Кіріспе

Американдық костюм дизайні шебері (1887–1954)

Роберт Эдмонд Джонс (12 желтоқсан 1887 – 26 қараша 1954) – американдық декорация, жарық және костюм дизайні шебері. Ол американдық драмаға жаңа сахналық өнерді енгізгенімен танымал. Оның дизайндары сахналық элементтерді пьесаның мазмұнымен үйлестіріп, оларды оқиғадан бөлек және бейжай қалдырмауға бағытталған. Оның көріктей стилі, көбінесе «жайландырылған реализм» деп аталатын, айқын, жарқын түстерді және қарапайым, бірақ эффектілі жарықтандыруды ұштастырды.

Өмір

Нью-Гэмпшир штатының Милтон қаласында туған Джонс Гарвард университетінде оқып, 1910 жылы бітірген. Джонс ақырында Нью-Йоркке көшіп барды (1912), онда Гарвардта танысқан достарымен бірге шағын дизайн жұмыстарын бастады. 1913 жылы Джонс бірнеше досымен бірге Флоренцияда Эдвард Гордон Крейгпен жаңа сахна өнерін зерттеу үшін Еуропаға сапар шекті. Флоренциядағы мектеп Джонсты қабылдамады, сондықтан ол Берлинге кетіп, Макс Рейнхардтың «Deutsches Theater» театрында бір жыл бейресми оқудан өтті. 1915 жылы Харли Гранвилл Баркердің қойған «Ақымақ әйелге үйленген адам» спектаклі үшін Джонс өте қарапайым декорация жасады, ол өндірістің әрекетін және басқа дизайн элементтерін басып тастамай, толықтырды. Оның 1927 және 1928 жылдары Владимир Розингтің Америка опера компаниясы үшін жасаған инновациялық дизайндары сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Джонс экспрессионистік стилін «Театр гильдиясы» қойған көптеген спектакльдерге енгізді, оның ішінде «Филадельфия тарихы» (1937), «Отелло» (1943) және «Айсмен» (1946) туындылары бар. Джонстың ең үлкен коммерциялық жетістігі «Жасыл жайылымдар» (1930) болды, ол 1951 жылғы қайта қойылымын есептегенде, барлығы 1642 рет сахналанды. Бұл қайта қойылым Джонстың соңғы жұмысы болды. Бродвейдегі басқа жұмыстары: «Holiday» (1928), «Mourning Becomes Electra» (1931), «Ah, Wilderness!» (1933), «Джуно және сойқышы» (1940) және «Люта ән» (1946). Джонс сондай-ақ алғашқы үш түсті Technicolor фильмдерінің (мысалы, «La Cucaracha» (1934) және «Becky Sharp» (1935)) декорациясын жасады және костюмдерді дайындады. 1915 жылдың шілдесінде Нейт Бойс пен Хатчинс Хэпгудтың коттеджінің қонақ бөлмесінде «Провинштаун ойыншыларының» алғашқы қойылымы үшін уақытша декорация жасағанмен, Джонс «Провинштаун ойыншыларының» мүшесі емес, досы болды және ол Юджин О’Ниллмен бірге көптеген спектакльдерінде, соның ішінде «Анна Кристи», «Ұлы Құдай Браун» және «Елм астындағы құштарлық» жұмыстарын атқарды. Ол 1924 жылы екі жыл бойы «Провинштаун Playhouse» театрын басқарған «Эксперименталды театр, Inc.» ұйымының Триумвират басшылығының (О’Нилл мен Кеннет Макгоуэнмен бірге) мүшесі болды. Джонс өмірі бойы театр дизайны туралы көптеген мақалалар жариялады. Оның кітаптары: «Театр үшін суреттер» (1925) және «Драмалық қиял» (1941); сондай-ақ ол Кеннет Макгоуэннің «Континенттік сахна өнері» (1922) кітабына суреттер салған. Оның «Драмалық қиял» кітабы ХХ ғасырдың бірінші жартысындағы қазіргі заманғы сахна дизайны бойынша анықтамалық еңбек саналады. Ол 1954 жылы Алғыс күні туған үйінде қайтыс болды.