Кіріспе

Британдықтар қазіргі Миссисипиде колониялық аймақ құрған. Натчез ауданы 1770 жылдары Ұлыбританияның Батыс Флорида колониясында құрылған екі аймақтың бірі болды, екіншісі – Томбигби ауданы. Ауданға алғаш қоныс аударған ағылшындар негізінен Британдық Американың басқа бөліктерінен келген. Аудан Миссисипи өзенінің шығысындағы, оңтүстікте Баю Сара (қазіргі Луизиана штатындағы Сент-Фрэнсисвилл қаласы) және солтүстікте Баю Пьер (қазіргі Миссисипи штатындағы Порт-Гибсон қаласы) арасындағы аймақ деп танылды. Ол соғысқа дейінгі жылдары құлдар мен мақта саудасының орталығы және Ескі Оңтүстік-Батыстағы мақта өсіру мәдениетінің орталығы ретінде байлыққа толы аймаққа айналды. Бүгінде бұл аймақ Миссисипи штатының оңтүстік-батыс бұрышында орналасқан, штаттың 20-шы және 55-ші тас жолдарынан оңтүстікке және батысқа қарай жатқан жерлердің көп бөлігін қамтиды. 1803 жылы АҚШ-тың Миссисипи өзенінің батысында бұрын Францияның бақылауында болған үлкен аумақтарды Луизианадан сатып алғаннан кейін, өзеннің батыс жағындағы төменгі дельта аймағы Натчез ауданының бір бөлігі болып есептелді. Бұл жерде соғысқа дейінгі кезеңде плантациялық мақта өсіру үшін бірнеше приходтар дамыды, оңтүстік Луизианадан айырмашылығы, онда қант қамысы басты тауар егіні болды. Луизиананың Натчез ауданы Каролл (1877 жылы Шығыс Каролл және Батыс Каролл приходтарына бөлінген), Конкордия, Мэдисон және Тенсас приходтарын қамтыды.

Шығу тегі

Бұл аудан еуропалықтар келгенге дейін Наччез тайпасы және басқа да халықтардың мекені болған. 18-шы ғасырдың соңында осы аймақ еуропалықтарға, негізінен француз саяхатшылары мен отарлаушыларына көп жылдар бойы белгілі болған. Француз саяхатшысы Пьер Ле Мойн д'Ибервилль 1699 жылы осы аймақтан өтіп, Амити және Тангипахоа өзендеріне ат қойған. 18-шы ғасырдың басында Луизианадан келген қоныс аударушылар Африкадан құлдарды әкеліп, аймақта плантациялық жүйені енгізе бастады. Алғашқы маңызды плантациялық өнім – темекі болды. 1774 жылы Ұлыбритания Батыс Флорида колониясының шекарасын кеңейтті – ол 1763 жылы Франция мен Испаниядан алынған, Мексика шығанағының солтүстік жағалауындағы территориядан құрылған (Француз және Үнді соғысы, немесе Жеті жылдық соғыс). 1776 жылға қарай, ағылшын тілінде сөйлейтін плантаторлардың көптеген отбасылары осы жерге қоныстанды. Миссисипи өзеніне жақын аймақ бірінші болып дамыды, себебі ол өзен арқылы маңызды көлік байланысына ие болды. Кейіннен, өзен порты, мақта және құл сату орталығы ретінде ол соғысқа дейінгі Оңтүстіктің ең бай аймағына айналды. Америка Тәуелсіздік соғысының соңында Ұлыбритания Батыс Флориданы 1783 жылғы Париж шарты бойынша Испанияға берді. Бірақ, осы мәміле жасалған кезде Батыс Флориданың шекаралары, британдық үстемдік кезінде өзгерген, нақты көрсетілмеген. Осы кемшілік салдарынан Испания да, АҚШ да аймаққа құқық таластады, бұл «Батыс Флорида дауы» деп белгілі болған жанжалға әкелді. Испания 1774 жылы британдықтар белгілеген шекарадан оңтүстікке орналасқан аймаққа құқығы бар екенін мәлімдеді. АҚШ Испания 1763 жылы Ұлыбританияға берілген, яғни 31-ші параллельдің оңтүстігіндегі аумақты ғана қайтарып алғанын айтты. 1784 жылы испандықтар өздері бақылаған Нью-Орлеан мен Миссисипи өзенінің дельтасын Миссисипиден төмен келетін американдық тауарлар үшін жапты. Бірнеше жылдық келіссөздерден кейін, Испания мен АҚШ 1795 жылдың 27 қазанында достық шартына қол қойды. «Пинкни шарты» деп аталған келісім АҚШ пен испан Флоридасы арасындағы шекараны анықтады, сондай-ақ АҚШ-тың Миссисипи өзенінде кеме жүргізу құқығын және Нью-Орлеан портында бір кемеден екінші кемеге жүк ауыстырғанда жүк құны төлеместен тауар тасымалдау құқығын (депозит құқығы) кепілдеді. Тоғыз айдан кейін, 1796 жылдың 3 тамызында АҚШ бұл аймақты ресми түрде иеленді. Содан кейін, 1798 жылдың 7 сәуірінде АҚШ Конгресі Миссисипи территориясын құрды (Наччез және Томбигби аудандарын қамтиды), ал Наччез оның алғашқы астанасы болды.

Мақта өрісі

18 ғасырдың соңында Илли Уитнидің мақта тазартатын машинасын (cotton gin) жетілдіруі аймақтың және бүкіл Оңтүстік аймағының дамуына септігін тигізді, себебі ол қысқа талшықты мақтаны механикалық түрде өңдеуді пайдалы етті. Бұл мақтаның түрі Оңтүстік аймағының жоталы жерлеріне жақсырақ сәйкес келді. Начес округіндегі фермерлер темекі плантацияларын мақтаға айналдырып, зор байлыққа ие болды, себебі 1785 және 1800 жылдар аралығында мақтаға үлкен сұраныс болды. Бұл топырақ мақта өсіруге өте ыңғайлы болды. Фермерлер жаңа, өнімді мақта тұқымдарын шығарды, мақта тазартатын машиналарын жетілдірді және машиналарға, сондай-ақ көптеген құлдарға тәуелді кең ауқымды жүйені құрды. Олардың моделі соғысқа дейінгі Оңтүстікте кеңейтілді, құлдарға деген сұраныс соншалықты өсті, бір миллионнан астам адам Солтүстік Оңтүстіктен ішкі құл саудасы арқылы тасымалданды. Олар құрлықпен, өзен арқылы кемелермен және теңіз кемелерімен Нью-Орлеанға жеткізілді. Бұл мәжбүрлі көші-қон отбасыларды бөліп, үлкен жаңа африка текті халықты (көптегендерінің арасында еуропалық және үндістердің де тұқымдары болды) аймаққа қоныстандырды. Оңтүстік Африка-Америка мәдениетінің маңызды орталығына айналды. Көптеген мақта фермерлері соншалықты байыды, мыңдаған акр жерді және жүздеген африка-америкалық құлдарды жұмыс істеу үшін сатып алды. Олар Начес қаласында және оның айналасында сәнді үйлер салып, плантацияларын басқару үшін бақылаушыларды жалдады. Миссисипи штатының Стивен Дункан (1787–1867) 1000-нан астам құлға ие болған, сол кездегі әлемдегі ең бай мақта фермері болды. 1806 жылы мексикалық мақтаның жақсартылған түрі осы тауарды одан да тиімді етті. Мексикалық сорт ескі қара тұқымдық түрлермен будандастырылып, Миссисипи штатын танымал еткен жақсартылған сорттар шығарылды. Ең танымал мақта сорттары (Белле Креол, Джетро, Паркер және Петит-Гальф) Миссисипиде өсірілді. 1803 жылы АҚШ Луизиананы сатып алып, Миссисипи өзенінің батысындағы кең аумақтарды иеленді. Начестен батысқа қарайғы төменгі дельта аймағы да ресми түрде Начес округінің бір бөлігі деп есептелді. Луизиананың оңтүстігі қант құмыршасын өсіруге арналғаннан айырмашылығы, бұл аймақ мақта плантациялары үшін дамыды. Ұйымдастырылған кезде, округтерге Каролл округі, Луизиана (1877 жылы Шығыс Каролл және Батыс Каролл округтеріне бөлінді), Конкордия, Мэдисон және Тенсас округтері кірді. Америка Азамат соғысынан кейін, афроамерикалықтар, басқалар сияқты, Республикалық партияға қосылды. Олар Қайта құру кезеңінен кейін қатты қуғынға ұшырады. 19 ғасырдың басындағы мақта өрімі Оңтүстікке екі негізгі мәдени ошақтан тарады: Оңтүстік Каролинаның жағалауы және Начес округі. Мақта плантациялары Оңтүстік-Шығыста дамыды. Каролина, Джорджия және Алабама штаттарында мақта өсіретін аймақтар "Қара белдеу" деп аталды. Начестен бастап мақта плантациялары жүйесі солтүстікке қарай Миссисипи сағасы аймағына және батысқа қарай Луизиана, Арканзас және Техас өзендері бойымен тарады. Соғысқа дейінгі жылдары барлық плантациялар көлік үшін өзенге жақын орналастырылды. АҚШ үкіметі Начестің стратегиялық маңыздылығын ертерек таныды, ал қала негізгі мақта порты ретінде дамыған кезде, Конгресс оған апаратын жолдарды салуды және жақсартуды қаржылады. АҚШ армиясы вагондарды қабылдау үшін аймақты Теннесси штатының Нэшвиллмен байланыстыратын Начес жолын кеңейтті. Жолды АҚШ пошта бас директорының бақылауына алды, бұл оны ең алғашқы ұлттық тас жолдардың бірі етті.