Кіріспе

Халықаралық тірі тарих тобы

Шығармашылық анахронизм қоғамы (SCA) – халықаралық тірі тарих тобы, мақсаты – негізінен 17 ғасырға дейінгі Орта ғасырлық Еуропа мәдениеттерін және тарихын зерттеу мен қайта жаңғырту. SCA ішінде жиі айтылатын әзіл осы қоғамды "қалай болуы керек болған" Орта ғасырларға арналған топ деп сипаттайды. 1966 жылы құрылған бұл коммерциялық емес білім беру корпорациясының 2020 жылғы мәліметтері бойынша 20 000-нан астам төлем жасайтын мүшесі бар, ал қоғамға мүшелер мен мүше емес қатысушыларды есептегенде, барлығы шамамен 60 000 адам қатысады.

Тарих

SCA-ның тамыры 1966 жылғы 1 мамырда Калифорния штатының Беркли қаласында UC Беркли ортағасырлық зерттеулер түлегі, автор Диана Паксонның үйдің артқы ауласында өткізген кештен бастау алады. Кеш "Ұлы турнирмен" басталды, онда қатысушылар қалқан, фехтование маскалары киіп, көбінесе костюмға ұқсас киімдермен, фанерадан жасалған қылыштар, төсенішпен жабдықталған соқалар және фехтование фольгалары сияқты қаруларды қолданып, бір-бірімен жарысты. Шара Telegraph Avenue көшесінде шерумен аяқталды, барлығы "Greensleeves" әнін шырқады. SCA әлі күнге дейін қоғам ішіндегі уақытты сол кештен бастап есептейді, жүйені Anno Societatis ("Қоғам жылында" деген мағынадағы латын тілінде) деп атайды. Мысалы, 2009 жылдың 1 мамырынан 2010 жылдың 30 сәуіріне дейінгі кезең А.С. XLIV (44) болып саналды. "Беркли Шығармашылық Анахронизм Қоғамы" деген атауды ғылыми фантастика авторы Марион Циммер Брэдли, ерте қатысушылардың бірі, жаңадан құрылып келе жатқан топқа ресми атау қажет болған кезде, турнир үшін саябақты резервтеу мақсатында ұсынған. Топ кеңейген сайын "Беркли" деген сөз алынып тасталды. Басқа үш негізін қалаушы – ғылыми фантастика авторы Пол Андерсон, оның әйелі, жазушы Карен Круз Андерсон және олардың қызы Астрид болды. 1968 жылы Брэдли Нью-Йорк штатының Стейтен-Айленд қаласына көшіп, Шығыс Корольдігін құрды және сол жазда SCA-ның алғашқы Шығыс Королін анықтау үшін турнир өткізді. Сол жылдың қыркүйек айында Берклиде өткен 26-шы Дүниежүзілік ғылыми-фантастика конвенциясында турнир ұйымдастырылды. SCA конвенция үшін "Қазіргі орта ғасырларға арналған нұсқаулық" атты кітап шығарды, ол өздерінің SCA бөлімшелерін ашқысы келетін адамдарға арналған нұсқаулық болатын. Конвенцияға келгендер кітапты сатып алып, идеяны таратуға көмектесті. Көп ұзамай басқа да жергілікті бөлімшелер құрыла бастады. 1968 жылдың қазан айында SCA Калифорнияда 501(c)(3) коммерциялық емес ұйым ретінде тіркелді.

Іс-шаралар

SCA кең ауқымды қызмет түрлерімен айналысады, оның ішінде SCA бронелі шайқас, SCA фехтование, садақ ату, ат спорты, мерекелік тойлар, ортағасырлық би және ортағасырлық өнер мен ғылымдарды қайта жаңғырту, соның ішінде қолөнердің алуан түрлері, сондай-ақ ортағасырлық музыка және театр. Басқа қызметтерге геральдиканы және жазу өнерін (каллиграфия және иллюстрация) зерттеу және тәжірибе жасау кіреді. Мүшелерге ортағасырлық жеке есім мен елтаңбаны (SCA терминологиясында көбінесе "құрылғы" деп аталады) тіркеу мүмкіндігі беріледі. SCA жазушылары түрлі жетістіктері үшін SCA патшалары сыйлық ретінде табын ететін әсем шиыршықтар жасайды. SCA-дағы көптеген жергілікті топтар апта сайын жауынгерлік жаттығулар өткізеді, ал көптегендері садақ ату, би, A&S (Өнер және Ғылым) кештері және басқа да тұрақты жиналыстар ұйымдастырады. Кейбір патшалықтар мен аймақтарда үлкен "соғыс" шараларына дайындық ретінде жауынгерлер құрамалар мен топтық тактиканы жаттықтыратын соғыс жаттығулары да өткізіледі. SCA мүшелерінің тарихты қайта жаңғыртуға жасаған зерттеулері мен ұсыныстары ортағасырлық өмір туралы жаңа жаңалықтарға әкелді. SCA қатысушылардан тарихи түрде дәл киім немесе жабдық киюді талап етпейді. Жаңадан келгендерге арналған нұсқаулықта:

Оқиғалар

SCA өз мүшелері мен олардың қонақтарының игілігі үшін коммерциялық емес білім беру ұйымы ретінде өз іс-шараларын өткізеді. Бұл көптеген Ренессанс жәрмеңкелерінен өзгеше, олар негізінен пайда табу мақсатымен, көрермендерді көңілдіру үшін ұйымдастырылады және жалпы жұртшылыққа ашық болады. Тағы бір ерекше айырмашылық – SCA іс-шаралары тарихи тұрғыдан көптеген Ренессанс жәрмеңкелерінен ертерек кезеңді қамтиды. SCA-дағы әрбір патшалық өз іс-шараларының кестесін жасайды, ол патшалықтың жаңалықтарында жарияланады (әдетте патшалық веб-сайтында да орналастырылады), бірақ SCA санкциялаған ең ірі іс-шаралар, көбінесе «соғыстар» деп аталады, көптеген патшалықтардан мүшелерді тартады. Шығыс патшалығы мен Орта патшалығы арасында жыл сайын өткізілетін Пенсик соғысы – SCA-дағы ең ірі шара. Сол сияқты, Эстрелла соғысы отыз жылдан астам уақыт бойы, негізінен екі ірі аймақтық SCA тобы арасында – Атенвельдт патшалығы мен Аутлендс патшалығы арасында өтті. Эстрелла соғыстарының көпшілігі Аризона штатының Финикс қаласының жанында ақпан айының соңында өтіп, шамамен 7-9 күнге созылды. Басқа жыл сайынғы SCA соғыстарына Глианн Абханндағы (бұрынғы Меридиес) шығанақ соғысы, Каидтегі Ұлы Батыс соғысы, Калонтирдегі Лилиялар соғысы және тағы да басқалары жатады. Көптеген немесе барлық SCA патшалықтары ұқсас форматта өткізетін басқа жылдық немесе жартыжылдық патшалық деңгейіндегі іс-шараларға Тәж турнирі, Коронация, Патшалық өнер және ғылымдар сайысы және Патшайымның сыйлығы кіреді. Сонымен қатар, SCA-дағы көптеген барониялар өздерінің дәстүрлі жылдық іс-шараларын өткізеді, мысалы, Барониялық өнер және ғылымдар сайысы, Чемпионат турнирі және көбінесе Юле немесе Он екінші түндік той. Әртүрлі SCA топтары кейде коллегиялар немесе симпозиумдар ұйымдастырады, онда мүшелер ортағасырлық өнер мен ғылымдар және басқа да SCA-ға қатысты тақырыптар бойынша дәрістерге жиналады. SCA іс-шарасына қатысудың минималды талабы – «17 ғасырға дейінгі киімді ішінара қайта жаңғырту», сонымен қатар тарихи атмосфераны сақтауға ұмтылыс бар. Дегенмен, SCA мүшелері жеке жайлылық, медициналық қажеттіліктер немесе қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін қажет болған жағдайда заманауи элементтерді қолданады (мысалы, рецепт бойынша көзілдірік тағу, қылыштар үшін бамбук немесе төсем үшін қалыңдайтын материалдарды пайдалану). Басқа тірі тарих топтарынан айырмашылығы, көптеген SCA жиналыстары тарихтың нақты уақытын немесе орнын қайта жасамауға ұмтылады, бұл мүшелерге SCA уақыт шеңберіне сәйкес келетін кез келген мәдениеттің киімдерін киюге мүмкіндік береді.

Жарияланымдар

SCA екі тоқсандық басылым шығарады: "The Compleat Anachronist" және "Tournaments Illuminated", сондай-ақ әрбір патшалық ай сайын жаңалықтар бюлетенін жариялайды. "The Compleat Anachronist" – тоқсан сайын жарық көретін монографиялық серия, әр саны 600-1600 жылдарға жуық тарих кезеңімен байланысты нақты бір тақырыпқа арналған. Басылымдарды SCA мүшелері жазады және олар кең тақырыптар спектрін қамтиды. "Tournaments Illuminated" – тоқсан сайын шығатын журнал, әр санында түрлі тақырыптар, жаңалықтар, юмор рубрикасы, кітаптар туралы рецензиялар, жарыс есептері және SCA-ға қатысты қызықты әртүрлі мақалалар сияқты бірнеше бөлімдер болады.

Корпоративтік ұйым

SCA Калифорнияда 501(c)(3) коммерциялық емес ұйым ретінде тіркелген, қазіргі бас кеңсесі Калифорния штатының Милпитас қаласында орналасқан. Оны директорлар кеңесі басқарады, олардың әрқайсысы SCA мүшелері тарапынан ұсынылып, отырған директорлармен таңдалып, 3,5 жылға сайланады. Әр директор түрлі патшалықтар мен қоғамдық лауазымдардағы адамдардың құқық қорғаушысы (омбудсмен) ретінде қызмет етеді. Директорлар кеңесі, осылай аталады, SCA-ның корпоративтік мәселелерін басқаруға және қатысушылардың Корпустың ережелерін немесе қазіргі заңды бұзған жағдайда, олардың мүшелік статусын жою сияқты тәртіптік шараларға да жауапты.

Филиалдар

ШҚО әкімшілік аймақтарға бөлінген, оларды патшалықтар деп атайды. Бұл патшалықтардың кішігірім бөлімдері болып княздіктер, аймақтар, барониялар және провинциялар жатады; ал жергілікті бөлімдер кантон, район, графтықтар, колледждер, бекіністер және порттар деп аталады. Патшалықтарда, княздіктер мен баронияларда іс-шараларға жетекшілік ететін және жеке тұлғалар мен топтарға наградалар табыс ететін салтанатты билеушілер болады. Колледждер, бекіністер және порттар – мектеп, әскери база немесе тіпті теңіздегі әскери кеме сияқты мекемемен байланысты жергілікті бөлімдер (графтық сияқты). Барлық ШҚО бөлімшелері келесідей төмендеу ретімен ұйымдастырылған: Оңтүстік Кореяда да белсенді бөлім бар, ол "Жауынгер қақпасының бекінісі" деп аталады, онда әртүрлі әскери қызметтердегі белсенді әскери қызметкерлер мен әскери байланыстағы азаматтар бар. Сонымен қатар, "үй шаруашылықтары" деп аталатын, Қоғамның ресми ұйымына кірмейтін аумақтық емес топтар да бар, олардың ең ірісі – моңғол империясы тақырыбындағы Ұлы қараңғы Орда.

Қызметкерлер

Қоғамның тұтастай алғанда, әрбір патшалық және патшалық ішіндегі әрбір жергілікті топтың барлығы ортағасырлық үлгідегі атақтармен белгіленген офицерлердің стандартты тобына ие. Қазынашылық канцлері немесе Рив: Топтың қаржылық мәселелерін басқаратын қазынашы. Әр жергілікті топта міндетті түрде болуы керек. Патшалық және жергілікті қазынашылықты басқаратын Қоғамның қазынашылық канцлері, Қоғамның корпоративтік қаржысын басқаратын қазынашыға есеп береді. Көптеген патшалықтарда қазынашылық (патшалық немесе жергілікті) – қоғам үшін кіреберіс ақысын жинау және ақшаны басқару құқығына ие болған офицерлердің бірі. Knight Marshal (Маршал-шатыр): Жауынгерлік іс-шараларды қадағалаушы, бұл офицер бөлімнің барлық жауынгерлік іс-шараларын, соның ішінде бронежарақ, рапирамен жауынгерлік, садақпен ату және ат спортын басқарады. Жергілікті топтың жауынгерлік іс-шараларды өткізу үшін міндетті түрде біреуі болуы керек. Өнер және ғылым министрі: Кейде екі лауазымға бөлінеді – біреуі өнер, екіншісі ғылым үшін. Бұл офицер топтың өнер және ғылым іс-шараларын үйлестіреді, ай сайынғы сабақтар мен демонстрацияларды, сондай-ақ үлкен жылдық коллегиумды (көптеген сыныптармен екі-үш күндік семинар) ұйымдастырады және қатысушыларды өздерінің қызығушылықтарына сәйкес салаларда жұмыс істейтін басқаларға бағыттайды. Херальд: Бұл офицер есімдер мен қару-жарақтарды жасау және тіркеу сияқты геральдикалық іс-шараларға жауапты. Әр патшалықта Лорел Суверені басқаратын Қоғамның қару колледжіне жіберу үшін ұсыныстарды дайындайтын Ардагерлер колледжі бар. Chatelaine (Шателен), Hospitaller (Госпиталлер) немесе Gold Key (Алтын кілт): SCA-ға жаңа қатысушыларды қарсы алу және оларға көмектесу, соның ішінде басқа филиалдардан мүшелерді қабылдау, оларды үйрету және ауыстыру. Олар сондай-ақ жаңа мүшелерге киім-кешектерді жалға беруге, кейде тойға арналған киімдерді және кіріспе материалдарды ұсынатын Алтын кілттен де жауапты. Маршал: Нақты жауынгерлік іс-шараның қауіпсіздігін қадағалайды және қажет болған жағдайда төрелік етеді. Маршал өзі бақылайтын іс-шара түріне сәйкес сертификатталған болуы керек; мысалы, бронежарақ маршалы, рапира маршалы, садақпен нысана ату маршалы, ат спорты маршалы және т.б. Осы іс-шараның өтуі үшін осы сертификатқа ие маршал міндетті түрде болуы керек. Констебль: Барлық патшалықтарда қоғамдық қауіпсіздік пен тәртіпті сақтаумен айналысады және оқиғаның өткізілу орнының саясатына байланысты кіреберіс ақысын жинай алады. Патшалықтағы жауапкершіліктен босату хатшысы: оқиғалар үшін жауапкершіліктен босату туралы өтініштерді сақтау және қадағалау. Хроникашы: Топтың жаңалықтарын жазады және редакциялайды. Қоғамның Хроникашысы патшалықтар мен жергілікті топтардың хроникашыларын бақылайды, ал SCA-ның екі ұйымдық басылымы – Tournaments Illuminated және The Compleat Anachronist әрқайсысының өз бас редакторы бар. Балалар министрі, жастар министрі немесе жастар ісі жөніндегі офицер: Балаларға арналған іс-шараларды ұйымдастыру және өткізу. Тарихшы: Топтың тарихын жазады, жергілікті деңгейден бастап Қоғам деңгейіне дейін. Веб-министр: Веб-мастерден алынған, бұл офицер топтың интернеттегі беделін сақтауға жауапты. Әлеуметтік желілер: Әлеуметтік желілерді әртүрлі платформаларда пайдалану және SCA филиалдарының "ресми дауысы" ретінде қызмет ету үшін жауапты. Хирург: Қауіпсіздік пен алғашқы медициналық көмек көрсетумен айналысады. 1983 жылы құрылған бұл офицер 2015 жылдың 10 тамызында заңдық жауапкершілік туралы алаңдаушылықтарға байланысты таратылды.

Топтың мәдениеті

SCA мүшелері түрлі іс-шараларды зерттейді және оларға қатысады, соның ішінде жауынгерлік өнер және рыцарлық, садақ ату, геральдика, ат спорты, костюм жасау, тамақ дайындау, металл өңдеу, ағаш өңдеу, былғары бұйымдар жасау, музыка, би, каллиграфия, тоқыма өнер және мүшелерінің дәуірінде болған басқа да іс-шаралар. Сондықтан, сирек болса да, сарацин, қытай, жапон немесе американдық индейлердің рөлін сомдайтын мүшелер де бар. Сонымен қатар, белгілі бір тарихи тұлға, әсіресе жақсы таныс тұлға (мысалы, Шыңғыс хан, Юлий Цезарь, Генрих Плантагенет, I Елизавета патшайым) деп мәлімдеуге рұқсат жоқ. Сол сияқты, SCA мүшесінің, тірі немесе қайтыс болған, рөлін сомдауға да болмайды. Сондай-ақ, өте таныс ойдан туған кейіпкердің рөлін қабылдауға рұқсат етілмейді (мысалы, Локслидің Робин / Робин Гуд). Қоғамның геральдылары қару-жарақ дизайнымен қатар, турнирлер мен ресми шараларда дауыспен хабарлау (мастер сияқты) және турнирлік жабдықтарды немесе "тізімдерді" ұйымдастыру сияқты қызметтер көрсетеді.

Патшалық

SCA-да салтанатты билеушілер (патшалар/патшайымдар, ханзадалар/ханшайымдар) қарулы шайқаста өткен турнирлерде жеңіс арқылы таңдалады. Барондар мен бароншаларды патшалық билік тағайындайды, алайда кейбір барондықтар өздеріне қанағаттандырған барон мен/немесе бароншаны сайлау немесе жарыс арқылы анықтайды. Мемлекет басқарып тұрған монархтардың басты міндеттерінің бірі – қатысушылардың жетістіктерін марапаттау. Көптеген марапаттар белгілі бір салалардағы еңбек еткендерді мақтап, жергілікті қызмет, өнер, ғылым және жауынгерлік шеберлік сияқты жетістіктерін көрсетеді. Кейбір марапаттар иесінің мәртебесін өзгертіп, «Лорд»/«Леди», «Барон», «Герцогиня», «Мастер» сияқты атақтарға ие болу құқығын береді. Жоғары деңгейдегі марапаттарды беру кезінде, бұрын марапат алған адамдармен, мысалы, пэрлік және кеңесшілермен ақылдасу қажет. SCA-ның алғашқы шарасында «патша» сайланбады. Онда жауынгерлер өздерінің әйелдерін (алғашқы жарыста тек ер адамдар қатысты) «ең сұлу» деп жариялау үшін күресті, кейін бұл «Махаббат пен сұлулық патшайымы» деп аталды. Жеңілген жауынгерлер медициналық технологиясы жетілген, кез келген жарақаттан емделе алатын немесе Вальгаллаға көшірілетін басқа бір әлемге жіберілді. Жарысқа қатысушылардың тілектері турнир алдында жабық конверттерге салынып, жеңіске жеткен жағдайда жойылды, ал жеңіліске ұшыраған жағдайда орындалды. Стивен Р. Бойеттің 1983 жылғы «Ариэль» апокалиптикалық фантастикалық романында технология күрт тоқтатылып, сиқыр мен қылышпен шайқас басымдық алады. Бұрын SCA мүшесі болған кейіпкерлер өздерінің аман қалуын SCA тәжірибесімен байланыстырады. Питер С. Биглдің 1986 жылғы «Ауа халқы» романы автордың 1968 жылғы бірнеше ертедегі SCA шараларына қатысқаннан кейін жазылды. Алайда, ол екі онжылдыққа жуық уақыт бойы SCA-мен байланысты болмауға тырысқанын бірнеше рет мәлімдеді, себебі оның құрастырған «Архаикалық ләззаттар лигасы» сипаттамасы нақты ұйыммен байланыс арқылы «бұзылмауы» керек еді. С. М. Стирлингтің «Emberverse» сериясында SCA мүшелеріне маңызды рөлдер берілген, онда олардың өнеркәсіптік технология мен соғыс саласындағы білімі, барлық заманауи технология (оның ішінде қару) жұмыс істемейтін жағдайда, адамзаттың бейімделуіне көмектеседі. Мэри Моника Пулвердің «Соғыстағы кісі өлтіру» (Knightfall, кітапша басылымы) романы SCA-ның ең ірі жылдық шарасы – Пенсик соғысында орын алған құпия кісі өлтіру оқиғасын баяндайды. Дэвид Вебердің 1996 жылғы «Дұшпандар арасындағы құрмет» ғылыми-фантастикалық романында басты кейіпкер Хонр Харрингтон өзінің ағасы SCA мүшесі екенін және оның жамбастан атуды үйреткенін айтады (SCA кезеңі романның болашақтағы 19-ғасырына дейін жылжытылды, онда ковбойлар мен Азамат соғысының қайта жаңғыртушылары бар). 1999 жылдың мамыр айында The Onion газеті «Создаушы анахронизм қоғамы Ресейді бақылауға алды» деген мақала жариялады, онда Джаравеллир барондығының (Мэдисон, Висконсин) нақты SCA қатысушыларының суреттері келтірілген. Артур Кларк «Ғарыштық саяхат» сериясының қорытындысы «3001: Соңғы саяхат» (1997) романында SCA-ны 3001 жылға дейін белсенді болып қалатынын көрсетеді. Кристофер Сташеффтың «Варлок» сериясында Граммари планетасының тұрғындары SCA қатысушыларының ұрпақтары екені анықталады. «Қашқыштық жылдамдығы» атты алдын ала жазылған роман, SCAdianдардың Граммариге қалай келгенін және патшалық пэрлерге жер қалай бөлінгенін сипаттайды. Джон Рингоның «Кеңес соғыстары» ғылыми-фантастикалық сериясында SCA немесе SCA тәжірибесіне ие кейіпкерлер өздерінің қоғамдарын технологияның апатты жоғалуынан қалпына келтіруге көмектеседі.