Тарихи эпоханы (әсіресе Англия Ренессансын) қайта жандандыратын фестивальдер туралы біліңіз! Көңілді ойын-сауық, қолөнер, тамақ және театрландырылған шаралар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тарихи кезеңді бейнелейтін ашық ауадағы жиын.
Outdoor weekend gathering that emulates a historical period
Ренессанс немесе ортағасырлық жәрмеңке (ren faire, немесе фестиваль) – бұл қонақтарды тарихи ортаны, көбінесе ағылшын Ренессансын қайта жаңғырту арқылы көңілдіру мақсатындағы ашық ауадағы жиын. Ренессанс жәрмеңкелерінде көбінесе костюм киген артистер немесе жәрмеңкеге келгендер, музыкалық және театрлық қойылымдар, сатылатын өнер және қолөнер бұйымдары, сондай-ақ мерекелік тағамдар болады. Бұл жәрмеңкелер жалпыға ашық және көбінесе коммерциялық сипатта болады. Кейбіреулері тұрақты ойын-сауық парктері, ал енді біреулері жәрмеңке алаңдарында, шарап заводтарында немесе басқа да кең аумақтардағы уақытша шаралар болып өтеді. Кейбір Ренессанс жәрмеңкелері бірнеше күн қалуды қалағандар үшін кемпингтік алаңдар ұсынады. Көптеген Ренессанс жәрмеңкелері Англияның Елизавета I патшасы тұсындағы оқиғаларға арналған. Кейбіреулері Генрих VIII билік құрған кезеңде немесе Франция сияқты басқа елдерде өтеді. Тағы басқалары Ренессанс дәуірінен тыс уақыттағы оқиғаларды бейнелейді, мысалы, викингтер дәуірі сияқты ерте ортағасырлық немесе қаратөбелердің алтын ғасыры сияқты кейінгі кезеңдерді қамтуы мүмкін. Кейбіреулері қатысушыларды әртүрлі дәуірлерді көрсететін костюмдер киюге шақырып, уақыт саяхатына ұқсас оқиғалар ұйымдастырады. Ренессанс жәрмеңкелері келушілерді костюмдермен және олардың қатысуымен әрекеттесуге шақырады, көбінесе жәрмеңкеге келгендерге киімдерді жалға береді. Көптеген жәрмеңкелерде сиқыршылар мен эльфтер сияқты фантастикалық элементтерге орын беріледі.
A Renaissance or medieval fair (ren faire, or festival) is an outdoor gathering that aims to entertain its guests by recreating a historical setting, most often the English Renaissance. Renaissance fairs generally include costumed entertainers or fair goers, musical and theatrical acts, art and handicrafts for sale, and festival food. These fairs are open to the public and typically commercial. Some are permanent theme parks, while others are short term events in a fairground, winery, or other large spaces. Some Renaisance fairs offer campgrounds for those who wish to stay more than one day. Many Renaissance fairs are set during the reign of Queen Elizabeth I of England. Some are set earlier, during the reign of Henry VIII, or in other countries, such as France. Others are set outside the era of the Renaissance; these may include earlier medieval periods such as the Viking Age or later periods such as the Golden Age of Piracy. Some engage in deliberate 'time travel' by encouraging participants to wear costumes representing several eras in a broad time period. Renaissance fairs encourage visitors to engage with costumes and audience participation, often renting outfits to fairgoers. Many welcome fantasy elements like wizards and elves.
Сипаттамалары
Көптеген Ренессанс жәрмеңкелері Елизавета I патшалығы кезіндегі ағылшын ауылының қияли бейнесін көрсету үшін ұйымдастырылады, бұл Англия Ренессансының шарықталуы деп есептеледі. Қазіргі Ренессанс фестивалінде Шекспир немесе комедия дель арте дәстүріндегі қойылымдар, сондай-ақ комедиялық қойылымдарға көрермендердің қатысуы үшін арналған сахналар мен орындау алаңдары орналасқан. Бишілер, әуескерлер, музыканттар, жонглерлер мен әншілер де өнер көрсетеді. Сахналар арасындағы көшелер ("жолдар") дүкендермен ("шоптармен") және тәуелсіз сатушылардың тақырыптық қолөнер бұйымдарын, киім-кешек, кітаптар мен суреттерін сататын стендтерімен қапталған. Ренессанс жәрмеңкелерінде ортағасырлық ас-судан және жүгерісі бар хот-догтар сияқты американдық жәрмеңке тағамдарынан шабыттанған әртүрлі тағамдар ұсынылады. Түйе еті, таяқшаға қадалған стейк және наннан жасалған ыдыстар сияқты кейбір тағамдар Ренессанс фестивальдарының символына айналды. Сыра, бал арағы және шарап та көптеп ұсынылады. Ойындар садақ ату, балта лақтыру және суға түсіру сияқты әдеттегі жәрмеңке ойындарынан тұрады. Көбінесе көлік құралдары қозғалтқышпен жабдықталмайды, түрлі жануарлар мен адам күшімен жұмыс істейтін серуендер, сондай-ақ тірі жануарлар мен бүркітшілердің көрсетілімдері жиі кездеседі. Ірі Ренессанс жәрмеңкелерінде көбінесе жарыс негізгі тартымдылық болып табылады. PETA және Born Free USA Мэриленд және Аризона штатындағы Ренессанс фестивалінде пілдер мен түйелерді пайдалануға қарсылық білдірді. Сахналық қойылымдардан басқа, Ренессанс жәрмеңкелерінің маңызды тартымдылығы – тарихи тұлғаларды сомдайтын кәсіби және әуесқой актерлердің көпшілігі, олар жәрмеңке аумағында жүріп, келушілермен әрекеттеседі. Кейбір жәрмеңкелер келушілерге қару-жарақ әкелуге рұқсат береді, ал басқалары оларды тек жәрмеңке қызметкерлеріне ғана киюге мүмкіндік береді. Ренессанс жәрмеңкесі субмәдениетінде костюмді қонақтарды "плейтрон" деп атайды, бұл "ойнаушы" және "меценат" сөздерінің қосындысы. Бұл қонақтарға Ренессанс лордтары мен ханымдары, шаруалар, қарақшылар, іш бишілері немесе фантастикалық кейіпкерлер рөліне еніп, көңіл көтеруге мүмкіндік береді. Дегенмен, көптеген Ренессанс жәрмеңкелері ресми актерлер мен "плейтрон" арасындағы өзара әрекеттесуді қанағаттандырмайды. Көптеген жәрмеңкелерде күннің соңында барлық қызметкерлер жиналып, меценаттармен қоштасатын салтанатты шеру, би немесе концерт өтеді. Ренессанс жәрмеңкелері жылдың әртүрлі уақытында әлемнің әртүрлі жерлерінде ұйымдастырылады. Жәрмеңке саудагерлері, актерлер және бригада мүшелері көбінесе бір шарадан екінші шараға өтіп, жұмыс істейді.
Most Renaissance fairs are arranged to represent an imagined English village during the reign of Elizabeth I, often thought of as the height of the English Renaissance. Within a modern Renaissance festival, there are stages or performance areas set up for scheduled shows, such as plays in Shakespearean or commedia dell'arte traditions, as well as anachronistic audience participation in comedy routines. Other performances include dancers, magicians, musicians, jugglers, and singers. Between the stages, the streets ('lanes') are lined with stores ('shoppes') and stalls where independent vendors sell themed handcrafts, clothing, books, and artwork. Renaissance fairs typically feature a wide variety of foods inspired by both medieval cuisine and typical American fair foods like corn dogs. Some foods, like turkey legs, steak on a stick, and bread bowls have become iconic of Renaissance festivals. Beer, mead, and wine are also common. Games include typical fair events, such as archery, axe throwing, and dunk tanks. Rides are typically not machine powered; various animal rides and human powered swings are common, as are live animal displays and falconry exhibitions. Larger Renaissance fairs often include a joust as a main attraction. PETA and Born Free USA have protested the use of elephants and camels at the Maryland Renaissance Festival and Arizona Renaissance Festival. In addition to staged performances, a major attraction of Renaissance fairs are professional and amateur crowds of actors who play historical figures, roaming the fairgrounds and interacting with visitors. Some allow visitors to bring peace bonded weapons, while others only allow fair employees to wear them. The Renaissance fair subculture's word for costumed guests is 'playtrons,' a portmanteau of the words player and patron. This adds enjoyment to guests' experience by 'getting into the act' as Renaissance Lords and Ladies, peasants, pirates, belly dancers, or fantasy characters. However, many Renaissance fairs discourage interaction between the official cast and so called 'playtrons.' Most fairs have an end of the day ritual parade, dance, or concert where all employees gather and bid farewell to the patrons. Renaissance fairs are staged around the world at different times of the year. Fair vendors, actors, and crew often work by going from event to event as one fair ends and another begins.
АҚШ тарихы
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі Америкада ортағасырлық және Ренессанс мәдениетіне деген қызығушылық қайта жанданды. Халық музыканты және дәстүрді сақтаушы Джон Лэнгстафф 1950 жылдары ерте музыканың қайта жаңғыруының бір бөлігі ретінде танымал болды. 1957 жылы Лэнгстафф Нью-Йоркте «Дәстүрлі көңіл көтерудің Рождестволық маскарады» ұйымдастырды, ал келесі жылы Вашингтон қаласында тағы да бір маскарад өткізді. 1966 жылы теледидардағы нұсқасы «Hallmark Hall of Fame» арнасында көрсетілді, онда Дастин Хоффман Сент-Джордж өлтірген айдаһардың рөлін ойнады. 1971 жылы Лэнгстафф Массачусетс штатының Кембридж қаласында тұрақты Рождестволық көңіл көтерулерді құрды. 1963 жылы Лос-Анджелес мектеп мұғалімі Филис Паттерсон сыныптық шара ретінде шағын Ренессанс жәрмеңкесін өткізді, Голливуд тауларындағы Лорел-Каньондағы үйінің ауласын жәрмеңке алаңы ретінде пайдаланды. Сол жылдың 11 және 12 мамырында Паттерсон және оның күйеуі Рон Паттерсон «Ренессанс рахаты жәрмеңкесінің» бірінші көрсетілімін ұсынды, бұл KPFK радиостанциясы үшін бір күндік қайырымдастық шара болды және шамамен сегіз мың адамды тартты. «Тірі тарих орталығы» жәрмеңкені сол кезеңдегі көктемгі базар жәрмеңкесіне ұқсатып жасады. Көптеген бастапқы стендтер тарихи іс-әрекеттерді, соның ішінде баспа машиналарын және ұсталарды тегін қайта жаңғыртуды ұсынды. Алғашқы коммерциялық сатушылар қолөнершілер мен азық-түлік саудагерлері болды және олардың тауарларының тарихи дәлдігін немесе ықтималдығын көрсетуі керек болды. Волонтёрлер нақты қайта жаңғырту рөлдеріне (музыканттар, әскерилер, кельт тайпалары, шаруалар және т.б.) бағытталған «гильдияларға» ұйымдастырылды. Актерлер де, сатушылар да жұмыс істегенде сол дәуірдің тілінде, акцентімен және мінез-құлқымен сөйлеп, «рөлінде» болуы керек еді. Оңтүстік Калифорнияның алғашқы «Ренессанс рахаты жәрмеңкесі» (RPFS) 1966 жылдың көктемінде Калифорния штатының Агура қаласында орналасқан «Paramount Ranch» ранчосында өткізілді, ол ескі ағылшын көктемгі базарлары мен «Maying» салтына назар аударды. 1967 жылы Паттерсондар Калифорния штатының Сан-Рафаэль қаласындағы қазіргі «China Camp State Park» мемлекеттік паркінде егін жинау фестивалі тақырыбында күзгі Ренессанс жәрмеңкесін құрды. 1971 жылы күзгі жәрмеңке Калифорния штатының Новато қаласындағы «Black Point Forest» орманға көшірілді. Екі жәрмеңке де жергілікті дәстүрге айналып, ел бойынша тараған қозғалысты бастады. Тарихи қайта жаңғыртулар тек АҚШ-қа ғана тән емес болғанымен, Ренессанс жәрмеңкелері қайта жаңғырту идеясының американдық нұсқасы болып табылады. Еуропалық тарихи жәрмеңкелер, мысалы, Англияның Саффолк графтығындағы «Kentwell Hall» залында өткізілетіндер, «тірі тарих мұражайы» моделінде жұмыс істейді, онда нақты тарихи сайтта рөл ойнаудың орнына, қазіргі заманғы келушілерге тарихи өмірді түсіндіретін қайта жаңғыртушылар жұмыс істейді. Соңғы жылдары американдық стильдегі Ренессанс жәрмеңкелері басқа елдерде де кеңінен таралды. Германияда 1980 жылдан бері осыған ұқсас құбылыс байқалады, ал Канада мен Австралияда 1990 жылдардың ортасынан бастап жәрмеңкелердің танымалдығы артып келеді. Ренессанс жәрмеңкелерінің туынды түрлеріне басқа уақыт кезеңдеріндегі жәрмеңкелер де кіреді, мысалы, Чарльз Диккенстің Лондонындағы Рождестволық жәрмеңкелер.
In post World War II America, there was a resurgence of interest in medieval and Renaissance culture. Folk musician and traditionalist John Langstaff gained popularity in the 1950s as part of an early music revival trend. In 1957, Langstaff hosted "A Christmas Masque of Traditional Revels" in New York City, and another the following year in Washington, D. C. A televised version was broadcast on the Hallmark Hall of Fame in 1966 which included Dustin Hoffman playing the part of the dragon slain by Saint George. In 1971, Langstaff established a permanent Christmas Revels in Cambridge, Massachusetts. In 1963, Los Angeles schoolteacher Phyllis Patterson held a small Renaissance fair as a class activity, using the backyard of her Laurel Canyon home in the Hollywood Hills as the fairgrounds. On May 11 and 12 in the same year, Patterson and her husband, Ron Patterson, presented the first "Renaissance Pleasure Faire" as a one weekend fundraiser for a radio station KPFK, drawing some eight thousand people. The Living History Center designed the fair to resemble a springtime market fair of the period. Many original booths were free of charge reenactments of historical activities, including printing presses and blacksmiths. The first commercial vendors were artisans and food merchants, and had to demonstrate historical accuracy or plausibility for their wares. Volunteers were organized into "guilds" to focus on specific reenactment roles (musicians, military, Celtic clans, peasants, etc.). Both actors and vendors were required to stay "in character" while working by speaking with period language, accents, and mannerisms. The original Renaissance Pleasure Faire of Southern California (RPFS) was held in the spring of 1966 at the Paramount Ranch located in Agoura, California, focusing on the practices of old English springtime markets and "Maying" customs. In 1967, the Pattersons created a fall Renaissance fair with a harvest festival theme at what is now China Camp State Park in San Rafael, California. The fall fair was moved in 1971 to the Black Point Forest in Novato, California. Both fairs developed into local traditions and began a movement that spread across the country. Although historical reenactments are not exclusive to the United States, Renaissance fairs are largely an American variation on the idea of reenactments. European historical fairs, such as those held at Kentwell Hall in Suffolk, England, operate more on the living history museum model, in which an actual historic site is staffed by reenactors who explain historical life to modern visitors, rather than acting in a role. In recent years, American style Renaissance fairs have made inroads in other countries. Germany has seen a very similar phenomenon since the 1980s, and fairs have grown increasingly popular in Canada and Australia since the mid 1990s. Spinoffs of Renaissance fairs also include fairs set in other time periods, such as Christmas fairs set in Charles Dickens' London.
Аттар
Ренессанс жәрмеңкелерінің бірнеше атауы бар, олардың көптегені ескіше жазылуды қолданады, мысалы, faire немесе fayre. Бұл жазылымдар орта ағылшын тіліндегі feire (варианттары: feyre, faire және fayre) сөзінен бастау алады, ол өз кезегінде аңгло-француз тіліндегі feire сөзінен шыққан. Оларды Елизавета заманы, ортағасырлық немесе Тюдор жәрмеңкелері немесе фестивальдері деп те атай беруге болады. Немец тіліндегі Mittelaltermarkt (сөзбе-сөз "ортағасырлық базар") Ренессанс жәрмеңкесіне ұқсайды. Көптеген Каталония қалалары жыл сайынғы тойларының бір бөлігі ретінде Mercats Medievals (сөзбе-сөз "ортағасырлық базарлар") өткізеді.
Renaissance fairs have several variant names, many of which use old fashioned spellings such as faire or fayre. These spellings originate from the Middle English feire (variant spellings include feyre, faire, and fayre), which comes from the Anglo French word feire. They can also be referred to as Elizabethan, Medieval, or Tudor fairs or festivals. A German Mittelaltermarkt (literally "medieval market") resembles a Renaissance fair. Many Catalan towns hold Mercats Medievals (literally "medieval markets") as part of their annual festivities.
Ішкі пікірталастар
Қайта өрлеу дәуірі жәрмеңкелері қауымдастығында фестивальдердегі "нақтылықтың" қажеттігі туралы түрлі пікірлер бар. Бірінің ойынша, жәрмеңкелер мүмкіндігінше шынайы болуы керек, ал оны Еуропаның тірі тарих мұражайларындағыдай білім беру элементтерімен толықтыру қажет. Екіншілері ойын-сауық – басты мақсат деп санайды. 1972 жылы Чикаго маңында ашылған, кейіннен Бристоль Ренессанс жәрмеңкесіне айналған жәрмеңкенің негізін қалаушы Ричард Шапиро ойын-сауықты жоғары бағалап, "сол кезде біз тым шынайы болдық, тіпті қиын болды" деген еді. Фестиваль ұйымдастырушылары кейде нақтылық пен ойын-сауық арасында тепе-теңдік орнатуға тырысады. 1968 жылы Калифорния Ренессанс қызықты жәрмеңкесінің негізін салған Филис Паттерсон Калифорниядағы білім беру және мәдени қоры болып табылатын Тірі тарих орталығын құрды. Қордың "күлкімен білім беруге ақылмен жетеміз" деген ұраны тарих пен ойын-сауықтың үйлесіміне сенімділікті көрсетеді.
Within the Renaissance fair community, there are different opinions on the desirability of 'authenticity' at festivals. Some believe fairs should be as authentic an experience as possible, supplemented with educational aspects similar to European living history museums. Others believe that entertainment is the primary goal. Richard Shapiro, who founded what later became the Bristol Renaissance Faire outside Chicago in 1972, favored entertainment, saying "we were so authentic back then it was almost painful." Festival organizers sometimes attempt a balance between authenticity and entertainment. In 1968, Phyllis Patterson, founder of the California Renaissance Pleasure Faires, also created the Living History Centre, a California based educational and cultural foundation. The foundation's motto "we trick into learning with a laugh" reflects a belief in merging history and entertainment.