Кіріспе
Аугуст пен Луи Люмиердің 1895 жылғы фильмі «L'arrivée d'un train en gare de La Ciotat» (француз тілінен ағылшын тіліне аударғанда – Ла-Чиота станциясына пойыздың келуі, АҚШ-та – Ла-Чиота станциясына пойыздың келуі, ал Ұлыбританияда – Станцияға кіретін пойыз) – 1895 жылы Аугуст пен Луи Люмиер режиссерлік етіп, өндірген француздық қысқаметражды, үнсіз деректі фильм. Аңызға сүйенсек, бұл фильм 1895 жылдың 28 желтоқсанында Парижде (Франция) Люмиерлердің алғашқы публиктік көрсетілімінде көрсетілмеген: сол күні көрсетілген он фильмнің тізімінде ол туралы ештеңе айтылмаған. Оның алғашқы публиктік көрсетілімі 1896 жылдың қаңтарында өтті. Ол Lumière No. 653 ретінде тіркелген.
L'arrivée d'un train en gare de La Ciotat (translated from French into English as The Arrival of a Train at La Ciotat Station, Arrival of a Train at La Ciotat [US] and The Arrival of the Mail Train, and in the United Kingdom as Train Pulling into a Station) is an 1895 French short silent documentary film directed and produced by Auguste and Louis Lumière. Contrary to myth, it was not shown at the Lumières' first public film screening on 28 December 1895 in Paris, France: the programme of ten films shown that day makes no mention of it. Its first public showing took place in January 1896. It is indexed as Lumière No. 653.
Қысқаша мазмұны
Бұл 50 секундтық үнсіз фильмде Францияның оңтүстік жағалауындағы Марсель қаласына жақын Ла-Сиота қаласындағы теміржол стансасына пар тартқан пойыздың кіргені көрсетіледі. Лумиердің көптеген ерте фильмдері сияқты, "Ла-Сиота стансасына пойыздың келуі" күнделікті өмірдің бір көрінісін бейнелейді, бұл фильм жасау стилі нақтылық деп аталады және монтаждалмаған бір кадрдан тұрады. Камераның әдейі қимылы байқалмайды, фильм нақты уақытта түсірілген үздіксіз бір кадрдан құралған.
Өндіріс
Бұл 50 секундтық фильм Францияның Буш-ду-Рон департаментіндегі Ла-Циота қаласында түсірілді. Ол "Cinématographe" деп аталатын, бір уақытта камера, принтер және кинопроектор қызметін атқаратын құрал арқылы түсірілген. Барлық алғашқы Люмьер фильмдері сияқты, бұл фильм де 35 мм форматта 1.33:1 көперіс қатынасымен жасалған.
Қазіргі реакция
Фильм кино әлемінде кең таралған әңгімемен байланысты. Әңгімеге сәйкес, фильм алғаш көрсетілгенде, көрермендер өмірлік көлемдегі пойыз тікелей өздеріне келе жатқандай сезініп, қатты қорқып, бөлменің арт жағына қарай қашқан. Хеллмут Карасек неміс журналы "Шпигель"-де бұл фильмнің "өте ұзақ әсер еткенін, қорқыныш, үрей, тіпті үлкен паника тудырғанын" жазды. Дегенмен, кейбір мамандар осы оқиғаның рас екендігіне күмән келтірді, мысалы, кино зерттеушісі және тарихшы Мартин Лойпердингер "Люмьердің пойыз келгені: Киноның негізін қалаушы миф" атты эссесінде осылай айтқан. Ал теоретик Бенджамин Х. Браттон болжам бойынша, көрермендер проекцияны камера обскура деп жаңылысқан болуы мүмкін, себебі сол кезде натуралистік қозғалатын бейне жасаудың тағы бір тәсілі осы ғана болған.
3D және басқа нұсқалары
Көптеген кинотарихтар Лумиер ағайындарының алғашқы кинофильм көрсетілімінен бұрын-ақ 3D бейнеге қол жеткізуге тырысқанын естен шығарады. Луи Люмиер ақырында "Поезд келуі" фильмін стереоскопиялық кинокамерамен қайта түсіріп, оны (басқа 3D қысқаметражды фильмдермен бірге) 1934 жылы Француз ғылым академиясының мәжілісінде көрсетті. Киноның бастапқы және киноға дейінгі кезеңдері туралы әртүрлі есептерді ескерсек, кинотанушылар "Поезд келуі" фильмінің осы екі бөлек көрсетіліміндегі көрермендердің реакцияларын шатастырған болуы мүмкін. Көрермендердің күшті реакциясы кейінгі көрсетіліммен жақсы сәйкес келеді, онда пойыз көрермендерге қарай экраннан шығып тұрғандай болды. 3D фильм коммерциялық тұрғыдан дәстүрлі 2D нұсқасымен салыстырғанда сәттілікке жете алмады; мұндай егжей-тегжейлі мәліметтерді қосу қызықты миф құруға көмеспес еді. Сонымен қатар, Лойпердингер "Ла-Сиота вокзалына пойыздың келуінің үш нұсқасы бар екені белгілі" деп мәлімдейді. "L'œuvre cinématographique des frères Lumière", Лумиер каталогының веб-сайты бойынша, интернетте ең көп таралған нұсқа 1897 жылы қайта түсірілген, онда әйелдер мен балалар пойызға отырып жатқаны бейнеленген.
Ағымдағы жағдай
Қысқаметражды фильм бірнеше фильмдер жинағында көрсетілді, соның ішінде Landmarks of Early Film 1-томында. Фильмнің көрсетілімі 2011 жылғы "Хуго" фильмінде бейнеленген, ал фильм 2013 жылғы Civilization V: Brave New World видео ойынының кіріспе сахнасында пайда болды. Пойыздың келуі Channel 4 арнасының екі бөлімді "100 ең керемет қорқынышты сәт" деректі фильмінде 100-ші орынға қойылды.