол протестанттық реформацияны қолдаушы болды, және көптеген деректер бойынша, дін қызметкері болса да, бостандық сүйгіш адам еді.

Өмірбаян

Бонивард Луи Бонивардтың ұлы, Лун ақсүйегінің иесі, Савойяның асыл тегінен тараған Сейссель қаласында дүниеге келді. Оның біліміне оның ағасы Жан Эме де Бонивард бақылау жасады, ол Женева қаласының сыртындағы Сен-Виктор монастырының преоры болған. Жеті жасында Бонивард Италияның Пинероло қаласына оқуға жіберілді. Жастық шағында оқудан гөрі көңіл көтеруге бейім болғандығы айтылады. Савойя герцогы Карл III Бонивардтардың мүлкін, тек преорияны қоспағанда, тартып алғаннан кейін, Бонивард Женеваның патриоттарының жағына шықты, олар Савойяның аймаққа билік ету әрекеттеріне қарсы болды. 1519 жылы герцог жақындап келе жатқанын естіп, монах киімін киіп, Женевадан қашып кетті. Оның Варуз және Бриссет иелері, сондай-ақ Монтерон аббаты болған достары оны алдады және сатты. Олар оны герцогқа тапсырды, ол 1519 жылдан 1521 жылға дейін Рона өзеніндегі Гроле сарайына қамады. Монтерон аббатына Сен-Виктор монастыры берілді, бірақ Бонивардтың достары оны уладырып, Бонивардты түрмеден босатуға тырысты. Женевалықтар 1537 жылы оған Екі жүздік кеңесінде орын берді. Бірнеше жылдан кейін Екатерина олардың үйінде адалсыздық пен ізгіліксіздік үшін тұтқындалды; Бонивард оны ақтауға тырысты, бірақ ол Рона өзенінде суға батырылып өлтірілді, ал оның жарына басы кесілді. 1542 жылы оған Женева тарихын бастауынан бастап жазу жұмысы тапсырылды, ол 1530 жылға дейінгі оқиғаларды жазды. Chroniqves de Genève (Chroniques de Genève) қолжазбасы 1551 жылы түзету үшін Джон Кальвинге жіберілді, бірақ 1831 жылға дейін жарияланбады. Өмірінің соңғы жылдарында ол хроникаға көмектесу үшін Антуан Фромэннің көмегіне жүгінді. Басқа жарияланған еңбектеріне Advis et Devis de la Source de l'Idolatrie et Tryannie Papale, Advis et Devis de Langues (1563) және Advis et Devis sur l'Ancienne et Nouvelle Police de Genève кіреді. 1551 жылы ол өзінің үлкен кітапханасын халыққа сыйға тартты. Өсиеті бойынша бар мүлкін Женева қаласына қалдырды. Ол 1570 жылы жетпіс жеті жасында қайтыс болды. Оның нақты қайтыс болған күні қаланың қайтыс болғандар тізіліміндегі ол туралы мәліметтердің болмауына байланысты белгісіз.

Bonivard was the son of Louis Bonivard, Seigneur de Lunes, and was born at Seyssel into a noble family of Savoy. He was educated by various monks under the jurisdiction of his uncle, Jean Aimé de Bonivard, who was prior of St. Victor, a monastery just outside the walls of Geneva. At the age of seven, Bonivard was sent to study at Pinerolo, Italy; for most of his youth, he reportedly preferred amusements to learning. After Charles III, Duke of Savoy, seized the Bonivards' property except for the priory, Bonivard sided with the patriots of Geneva who opposed the Savoy efforts to control the region. In 1519 he fled Geneva, disguised as a monk, upon news that the Duke was approaching. He was cozened by friends, the Lord of Varuz and Brisset, the Abbot of Montheron of the Pays de Vaud, who betrayed him. They turned him over to the Duke, who imprisoned him at Grolée, one of his castles on the Rhone, from 1519 to 1521. The Abbot of Montheron was given the monastery St. Victor, but was evidently poisoned by friends of Bonivard, who also worked to release Bonivard from prison. The Genevese also awarded him a seat on the Council of Two Hundred in 1537, A few years later, Catherine was arrested in their house for immorality and infidelity; Bonivard sought to exonerate her, but she was executed by drowning in the Rhone River, and her lover was beheaded. In 1542, he was entrusted with compiling a history of Geneva from its beginning, and wrote that story to the date of 1530 before he died. The manuscript of Chroniqves de Genève (Chroniques de Genève) was sent to John Calvin for correction in 1551, but not actually published until 1831. In his later years, he enlisted the help of Antoine Froment to help with the chronicle. Other published works include Advis et Devis de la Source de l'Idolatrie et Tryannie Papale, Advis et Devis de Langues (1563), and Advis et Devis sur l'Ancienne et Nouvelle Police de Genève. In 1551, he donated his considerable library to the public. He left everything to the city of Geneva in his will. He died in 1570 at the age of seventy seven. His exact date of death is not known because of a gap in the death records of the city.