Кіріспе

Дагорхир шайқас ойындары – ұлттық жанды рөлдік ойын (шайқас ойыны), негізгі назары толық контактілі жақын және қашықтықтан шайқасқа бағытталған. Шайқасшылар көбік қаруларды қолданады, мысалы, қылыштар, шолақтар, найзалар, садақ-жебелер, сүңгілер, балқылар және басқа да ортағасырлық қарулар. Қатысушылар сол дәуірге тән костюм киеді және іс-шаралар кезінде өзінің рөлінде болуы керек, бірақ рөлдік ойынның маңыздылығы бөлімше мен ұйымға қарай өте әртүрлі болуы мүмкін. 1977 жылы құрылған Дагорхир бренді бірнеше басқа елдердегі топтарға лицензияланды, және АҚШ, Канада, Ұлыбритания, Мексика, Пуэрто-Рико, Германия, Австралия және Жапонияда жүздеген мүшелері бар. Басқа шайқас ойындарынан немесе LARP-тан айырмашылығы, бұл ойында ешқандай сиқыр қолданылмайды.

Сипаттама

Дагорхир – толық контактілі, тікелей қатысумен өтетін жауынгерлік ойын, онда жауынгерлер көбікпен қапталған бофер қару-жарақтары мен жабдықтарымен бір-бірімен шайқасады. Шайқастарды ұйымдастыру, шынайы және қауіпсіз болуын қамтамасыз ету үшін Дагорхир қару-жарақ нұсқаулығының үш негізгі қағидасы – қауіпсіздік, ойнау мүмкіндігі және шынайылық – шайқастар кезінде жаршылар (реферилер) арқылы сақталады. Қару-жарақ нұсқаулығының ережелері, сондай-ақ жауынгерлік ережелер барлық ойыншыларға қатысты тиімді ар-ұяты жүйесімен бекітіледі. Дагорхир – бұл тікелей қатысумен өтетін ролелік ойынға қарағанда, соғыс ойынына көбірек ұқсайтын жауынгерлік ойын. Дагорхир мүшелері «тікелей қатысумен өтетін ролелік ойын» деген сөз тіркесін сәйкессіз деп мәлімдеді. Дегенмен, қауымдастықтың көптеген мүшелері бұл пікірмен келіспейді. Қару-жарақ пен жабдықтардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін әрбір шайқас алдында барлық қару-жарақтар қауіпсіздік ережелеріне сәйкес келеді деп тексеріледі. Дагорхирдің алғашқы қарулары көбінесе диван көбігі және шүбір сияқты қарапайым материалдардан жасалған, бірақ қазіргі заманғы қарулар әдетте шыны талшық немесе ПВХ құбырдың өзегіне бекітілген ашық және жабық ұяшықты көбіктің комбинациясынан жасалады. Қатысушылар қосымша қорғаныс бронясын киюге құқылы, бұл оларға шайқаста артықшылық береді. Жекпе-жекшілер әртүрлі мөлшердегі топтарға бірігеді, олар әлеуметтік байланыстар негізінде ұйымдастырылады және көбінесе бірге соғысып, араласады, ал олар клуб немесе бауырластық сияқты болып табылады. Топтар әдетте белгілі бір тарихи немесе фантастикалық нәсілді немесе ұлтты қабылдайды және топтың түсіндіруіне сәйкес киінеді, әрекет етеді және соғысады. Ортағасырлық тарих пен Толкин жанрындағы жоғары фантазияның үйлесуіне байланысты Дагорхир шайқасында әдеттегі және фантастикалық тақырыптар мен кейіпкерлер кездеседі. Типик Дагорхир шайқасында рим легионерлері мен саксон жауынгерлері орктар мен өлгендерге қарсы шайқасуы мүмкін. Дагорхир – қару-жарақпен күресуге арналған ойын, онда «сиқыр» деген ұғым жоқ. Дагорхир сондай-ақ жауынгерлік кескіндерде кейіпкерлер кластарын қолданудан бас тартады, оның орнына жауынгерлер өздерінің жекпе-жек стильдерін жасауға және анықтауға мүмкіндік береді. Жекпе-жекшілер қару-жарақтың түрін, киім-кешегін, қару-жарағын және ойын стилін еркін таңдай алады. Аймақтар мен бөлімдер географиялық принцип бойынша ұйымдастырылады және ондағаннан жүздерше қатысушылар болуы мүмкін. Әдетте, бөлім апта сайын немесе ай сайын түрлі топтардың қатысуымен шайқастар ұйымдастырады, сондай-ақ тойлар, түнгі лагерьлер және жыл сайынғы бөлімдер аралық жиналыстар сияқты қосымша іс-шаралар ұйымдастырылады. Дагорхирдің ең ірі жылдық жиыны Рагнарк деп аталады. Бұл Дагорхирдің жыл сайынғы дәстүрі, соңғы жылдары апталық іс-шараға 2000-ға жуық адам қатысады. 1977 жылы құрылған Дагорхирдің алғашқы бөлімі Вашингтон, округ Колумбия аймағында орналасқан және оның негізін қалаушының кейіпкері Аратардың есімімен «Дагорхир Аратари» деп аталады.

Тарих

Брайан Виз Ж. Р. Р. Толкиннің «Жүзіктердің иесі» кітабын оқып отырып, «Робин мен Мариан» фильмін тамашалады. Ол ортағасырлық қайта жаңғырту, тікелей рөлдік ойындар немесе тіпті Dungeons & Dragons туралы естімеген, бірақ ол тек қылыш пен садақпен қаруланудан туындайтын рух пен шытырман оқиғаларды бейнелейтін нәрсені қалаған. 1977 жылы Брайан жергілікті WGTB радиостанциясында жарнамалар берді. Содан кейін Брайан «Аратар Анфинхир Дауыл әкелуші» атанды және Дагорхир өзінің алғашқы (әлі атауы жоқ) нұсқасында дүниеге келді. Клуб өсіп, 1980 жылы Вашингтон қалалық телешоуы PM Magazine жарты сағаттық эпизодты көрсетті, онда PM Magazine жүргізушісі бір күнін Дагорхир шайқасында өткізді. Осыдан кейін Дагорхирге деген қызығушылық Вашингтон аймағында күрт өсті. Дагорхирдің қарқынды өсуі Брайан Визге әсер етті. Брайан ойынды «Дагорхир ашық ауадағы импровизациялық қараңғы дәуір шайқас ойындары» деп атаған, оның арманы көбірек театрлық сипатқа ие болды. Жаңа ойыншылардың көзқарасы спорттыққа жақын болды. Осы өзгеріске қарсы тұру үшін Дагорхир нұсқаулығы ресми түрде жарияланды. Бұл ойыншыларды оны көбірек театрлық ойын деп қарауға ынталандыру үшін костюмдерге қойылатын талаптарды қамтыды. 1980-ші жылдардың басында Фалькон есімді жас жігіт Дагорхир ойынын Огайо штатының Кливленд қаласына алып барды. 1983 жылы PM Magazine телешоуы эпизодты бүкіл елге таратып берді. Оның нәтижесінде Иллинойс штатында «Орта Жер әлемі» құрылды. Дагорхир АҚШ-тың орталық-батыс аймағында тарала бастады және Белегарт ортағасырлық жауынгерлік қоғамы сияқты басқа да ұйымдардың құрылуына ықпал етті. Дагорхир соңғы жылдары кең ауқымда өсіп, халықаралық мүшелігі жүзден астам бөлімшеден тұрады, ал жалпы мүшелердің саны мыңдаған адамды құрайды. 2009 жылдың 20 қаңтарында Discovery Channel телеарнасының Wreckreation Nation бағдарламасы Дагорхирді «Demolition Derby» эпизодында көрсетті.

Атаудың мағынасы

"Дагорхир" атауы Синдарин тілінен, Дж.Р.Р. Толкин жасаған эльф тілдерінің бірінен алынған. Ол "Соғыс Лорды" дегенді білдіреді. Көпше түріне қатысты ережелерге сәйкес, қатысушылардың жиынтық атауы "Дагорхиррим", ал екі немесе одан көп жеке қатысушылар "Дегирхир" болады.

Мүшелік

Дагорхир жұртшылыққа ашық, мүшелік тегін (бірақ ірі шаралар көбінесе шығындарды өтеу үшін ұйымдастырушыдан шағын төлем алуы мүмкін) және қатысу үшін қару-жарақ пен киім сатып алуға аз қаржы жұмсалады. Қатысушылар көбінесе "патшалықтар" деп аталатын бөлімшелердің мүшелері болып табылады, олар Дагорхир атауын немесе оған байланысты суреттер мен құжаттарды пайдалануға ресми түрде тіркеледі. Көптеген топтар жаңа мүшелерге немесе қонақтарға уақытша қару-жарақ беру үшін қойма сақтайды. Бұл көбінесе ірі топтарда кездеседі, бірақ кіші топтар да осылай істей береді. Кейде тәжірибелі мүшелер жаңа ойыншыларға ескі, қолданылмаған қаруларын сыйлайды. Дагорхир форумдарындағы жоба ретінде, адамдар белсенді Дагорхир мүшелерін санап, тізімдеуді бастады. Соңғы санақ бойынша бұл тізімде 1486 адам болды, ал бірнеше ірі топтар есеп бермеді. Дагорхир бөлімшелерінің ерекшелігіне және "белсенді" анықтамасына байланысты, бұл сан толыққанды нақты болмайды. Кез келген шараға қатысу алдында қол қойылған және нотариалды куәландырылған келісім қағазын ұсыну қажет.