Кіріспе

Американдық классикалық макроэкономист Роберт Джозеф Барро (1944 жылдың 28 қыркүйегінде туған) – американдық макроэкономист және Гарвард университетінің экономика профессоры, Пол М. Варбург атындағы профессор. Барро Роберт Лукас-младший және Томас Дж. Сарджентпен бірге жаңа классикалық макроэкономиканың негізін қалаушылардың бірі саналады. Қазіргі уақытта Стэнфорд университетінің Гувер институтындағы аға ғылыми қызметкер және ықпалды «Quarterly Journal of Economics» журналының тең редакторы.

Академиялық мансап

Барро 1965 жылы Калифорния технология институтының физика мамандығы бойынша бітірген, онда Ричард Файнманның студенті болған, бірақ ол «бұл салаларда жоғары деңгейге жақын болмайтынын» түсінген. Содан кейін ол экономикаға бет бұрып, 1970 жылы Гарвард университетінен филология ғылымдарының докторы ғылымын қорғады. Ол алғаш рет 1974 жылы «Мемлекеттік облигациялар – таза байлық па?» атты мақаласымен кеңінен танылды. Онда ол белгілі бір шарттарда қазіргі мемлекеттік қарыз алу, болашақ ұрпақтарға мемлекеттік облигацияларды төлеуге арналған болашақ салықтарды төлеу үшін мұра қалдыруды ұлғайтумен сәйкес келеді деп мәлімдеді; демек, мемлекеттік облигацияларды шығару арқылы қаржыландырылатын ағымдағы салықтарды төмендету халықтың тұтыну тауарларына жұмсауына әсер етпейді. Бұл мақала Алан Блиндер мен Роберт Солоудың нәтижелеріне тікелей жауап болды, олар мемлекеттік қарыз алудың ұзақ мерзімді салдары байлық әсерімен өтеледі деп болжады. Бұл мақала макроэкономикадағы ең көп сілтеме жасалған мақалалардың бірі болып табылады және оның Рикардолық эквиваленттілік туралы салдары әлі де талқыланып жүр. Барро Гершель Гроссманмен бірлесіп, «Американдық табыс пен жұмыспен қамтудың жалпы тепе-теңдіксіз моделі» атты ықпалды мақаланы жазды, ол 1971 жылы «Американдық экономикалық шолу» журналында жарияланды және көп жылдар бойы Американдық экономикалық шолу журналында жарияланған ең көп сілтеме жасалған мақала болып саналды. Мақалада бір нарықтағы тепе-теңдіксіздіктің басқа нарыққа әсер ету мүмкін екендігі және нақты сұраныс пен тиімді сұраныс арасындағы айырмашылық қарастырылды. Барро мен Гроссман өз жұмысын кеңейтіп, 1976 жылы «Ақша, жұмыспен қамту және инфляция» атты классикалық оқулығын жариялады. 1976 жылы ол «Рационалды күтулер және ақша-кредит саясатының рөлі» атты тағы бір ықпалды мақаланың авторы болды, онда ол ақпараттың симметриясыздығы рационалды экономикалық агенттердің белгісіздікке жауап ретінде нақты әсерлерге алып келетінін, бірақ күтілетін ақша-кредит саясатының өзгеруіне жауап ретінде емес екенін атап өтті. Ол және басқа да эсселерінде ақшалай өзгерістердің нақты әсерін зерттеді, осы арқылы саясаттың тиімсіздігі туралы ұсыныстың нақты жағдайларын нақтылауға маңызды үлес қосты. Ол бұл тақырыпты кейіннен қайта қарастырып, мақаланы сынға алды, бірақ бұл неоклассикалық экономикаға және жалпы тепе-теңдік пен макроэкономикалық модельдердің синтезіне ақшаның рөлін қосуда маңызды болды. 1983 жылы ол орталық банктердің рөліне ақпараттық симметриясыздық аргументін қолданды және орталық банктер инфляциямен күресте сенімді болу үшін жұмыссыздықты азайту үшін бұза алмайтын инфляциялық мақсаттарға бекітілуі керек деген қорытындыға келді. 1970 жылдары экономист Артур Окун «Қасірет индексі» концепциясын әзірледі, оны Джимми Картер 1976 жылғы президенттік науқанында, ал Рональд Рейган 1980 жылғы президенттік науқанында жариялады. Көптеген дереккөздер оның өзінің «Барроның қасірет индексі» деген атауымен ұқсас болғандықтан, осы индексті Барроға қателікпен жатқызады. Барроның нұсқасы алғаш рет 1999 жылы BusinessWeek журналында жарияланды. Оның 1984 жылғы «Макроэкономика» оқулығы осы пәннің түсіндірілуінің стандарты болып табылады, ал 1995 жылғы Колумбия университетінің экономисі Ксавье Сала и Мартинмен бірлесіп жазған «Экономикалық өсу» кітабы ұзақ мерзімді экономикалық өсу теориясы мен дәлелдері бойынша жоғары оқу орны деңгейіндегі кеңінен сілтеме жасалатын және оқылатын оқулық болып табылады. Барроның 1990 жылдардағы зерттеулері негізінен өсудің теориялық және эмпирикалық факторларына бағытталған: ол эндогендік өсу теориясына маңызды үлес қосты, әсіресе инновация мен мемлекеттік инвестициялардың бір жағынан және өсудің екінші жағынан арасындағы байланыстарға ерекше назар аударды. Ол қазіргі заманда өсумен байланысты негізгі факторларды эконометриялық талдаудың пионері болды. Барро 1998 жылы Америка экономикалық қауымдастығының вице-президенті болды және 1987 жылдан 1990 жылға дейін оның атқару комитетіне мүше болды. Тағы бір жиі сілтеме жасалатын жұмыс – 1988 жылы Гэри Беккермен бірге жазған «Жердестіктің экономикалық теориясын қайта формулиру» атты мақаласы, ол «Американдық экономикалық шолу» журналында жарияланды және «шексіз уақыт горизонттары» модельдеуі туралы ойлауға ықпал етеді. Кейіннен Барро әйелі Рейчел Макклеримен бірге жұмыс істеп, дін мен танымал мәдениеттің саяси экономикаға әсерін зерттей бастады. Барро кейнсиандық көбейтушінің бірден аз деп санайды. Оның пікірінше, үкімет қарыз алып, жұмсаған әрбір доллар үшін экономиканың басқа жерлеріндегі шығындар шамамен сол мөлшерде төмендейді. Барроның жұмысы соңғы 30 жылдағы экономикалық және мемлекеттік саясатты жүргізудегі көптеген пікірталастардың орталық бөлігін құрады, оның ішінде бизнес айналымының теориясы, өсу теориясы, неоклассикалық синтез және мемлекеттік саясат. Барро Университет Франсиско Маррокиннен құрметті докторлық диплом алды. Research Papers in Economics (RePEc) жобасы 2016 жылғы наурыз айындағы жағдайы бойынша оның академиялық үлесіне сүйене отырып, оны әлемдегі ең ықпалды экономистердің бесіншісі деп санды. Соңында, Барро стимул беруге қарсы белсенді қарсыласы болды, Обаманың стимул заңын «қоқыс» деп атады және «1930 жылдардан бергі ең нашар заң» деп мәлімдеді.

Жеке өмір

Роберт Барро Рейчел МакКлириге үйленген. Олар дін және экономика саласына маңызды үлес қосты. МакКлири Чикаго университетінен докторлық диссертациясын қорғаған және Гарвардта оқытады. Барроның төрт баласы бар: Дженнифер, Лиза, Джейсон және журналист Джош.