Кіріспе

Пеш жиһаздың түрі – пеш жиһазы.

Саггар (кейде саггер немесе сеггер деп те жазылады) – пеш жиһаздың бір түрі. Ол пеште керамикалық бұйымдарды пісіру кезінде оларды қоршауға немесе қорғауға арналған керамикалық қорап тәрізді ыдыс. Бұл атау "қорғау" сөзінің қысқартылған түрі болуы мүмкін. Саггарлар керамика өндірісінде бұйымдарды тікелей оттың ығынан және пеш қалдықтарынан қорғау үшін әлі де қолданылады. Дәстүрлі түрде саггарлар негізінен оттан жасалған. Саггарлар ашық жалыннан, түтіннен, газдардан және пеш қалдықтарынан бұйымдарды қорғау үшін қолданылған. Қазіргі заманғы саггарлар алюминий керамикасынан, кордиерит керамикасынан, муллит керамикасынан, кремний карбидінен және ерекше жағдайларда цирконийден жасалады.

Минг қышқыны

XV-XVI ғасырларда сагар жасаушылар императорлық мануфактурада кеңістік, еңбек және материалдық ресурстардың (отын мен саз) көп бөлігін жұмсады, тіпті соңғы өнімді пісіруге қарағанда сагар жасауға арналған пештердің саны көп болды.

Стаффордширдің банктерінде

Ұлыбританиядағы қыш ыдыс жасаушылардың ең көп саны Сток-он-Трент және оның төңірегінде, "Кермези" деп белгілі аймақта шоғырланған. Олардың кәсіпорындары, жергілікті жерде "потбанк" деп аталатын, өнімдерін ерекше бөтелке тәрізді пештерде пісірген. ХХ ғасырдың басында 4000-нан астам мұндай пештер пайдаланылған, бірақ 2014 жылға қарай олардың тек 47-сі ғана сақталған, бәрі де енді өндірісте емес, бірақ ескерткіштер тізімінде тұр. Сагарлар жартылай дайын және фиништік өртеу үшін қолданылған. Олар шамамен 40 рет пісіруге арналған; әр "потбанк" өз сагарларын сагар жасау шеберханасында жасаған. Сагарлар отқа төзімді топырақтан жасалған, сагар жасаушы және екі көмекші – рама жасаушы мен төменгі бөлігін қағушы жасаған. Рама жасаушы үлкен балғамен металл үстелге топырақты соғып, жапыраққа айналдырған. Содан кейін ол раманы қажетті өлшемге кесіп, аралас-құралас шашып, қабырғаларын жасау үшін ағаш блокқа ораған. Рама жасаушы әдетте жасөспірім шағындағы шәкірт болған. Төменгі бөлігін қағушы, көбінесе жасөспірім жігіт, осыған ұқсас жұмысты кішірек масштабта жасап, дөңгелек немесе банджо пішіндес төменгі бөлігін құрастырған. Топырақтан ауаны шығарып, жапырақты тегістеу үшін тағы да балға қолданылған. Сагар жасаушы – тәжірибелі шебер, ол көмекшілеріне жұмысының нәтижесінен төлеген: ол төменгі және бүйір бөліктерін дөңгелекке орнатып, бас бармақтарымен төменгі бөлікке қосып біріктірген. "Менің мамандығым қандай?" телешоуында осы лауазым қызықты деп танылып, көрсетілген. Сагар жасау – шеберлік кәсіп болса, төменгі бөлігін қағу одан әлдеқайда қарапайым жұмыс болды, ол топырақты металл сақинаға соғып-соғудан тұрды.

Студиялық қыш бұйымдары

ХХ ғасырдан бері студиялық қыш құмырашылары сагарларды әсем қыш бұйымдарын жасау үшін пайдаланып келеді. Осы мақсатта сагарлар жергілікті тотығу атмосферасын жасауға қолданылады.

Кейбір құмыралар сагарда пісіруге арналған күйде мұқият дайындалады. Бір әдіс бойынша, құмыра беті тегіс болу үшін саз балшығымен, яғни terra sigillata жабылады, ол сагар техникасымен өте жақсы үйлеседі. Бұл жабын жылтыр болуы үшін сопақтап жылтыратылуы мүмкін. Дайындалған құмыралар, арақ ұнтағы, нашар жанатын органикалық материалдар, тұздар және металдар сияқты жанғыш материалдармен толтырылған сагарлардың ішіне салынады. Пісіру кезінде бұл материалдар жану немесе түтін шығару арқылы құмыраны ұсақ күлдің қабаттарымен жабады. Сагардың ішіне толтырылған құмыралар ерекше қара және ақ іздерден бастап, алтын, жасыл және қызыл түстерге дейінгі әртүрлі түстердегі айқын белгілерді көрсетеді. Порцелин және тас құмыралар сагарда пісіру арқылы алынған беттік өрнектерді көрсетуге өте ыңғайлы. Сагарларды пайдаланудан басқа, кейбір студиялық қыш құмырашылары құмыралар мен жанғыш материалдарды металл фольгамен орап жағады.

Саггар қышқылы

Саггар қышқылы – ірі зерлі отқа төзілді қыш, ол саггар жасауға қолданылады, содан осы атпен аталады.