Набесна мұзылдағы: Алясканың ең ұзын долиналық мұзылдағы
Nabesna Glacier
Алясканың Nabesna мұзыаяғы – Солтүстік Америкадағы ең ұзын және әлемдегі ішкі аймақтағы ең ұзын мұзыаяқ. 85 км-ге созылып, 40 салалы мұзыаяқтан тұрады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Набесна мұздығы – АҚШ-тың Аляска штатындағы мұздық. Врангель тауларындағы қардың көп түсуімен қоректенетін 85 шақырымдық Набесна Солтүстік Америкадағы ең ұзын аңғар мұздығы және әлемдегі ең ұзын ішкі аңғар мұздығы болып табылады. Мұздық 14163 фут (4317 м) биіктігіндегі Врангель тауының солтүстік беткейін жабатын кең мұздық алабынан бастау алады, Врангель тауы – ірі қалқан тәрізді жанартау. Ол бастапқыда шығысқа қарай, Блэкберн тауы және Атна шыңдары сияқты басқа жанартаулық шыңдардың басынан өтеді, содан кейін солтүстікке бұрылып, Набесна жолының соңындағы ескі кеншілер мекені Набеснадан оңтүстікке қарай шамамен 24 шақырым жерде, 900 метрлік биіктікте аяқталады. Набеснаның кеңістігі мен ұзындығын шамамен 40 салалы мұздықтармен толықтырады. Оның аяғындағы мұздың еруінен Набесна өзені пайда болады, ол Тетлин ұлттық жануарлар қорығы арқылы солтүстікке қарай ағып, Танана өзеніне құяды.
Nabesna Glacier is a glacier in the U. S. state of Alaska. Fed by deep snowfall in the Wrangell Mountains, the 53 mile (85 km) long Nabesna is the longest valley glacier in North America and the world's longest interior valley glacier. The glacier flows from an extensive icefield which covers the northern flanks of 14163 feet (4317 m) Mount Wrangell, a large shield volcano. It heads initially east past other volcanic peaks including Mount Blackburn and Atna Peaks and then turns north to its terminus near 3,000 ft (900 m) elevation, about 15 mile (24 km) south of the old mining settlement of Nabesna at the end of the Nabesna Road. The vast expanse and length of the Nabesna is fed by approximately 40 tributary glaciers. Melting ice at its terminus forms the Nabesna River, which flows northward through Tetlin National Wildlife Refuge and into the Tanana River.
География
Мұздыққа 1902 жылы АҚШ Геологиялық қызметінің Ф.С. Шредері Набесна өзенінің құрметіне ат қойған. Ол тау шаңғышылары, альпинистер және ғалымдар үшін шығыс Врангель тауларының ортасына барудың негізгі жолын ұсынады. Қыста қармен жабылған мұз бен жарықтар болғанда, шаңғымен жабдықталған ұшақтар мұздықтың орталық бөлігіне 6000-ден 7000 футқа дейін (1800-ден 2100 метрге дейін) қона алады. Мұздық кем дегенде 1900 жылдардың басынан бері баяу және үздірілмей кері шегінуде. Аңғардың төменгі бөлігіндегі мұздық шөгінділері одан да ертерек шегінуге қатысты дәлелдерді көрсетеді, бұл оның бір кезде 200 мильден астам ұзын болғанын көрсетеді.
The glacier was named for the Nabesna River in 1902 by F. C. Schrader of the U. S. Geological Survey. It provides the normal route of access into the heart of the eastern Wrangell Mountains, for ski mountaineers, climbers, and scientists. Ski equipped bush planes can typically land between 6,000 and 7,000 ft (1,800 2,100 m) on the central portion of the glacier when the ice and crevasses are covered by winter snow. The glacier has been undergoing a slow, near continuous retreat since at least the early 1900s. There is evidence to indicate that this retreat may have been going on even longer than that, as glacial deposits much farther down the valley indicate that it may have once been over 200 miles long.