Кіріспе

Американдық саясаткер

Джон Моррисси (12 ақпан 1831 – 1 мамыр 1878), сондай-ақ «Олд Смоук» деп те белгілі, ирланд-американдық саясаткер, қолмен соққыласатын бокс чемпионы және қылмыскер болған. Ол 1831 жылы Ирландияда дүниеге келген. Оның ата-анасы ол кішкентай кезінде Нью-Йорк штатына көшіп келді. 1850-ші жылдардың басында ол Калифорниядағы алтын асыру кезінде Сан-Францискоға барды. Калифорнияда ол қолмен соққыласатын боксшы болды, ал Нью-Йоркке оралғанда, сол кезде Американың бокс чемпионы деп танылған «Янки Салливанды» шақырып, жеңіске жетті. Ол 1850 және 1860 жылдары Нью-Йорк қаласында құмар ойындар үйлеріне иелік етіп, кәсіби құмаршы болды. Ол Тамани Холлдың қолдауымен 1867-1871 жылдар аралығында Нью-Йорк штатынан АҚШ конгрессмені және ықпалды саясаткер ретінде көзге түсті. Бірақ, кейіннен ол Тамани Холлдың саяси машинасымен келіспей, 1876-1878 жылдар аралығында Нью-Йорк штатының демократиялық сенаторы болды, Тамани Холлға қарсы кандидат ретінде сайланды.

Ерте өмір

Моррисси 1831 жылдың 12 ақпанында Ирландияның Типперри графтығындағы Темплмор қаласында дүниеге келген. Шамамен 1833 жылы оның ата-анасы Америка Құрама Штаттарына көшіп, Нью-Йорк штатының Троя қаласында немесе оның жанында қоныстанған. Газетте жарияланған некролог бойынша, Моррисидің әкесі Тимоти үлкен отбасын асырау үшін жұмысшы болып жұмыс істеген, оның жалғыз ұлы Джоннан басқа 7 қызы болған. Моррисси 1848 жылы Нью-Йорк қаласына көшіп, Олбани мен Нью-Йорк арасында қатынайтын кемеде палуба жұмысшысы болған. Бір әңгімеде айтылуынша, Томас Макканнмен болған төбелес кезінде, ол белгілі бір қатал төбелесші болған, Морриссиді аударылған пештен шашыраған қызған көмірдің үстіне құлатқан. Моррисси денесі күйіп, қатты ауырсынуды көтерді, Макканнмен күресіп, қайта тұрды. Ашуға буған Моррисси Макканнды есінен айырды, оның күйген денесінен шыққан түтін арқасынан көтерілді. Осы оқиғадан кейін ол өмірінің соңына дейін "Ескі Түтін" деген лақап атын алды. 1851 жылы Моррисси Калифорниядағы алтын асыру кезеңінде байлық іздеп Сан-Францискоға аттанды. Бұл жолы сәттілік келмесе де, Моррисси белгілі құмар ойыншыға айналып, алтын іздеушілерден алтын жеңіп, байлыққа ие болды.

Ауыр салмақтағы чемпиондықтың жеңімпазы

Калифорнияда болған кезінде Моррисси алғаш рет кәсіби бокс рингінде көзге түсті. 1852 жылдың 31 тамызында ол Калифорниядағы Маре аралында Джордж Томпсонды 11-ші раундта жеңіп, 5000 доллар (~$) табыс етті. Бұл сәттілік оны Нью-Йоркке оралып, американдық чемпион Янки Салливанмен жұдырықтасуға ынталандырды. Моррисси Нью-Йоркке қайтып, Салливанды үнемі жекпе-жекке шақырып, соңында ол келісім берді. Спорттың қатыгездігіне байланысты бокс 1850 жылдары көптеген жерлерде заңсыз болды. 19-шы ғасырда Лондонның жүлделі ринг ережелері ретінде дамыған бокс ережелерінің алғашқы нұсқаларын ауыр салмақтағы чемпион Джек Броутон рингтегі жауынгерлерді қорғау үшін енгізді, онда кейде өлім жағдайлары да болатын. Бұл ереже бойынша, егер жауынгер құлап, 30 секунд ішінде көтеріле алмаса, жекпе-жек тоқтатылады. Жерде жатқан қарсыласына соққы беруге және белден төмен ұстауға тыйым салынды. Жекпе-жектер әдетте 20-30 раундқа дейін созылды. Раундтар бір жауынгер тізесімен жерге тигенше немесе жай ғана құлағанша жалғасты. Салливан мен Моррисси арасындағы жекпе-жек шартына 1853 жылдың 1 қыркүйегінде қол қойылды. Бірі "бұрыс соққы" және "уақытында келмеу" деп жазса, екіншісі Салливан төреші шешім шығармас бұрын рингтен шығып кеткендіктен деп түсіндірді. Жекпе-жек 55 минутқа созылды.

Билл Пулдің өлтірілуі

Моррисси Нью-Йорк қаласындағы демократиялық саясатқа қатысып, "Билл Касапшы" деп белгілі Уильям Пулмен қарсыластық тудырды. Пул – "Know Nothing" партиясының күзетшілері болған және боксшы да болған Боуэри ұлдарының жетекшісі еді. 1854 жылдың 8 тамызында Пул мен Моррисси арасында "Батыс және Амос көшелері" қиылысында жекпе-жек ұйымдастырылды. Газет хабарлауынша, қысқаша айқасқаннан кейін Пул Морриссиді жерге құлатып, дереу оның үстіне шығып, "ұрып, тырнақтап, итеріп, шағып" Морриссиді жекпе-жектен бас тартуға мәжбүр етті. Моррисси мен Бейкерге кісі өлтіру айыбы тағылды, бірақ үш соттан кейін шешім шығарылмағандықтан айыптар алынып тасталды.

Соңғы жекпе-жек

Моррисси бокстан зейнеткерлікке шығып, Нью-Йорк штатының Трой қаласына оралған еді. Алайда, 1857 жылдың күзінде Нью-Йоркте Трой қаласының тумасы Джон С. Хинанның пайда болуы оны қайта рингке оралды. 1857 жылдың желтоқсан айында Хинан Нью-Йорк көрермендері алдында спарринг көрсетілімінің бөлігі ретінде өнер көрсетті. Көзі куәгер болғандардың бірінің айтуынша, Хинан алғашқы үш раундта басымдық танытты, бірақ содан кейін шаршап қалды. Хинан 1859 жылы Моррисси бокстан зейнеткерлікке шыққанда титулға ие болды. Бұл Моррисси үшін соңғы жекпе-жек болғанымен, ол жүлделі жекпе-жектен қызығушылығын жоғалтпады және 1860 жылдың көктемінде Атлант мұхитын кесіп өтіп, Хинан мен ағылшын чемпионы Том Сейерс арасындағы жекпе-жекті тамашалады. 1860 жылдың 26 наурызында Англияға келген Моррисси спорттық газеттердің кеңселеріне – "Bell's Life in London" және "Sporting Chronicle" газеттеріне барды. Ол Сейерстің жеңіске жететініне 600 фунт стерлингтік тігіс тікті, сондай-ақ Сейерстің жаттығу орнына барып, ағылшылға «құнды кеңес» берді дегенді айтады. 1860 жылдың сәуір айының соңында Америка Құрама Штаттарына оралған Моррисси Куинстаунда бірнеше сағат бойы күтіп, кемеге отыруға асықты. Онда ол «көптеген жанкүйерлерді» тартты және «Типперри жерінде өскен әдемі қара тікенді таяқ» сыйға алды.

Құмар ойындар мен Саратога жарыс алабының қатысы

Бокстан зейнетке шыққаннан кейін Моррисси ойын-сауық орындарына көңіл бөлді, бір кезде 16 казиноға үлесі болған деген сөз бар. 1860 жылдың тамызында оның байлығы 200 000 долларға жетеді деп есептелді (~ $ in), "мұның бәрі тәуекелмен алынған". 1862 жылы Нью-Йорктегі оның құмар ойындарына арналған мекемесіне полиция шабуыл жасағанда, 1861 жылдың желтоқсанында 2000 доллардан астам пайда тапқандығы анықталды. Нью-Йорк штатының Саратога-Спрингс қаласында сәтті ойын үйін ашқаннан кейін Моррисси Уильям Р. Траверс, Джон Р. Хантер және Леонард Джеромның көмегімен Саратога ат жарыс жолын құрды. Алғашқы жарыстар 1863 жылдың тамызында өтті. Ол сондай-ақ Саратогада "Клуб-хаус" деп аталатын казино ашты, ол Честер А. Артур, Рутерфорд Б. Хейс, Улисс С. Грант, Корнелиус Вандербильт, Джон Д. Рокфеллер және Марк Твен сияқты танымал адамдарды қызықтырды.

Саясат

1866 жылы Моррисси Таммани Холлдың қолдауымен Конгресске үміткер болды. Саяси қарсыластары оның көптеген айыптамаларын және түрлі қылмыстар бойынша айыпталғандарын көрсеткеніне қарамастан, ол Конгрессмен болып, 40-шы және 41-ші АҚШ Конгресіндегі Палатада екі мерзім (1867–1871) қызмет етті. Конгрессмен ретінде ол әрқашан ирландтардың мүддесін қорғады және заңнамалық мақсаттарына жету үшін қатаң тактика қолданғаны белгілі, бірде "Палатадағы кез келген адамды жеңемін" деп айтқан. Ақырында ол Таммани Холлдағы кең таралған жемқорлықтан шаршап, екінші мерзімінен кейін Палатадан кетті. Моррисси соңынан Уильям Твидке қарсы куәлік берді, бұл оның түрмеге қамалуына көмектесті. 1875 жылы ол Нью-Йорк штатының Сенатына «Тамманиға қарсы «Реформалық демократ» ретінде сайланды және 1877 жылы қайта сайланды. Штат барлық кеңселерді жапты және тулар жартылай түсірілді. 1878 жылдың 4 мамырында Трояда өткен жерлеу рәсіміне штаттың барлық Сенаторлары қатысты, ал 20 мың адам соңғы құрмет көрсету үшін көшелерге жиналды. Ол Трояның сыртындағы Санкт-Петер зиратына жерленді.

Мұра

1996 жылы ол «Пионер» санатында Халықаралық бокс даңқы залына сайланды. Моррисси Т. Дж. Инглиштің әңгімесіне негізделген History Channel телеарнасының деректі фильмі «Пэдди Уэкк, ирланд мафиясының тарихы» бөлігінде, Америка тарихындағы алғашқы ирланд мафиясының басшысы ретінде бейнеленді. Оның Билл Пулмен болған жанжалы «Қандық даулар» эпизодында көрсетілді. «Джонни Моррисси» – «Моррисси мен орыс теңізшісі» атты танымал ирланд балладасының басты кейіпкері. Балладаның көптеген нұсқалары болғанымен, көпшілігінде әннің батырын тарихи Морриссимен байланыстыратын сөздер бар: оның Ирландиядағы Темплмор, Типперри округіндегі туған жері; жүлделі белбеумен белгіленген чемпион боксшы мәртебесі; оның Томпсон/Томсон және басқаларымен, соның ішінде «Янкимен» жеңісі. Алайда, баллададағы негізгі оқиға – Отын Жерінде орыс теңізшісімен болған жекпе-жек тарихи құжаттарда кездеспейді. Әннің бір нұсқасы 1911 жылы Е. С. Йейтстің «Куала» баспасынан жарық көрді; оның сандық бейнесі Вилланова университетінің кітапханасында жарияланды. Вирджиния саясаткері Джозеф Д. Моррисси Джон Морриссидің ұрпағы екенін мәлімдеді, бірақ Джон Морриссидің тек бір баласы болғандықтан, ол тікелей ұрпақ бола алмайды – ол әйел алмай, жас кезінде қайтыс болған ұлы.