Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ставрополь өлкесіндегі қала, Ресей. Пятигорск (Пятиго́рск; черкесше: Псыхуабэ, Psıxwabæ) – Подкумок өзенінің жағасында, халықаралық әуежайы бар Минеральные Воды қаласынан және Кисловодск қаласынан қашықтықта орналасқан Ресейдің Ставрополь өлкесіндегі қала. 2010 жылдың 19 қаңтарынан бастап Ресейдің Солтүстік Кавказ федералды округінің әкімшілік орталығы болып табылады. Халық саны:
City in Stavropol Krai, Russia
Pyatigorsk (Пятиго́рск; Circassian: Псыхуабэ, Psıxwabæ) is a city in Stavropol Krai, Russia located on the Podkumok River, about from the town of Mineralnye Vody, which has an international airport, and about from Kislovodsk. Since January 19, 2010, it has been the administrative center of the North Caucasian Federal District of Russia. Population:
Шолу
Атауы орыс тіліндегі "пять гор" (бес тау) деген сөздердің бірігіп айтылуынан туындаған. Қала Бештаудың бес шыңына байланысты осылай аталып кеткен (Бештау түркі тілінде де "бес тау" деген мағынаны білдіреді), осы шыңдар қалаға қарайтын Кавказ тауларының бір бөлігі. Қала 1780 жылы негізі салынған.
The name is derived from the fused Russian words "пять гор" (five mountains) and the city is so called because of the five peaks of the Beshtau (which also means five mountains in Turkic) of the Caucasian mountain range overlooking the city. It was founded in 1780,
Кавказ минералды суларының құндылығы 1803 жылы курорт салуға себеп болды, одан кейін олардың емдік қасиеттерін зерттеу жұмыстары басталды: 24 сәуірде Александр I минералды суларды мемлекеттік меншік деп жариялайтын жарлыққа қол қойды. Бұлақтардың жанында көптеген елді мекендер пайда болды: біріншісі – Горячеводск (қазір Пятигорск қаласының бір бөлігі), Машук тауының етегінде, содан кейін Кисловодск, Ессентуки және Железноводск қалалары. Ресей империясы кезінде бұл елді мекен Терек облысының Пятигорск бөлімінің әкімшілік орталығы болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Пятигорск қаласын неміс Вермахты әскері уақытша басып алды. 1942 жылы Д тобының 12-ші құрамасының (Einsatzkommando 12) штабы Пятигорск қаласында орналасқан. Неміс оккупациясы нәтижесінде аймақтың көптеген еврей халқы қаза болды.
The value of the Caucasian mineral waters led to the construction of a resort in 1803, and studies of their medical properties began thereafter: on April 24, Alexander I signed a decree which made the mineral waters state property. Many settlements developed near the springs: first Goryachevodsk (now part of Pyatigorsk) at the bottom of Mt. Mashuk, then Kislovodsk, Yessentuki, and Zheleznovodsk. During the Russian Empire, the settlement was the administrative capital of the Pyatigorsky Otdel of the Terek Oblast. During World War II the German Wehrmacht temporarily occupied Pyatigorsk. The Einsatzkommando 12 of Einsatzgruppe D had its headquarters in Pyatigorsk in 1942. The German occupation resulted in the killing of many Jewish inhabitants of the region.
География
Қала теңіз деңгейінен жоғары, кішкентай жазықта, Бештау, Машук және Кавказ тауларының солтүстік жағынан қорғайтын тағы үш тау бөктерінде орналасқан. Оңтүстікке қарай Елбрус тауының қар басқан шаңырағы көрінеді.
The city is situated on a small plateau, above sea level, at the foot of Beshtau, Mashuk, and three other outliers of the Caucasus Mountains, which protect it on the north. The snow covered summits of Mount Elbrus are visible to the south.
Климат
Пятигорск климаты Кёппен-Гейгер климаттық жіктеу жүйесі бойынша ылғалды континенталды (Dfb) жіктемесіне жатады және жылдық және тәуліктік температураның күрт өзгеруінің болмауымен сипатталады. Жазда орташа шілде температурасы жылы болады, ал қыстары екі-үш айға созылып, суық болады, қаңтар айының орташа температурасы болып табылады. Көктем салқын, жазға қарай күрт өзгереді, ал күз жылы, құрғақ және ұзаққа созылады. Жылына орташа есеппен тоқсан сегіз күн күндізді болады.
The climate of Pyatigorsk falls within humid continental (Dfb) classification under the Köppen Geiger climate classification system and is characterized by absence of sharp fluctuations of annual and daily temperatures. Summers are warm with the average July temperature of while winters, lasting two to three months, are cold, with the average January temperature of Spring is cool, with a sharp transition by the summer, and a warm, dry, and long fall. There are an average of ninety eight sunny days in a year.
Әкімшілік және муниципалдық мәртебе
Әкімшілік-аумақтық бөлініс шеңберінде, ол екі қала типтес поселкемен (Горячеводский және Свободы) және бес ауылдық елді мекенмен бірге Пятигорск – крайлық маңызы бар қала ретінде құрамына кіреді, бұл аудандармен тең статусқа ие әкімшілік бірлік. Муниципалдық бөлініс ретінде крайлық маңызы бар Пятигорск қаласы Пятигорск қалалық округі ретінде біріктірілген. Дарья Кузнецова – жергілікті көшбасшы.
Within the framework of administrative divisions, it is, together with two urban type settlements (Goryachevodsky and Svobody) and five rural localities, incorporated as the city of krai significance of Pyatigorsk—an administrative unit with the status equal to that of the districts. As a municipal division, the city of krai significance of Pyatigorsk is incorporated as Pyatigorsk Urban Okrug Daria Kuznetsova is a local leader.
Экономика
Пятигорск қаласының өнеркәсіп саласы негізінен денсаулық сақтау курорттарын қамтамасыз етуге бағытталған. Сонымен қатар, тамақ өнеркәсібі (ет өңдеу зауыты, шарап зауыты, сүт зауыты, сыра зауыты, кондитерлік фабрика), тоқыма өнеркәсібі (киім, аяқ киім зауыты, кілем тоқу фабрикалары), машина жасау және металл өңдеу (ПО «Пятигорсксельмаш» құс шаруашылығына арналған машиналар мен жабдықтарға маманданған; арнайы автомобиль жабдықтары зауыты, электромеханикалық зауыт және т.б.) дамыған. Тау-кен өндірісі, химия зауыты және керамика зауыты бар, олар фарфор және керамикадан жасалған сыйлықтарға, мысалы, самоварлар, мүсіндер, вазалар және декоративті керамикалық қабырға панельдерін шығарады. 1991 жылы Пятигорск курортында он санаторий, төрт пансионат және бес санаторий-профилакторий болды.
The industry of Pyatigorsk is primarily oriented towards service of the health resort. There is also food industry (a meat processing plant, a winery, a dairy, a brewery, a confectionery), textiles (clothing, shoe plant, carpet factories), machine industry and metal working (PО Pyatigorskselmash specializes in machines and equipment for aviculture; a special automobile equipment works, an electromechanical plant, etc. ); mining, a chemical factory and a ceramics factory who specialize in porcelain and ceramic gifts such as samovars, figurines, vases, and decorative ceramic wall hanging panels. In 1991, the Pyatigorsk health resort had ten sanatoria, four boarding houses and five sanatoria preventoria.
Қызықты орындар
Михаил Лермонтовтың мемлекеттік мемориалдық мұражай-қорығы 1973 жылы құрылған. Ол аймақтағы Лермонтовқа байланысты барлық тарихи орындары мен естелік жерлерін біріктіреді: оның дуэль шайқасып, қаза тапқан жері, некрополь, Лермонтовтың шағын үйі, Верзилиннің үйлері, Александр Алябьевтің үйі, Лермонтов алаңы және ескерткіші. Эол арфасы – 1828 жылы Бернардаччи ағайындары салған классикалық стильдегі кішкентай тас павильон. Диана үңгірі 1830 жылы Эльбрус тауына алғаш көтерілудің құрметіне салынған. Пятигорск қаласы Джонатан Литтелдің 2009 жылғы "Мейірімділер" романында суреттелген.
The state memorial estate of Mikhail Lermontov was founded in 1973. It unites all of the Lermontov memorial places in the region: the place where he fought his duel and was killed, a necropolis, Lermontov's small house, Verzilin's houses, the house of Alexander Alyabyev, the Lermontov square, and monument. The Aeolian harp is a small stone pavilion in the classical style, constructed by the brothers Bernardacci in 1828. Diana's grotto was built in 1830, in honor of the first ascent of Mount Elbrus. Pyatigorsk features in Jonathan Littell's 2009 novel, The Kindly Ones.
Құрметтер
1972 жылы совет астрономы Тамара Смирнова ашқан 2192 Пятигория астероиды қаланың құрметіне аталған.
Asteroid 2192 Pyatigoriya discovered in 1972 by Soviet astronomer Tamara Smirnova is named after the city.