Кіріспе
Паулино Узкудун Эйзменди (3 мамыр 1899 – 5 шілде 1985) – испан боксшысы. Узкудун – оның тегінің баск тіліндегі жазылуы. Ол тоғыз баланы ең кішісі еді. Жастық шағында ол айзколари, яғни дәстүрлі баск ағаш кесушісі болған. АҚШ-та Паулино деп аталған Узкудун ауыр салмақтағы Еуропа чемпионы атанды және карьерасы барысында ауыр салмақтағы чемпиондар Джо Луис, Макс Баер, Макс Шмелинг (үш рет) және Примо Карнерамен (екі рет) жұдырық тірестірді. Бұрынғы қасапшы – «баск ағаш кескіші» деген лақап атымен танымал болған ол бокстан 49 жеңіс (33 нокаут), 17 жеңіліс және 3 тең түспен аяқталған кездесу тіркелді.
Paulino Uzcudun Eizmendi (3 May 1899 – 5 July 1985) was a Spanish heavyweight boxer, who is considered to be the greatest heavyweight from Spain. Uzkudun is the Basque spelling of his last name. He was the youngest of nine siblings. In his youth, he became an aizkolari or traditional competitive Basque wood chopper. Uzcudun, known as Paulino in the United States, was the European heavyweight champion, and he fought heavyweight champions Joe Louis, Max Baer, Max Schmeling (three times) and Primo Carnera (twice) during his career. The former butcher—nicknamed "the Basque woodchopper"—retired from boxing with a record of 49 wins (33 KOs), 17 losses and 3 draws.
Өмір жолы
Узкудун – мықты, қимылсыз тұратын боксшы еді. Ол сол қолымен күшті соққы беріп, заманының ең ауыр салмақтағы мықты боксшыларымен жұдырық тірестірді. Әлем чемпионы атағы үшін бір ғана мүмкіндігі болды, бірақ 1933 жылғы 22 қазанда италиялық Примо Карнерамен өткен он бес раундтық жекпе-жекте жеңіліске ұшырады. Тренері Уайти Бимштейн Узкудунмен бірге Испанияның Барселона қаласындағы жекпе-жекке барды. Кейінірек Бимштейн сұхбат беріп, кинодағы бір көрініс сияқты оқиғаны еске алды: «Бір күні біз жаяу жүргіншілерге арналған кафеде отырдық. Мен вермутқа ерінімді тигізер алдында, бір оқ шыныны сынып жіберді. Шындығында, қонақ үйге тез қайтып келдім». Испаниядағы Азамат соғысының суреті одан да қорқынышты болды: «Көшеде жүздеген өлген адамдарды көру әдеттегі нәрсе еді, және шайқас қайта басталар мекенін білу мүмкін емес». Осы хаостық жағдайда Узкудун чемпиондық атаққа таласу мүмкіндігіне ие болды. Жекпе-жек алдында Карнера бокс комиссиясы таңдаған испандық қолғаптарды қабылдаудан бас тартты. Америкалық қолғаптарды талап еткен чемпион испан тілінде жоғары дауыспен жекпе-жекке қатыспайтынын мәлімдеді. Бимштейннің айтуынша, комиссар бөлмеден шығып кетіп, «шамамен он сарбаз Карнераға қарай басты». Чемпион «асығыс кері шегініп», таңдауды мойындады. Ал жекпе-жекке келсек, Узкудун 15 раундты толық өткізіп, жақсы өтті, сондықтан «шешім жарияланғанда революция қайта басталды». Атыс-шабыспен бірге дүрбелең шықты. Узкудун, Бимштейн, екінші тренерлер және «үш жүзге жуық адам» үлкен рингтің астында жасырынып, әскерлер тәртіп орнатып бітіргенше күтіп отырды, тіпті содан кейін де азаматтар «түн бойы көшеде тәртіпсіздік жасады». Бимштейннің айтуынша, «көрген боксшылардың ішіндегі ең адал, тура адам Узкудун еді, өте қайратты, жауынгер және қарыштасқа лайық». Узкудун 1927 жылғы 13 шілдеде төрт раундта жеңіске жетіп, әйгілі Гарри Уиллсті де «зейнеткерлікке» жіберді. Мықты және төзімді Узкудун кәсіби карьерасының соңына дейін ешқашан аяғынан түсірілген жоқ немесе нокаутқа ұшыраған жоқ. 1935 жылғы 13 желтоқсанда Узкудун зейнеттен шығып, Джо Луиспен кездесті. Төртінші раундта Луис Узкудунды оң жақтан жылдам, күшті соққымен жерге құлатты, рефери жекпе-жекті тоқтатып жіберді, тіпті Узкудун жалғастырғысы келсе де. Оның көрсеткіші 49–17–3, 33 нокаут. 1933–1934 жылдары Узкудун Нью-Йорк штатының Лонг-Айленд аймағындағы Рокки-Пойнт жағажайында жаттықты. Рокки-Пойнтта жазғы демалысын өткізген Франклин Розалиямен (1911–1972) спарринг жасаған кезде Узкудун оны жерге құлатып жіберді. Кейбір деректер бойынша, бұл оқиға оның кейін зейнеткерлікке шығуына себеп болды, себебі ол осы оқиғадан моральдық жағынан әлсіреген. 1936 жылы Узкудун Испаниядағы Азамат соғысы кезінде франкистер тарапында соғысты, соғыстың басынан бастап Фаланга Española de las JONS мүшесі ретінде қатысқан деген хабар бар.