Жұқтырылған ұрық оқшаулауы: себептері, қауіптері мен емдеуі
Placental abruption
Жүктілік кезіндегі плацентаның уақытынан бұрын бөлінуі – қауіпті жағдай. Себептері әлі анықталмаған, жағдай тұрақтанса вагинальды босану мүмкін, әйтпесе кесар тілігі қажет.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Плацентаның ажырауының себебі толыққанды түсініксіз. Ол жүктіліктің асқынуы ретінде жіктеледі. Егер жағдай тұрақты болса, тегіс жолмен босануға талпынуға болады, әйтпесе кесаров тілімі ұсынылады. Плацента превиасы және жатырдың жарылуымен қатар, жүктіліктің соңғы кезеңдерінде қыннан қан кетудің ең көп кездесетін себептерінің бірі болып табылады. Плацентаның ажырауы нәрестелердің шамамен 15% туған кезде қайтыс болуына себеп болады.
The cause of placental abruption is not entirely clear. It is classified as a complication of pregnancy. If everything is stable, vaginal delivery may be tried, otherwise cesarean section is recommended. Along with placenta previa and uterine rupture it is one of the most common causes of vaginal bleeding in the later part of pregnancy. Placental abruption is the reason for about 15% of infant deaths around the time of birth.
Алдын алу
Плацентаның ажыралу қаупін толығымен болдырмау мүмкін болмаса да, оны азайтуға болады. Жүктілік кезінде темекі, алкоголь және кокаин қолданудан сақтану қауіпті азайтады. Денеге күш түсіретін, жарақаттарға әкелетін іс-әрекеттерден де қашық болу маңызды. Жоғары қан қысымы бар немесе бұрын плацента ажырауы болған және бала көтеруді жоспарлап отырған әйелдер дәрігердің қатаң бақылауында болуы тиіс. Дұрыс тамақтану арқылы, соның ішінде фолие қышқылы қабылдау, үнемі сергек ұйықтау және жүктілікке байланысты гипертонияны түзету плацента ажыралу қаупін азайтуға көмектеседі. Преэклампсияны болдырмау үшін жүктіліктің 16 аптасына дейін аспирин қолдану плацента ажыралуының алдын алуға да тиімді болып көрінеді.
Although the risk of placental abruption cannot be eliminated, it can be reduced. Avoiding tobacco, alcohol and cocaine during pregnancy decreases the risk. Staying away from activities which have a high risk of physical trauma is also important. Women who have high blood pressure or who have had a previous placental abruption and want to conceive must be closely supervised by a doctor. The risk of placental abruption can be reduced by maintaining a good diet including taking folate, regular sleep patterns and correction of pregnancy induced hypertension. Use of aspirin before 16 weeks of pregnancy to prevent pre eclampsia also appears effective at preventing placental abruption.
Менеджмент
Емдеу қан жоғалту мөлшеріне және ұрықтың жағдайына байланысты. Егер ұрық 36 аптадан кем болса, және ана да, ұрық та ешқандай қиындыққа тап болмаса, онда олардың жағдайын немесе ұрықтың жетілуін, қайсысы ертерек болса, ауруханада бақылауға алу керек. Егер ұрық жетілген болса немесе ана немесе ұрық қиын жағдайда болса, ұрықты дереу босану қажет болуы мүмкін. Қан қысымын сақтау үшін қан көлемін толықтыру және фибриноген деңгейін сақтау үшін қан плазмасын толықтыру қажет болуы мүмкін. Ұрықтың жағдайы нашарласа, кесарево кесуден гөрі тегіс босануға басымдық беріледі. Таралған ішкі қан ұю бұзылысы жағдайында кесарево кесудің тәуекелі артады. Ананы босанғаннан кейін 7 күн бойы қан кету мүмкіндігіне қарай бақылауға алу керек. Жатырдан артық қан кету жағдайында гистерэктомия қажет болуы мүмкін. Егер ананың резус-факторы теріс болса, Rhogam тағайындалуы мүмкін.
Treatment depends on the amount of blood loss and the status of the fetus. If the fetus is less than 36 weeks, and neither mother or fetus are in any distress, then they may simply be monitored in hospital until a change in condition or fetal maturity whichever comes first. Immediate delivery of the fetus may be indicated if the fetus is mature or if the fetus or mother is in distress. Blood volume replacement to maintain blood pressure and blood plasma replacement to maintain fibrinogen levels may be needed. Vaginal birth is usually preferred over Caesarean section unless there is fetal distress. Caesarean section carries an increased risk in cases of disseminated intravascular coagulation. The mother should be monitored for 7 days for postpartum hemorrhage. Excessive bleeding from uterus may necessitate hysterectomy. The mother may be given Rhogam if she is Rh negative.
Болжам
Бұл асқынудың болжамы науқасқа көрсетілген емге, емнің сапасына және ұрықтанған қабықтың ажырауының ауырлығына байланысты. Баланың жағдайы жүктіліктің мерзіміне де байланысты. Көптеген елдерде кездесетіндей, медициналық араласу болмаған жағдайда, ұрықтанған қабықтың ажырауы аналар өліміне алып келуі мүмкін.
The prognosis of this complication depends on whether treatment is received by the patient, on the quality of treatment, and on the severity of the abruption. Outcomes for the baby also depend on the gestational age. Without any form of medical intervention, as often happens in many parts of the world, placental abruption has a high maternal mortality rate.
Анасы
Қанның көп шығуы қан құю қажеттігіне алып келуі мүмкін. Ана өлімі.
A large loss of blood may require a blood transfusion. Maternal death.
Сәби
Бала төмен салмақпен тууы мүмкін. Мерзімінен бұрын босану (жүктіліктің 37 аптасына дейін). Бала оттегі тапшылығына ұшырап, асфиксия дамуы мүмкін. Плацентаның ерте ажырауы нәрестенің өліміне немесе тірі тумауына әкелуі мүмкін. Жаңа туған сәбиде дамудың кейінгі кезеңдерінде оқу қиындықтары тууы мүмкін, көбінесе кәсіби педагогикалық жәрдем қажет болады.
The baby may be born at a low birthweight. Preterm delivery (prior to 37 weeks gestation). The baby may be deprived of oxygen and thus develop asphyxia. Placental abruption may also result in death of the baby, or stillbirth. The newborn infant may have learning issues at later development stages, often requiring professional pedagogical aid.
Эпидемиология
Плацентаның ерте жұлынуы барлық жүктіліктің шамамен 0,2–1% жағдайында кездеседі. Себептері әртүрлі болғандықтан, ерте жұлынудың пайда болу ықтималдығы өзгерсе де, жағдайдың көпшілігі жүктіліктің 37 аптасына дейін, ал 12–14% – 32 аптаға дейін болады.
Placental abruption occurs in approximately 0.2–1% of all pregnancies. Though different causes change when abruption is most likely to occur, the majority of placental abruptions occur before 37 weeks gestation, and 12–14% occur before 32 weeks gestation.