Кіріспе

1862 жылдың 18 тамызында Миннесота штатының Ренвилл округіндегі Төменгі Сиу агенттігіне Дакота ерлері шабуыл жасады. Олар өздеріне берілмей келген азық-түлікпен сауда жасау үшін агенттікке келді, ал аштық басталып кеткен еді. Басты үндістер агенті бұған қарсы болды, бірақ басқалар оны Дакотаға аз мөлшерде шошқа еті мен ұн беруге көндірді. Агенттің айтуынша, азық-түлік тек таңертең беріледі және Дакота дереу резервацияға қайтса ғана. Осыған дейін жақсы қаруланған Дакота ерлері тамыздың ыстық күнінде бейбіт тұрды. 67 ақ адам болғандықтан, олар бұл талаптан мазасыз болып, үйлеріне қайту үшін кіші топтарға бөлінді. Кейбір Дакота ерлері кетіп бара жатқан ақтарды қуғанда, қалғандары агенттік ғимараттарында тығылып қалғандарды қоршап алғанда шайқас басталды. Бірнеше сағаттың ішінде 20 ақ қоныс аударушы қаза тауып, 10-ы тұтқынға алынды. Кейбір ақ қоныс аударушылар Форт Риджлиге қашып кетті, ал көпшілігі үйлері мен отбасыларына жетпек болып жүгірді. Үйлеріне қайтып бара жатқандар таңертең фортта жиналуға жоспарлады. Бірінші болып қашып кеткен Дж.С. Дикинсон отбасын арбамен Риджли фортына алып барды, бірақ ешкім шабуыл болғанына сенбеді. Кейін қоныс аударушылар келіп, капитан Маршқа агенттікке шабуыл жасалғанын сендірді. Марш барабаншы Чарльз М. Калверге (1943 жылы 93 жасында, B ротасының соңғы тірі қалғаны болып қайтыс болған он екі жасар балаға) ұзақ дабыл қағуға бұйрық берді. 74 адам жиналды, олардың арасында капитан Марш, лейтенант Томас П. Гир, 4 сержант, 7 ефрейтор және 62 сарбаз болды. Марш 46 адамды таңдап алды, сонымен бірге Дакота тілмашы Питер Куиннді агенттікке жіберді. Олар жол жүріп, жанып жатқан ғимараттар мен көптеген ерлер, әйелдер мен балалардың денелерін көрді. Редвуд Фериде Марштің тобы Ақ Ит жетекшілігіндегі Дакоталардың шабуылына ұшырады. Тілмаш Куинн және шамамен 10 сарбаз алғашқы қаза тапқандардың ішінде болды. Кешке қарай капитан Марштің қолбасшылығында бар болғаны он бір адам қалды, ал жиырма төрт сарбаз қаза тапты. Марш фортқа қайтуға және сарбаздарды Миннесота өзенінен өткізуге тырысты. Марш жақсы жүзуші еді, бірақ оны құрыс ұстады. Жоғарғы офицер сержант Джон Ф. Бишоп, сарбаздар Джон Бреннан, Джеймс Данн және Стивен Ван Бюренге Маршқа жүзуге бұйрық берді. Бреннан бірінші жетіп келді, Марш Бреннанның иығын ұстады, бірақ суға құлап кетті. Марш суға батып, денесі өзенде жүзіп кеткенін көрді. Ол қайтыс болғанда 28 жаста болды. Сержант Бишоп қалған он бір сарбазды фортқа алып барды, түн ортасынан сәл бұрын жетті. Марш пен B ротасының жеңілісі, Шиханның кетуімен бірге, Риджли фортын қатты әлсіз қалдырды және онда қорғаныс құрылыстары болмады. Литтл Кроу Форт Риджлидің сыртында соғыс кеңесі өткізді, бірақ 19 тамызда Нью-Ульмге шабуыл жасауды шешті, бұл фортқа күш түсуіне уақыт берді. Оскар Уолл бұл қате есептеуді Дакоталар арасындағы келіспеушіліктерге және олардың фортта 100-ден астам жаттығудан өткен сарбаз бар деген қате сеніміне байланысты деп санайды. Марш кетіп бұрын лейтенант Шиханға хабар жіберді, ол 17 тамызда Форт Риджлиден шығып, 5-ші Миннесотаның C ротасының 50 сарбазымен қайтып келді. Шихан фортқа 18 тамызда келді. Бишоптың сол түні фортта болған Редвуд Феридегі шабуыл туралы баяндамасынан кейін, Бишоп пен Шихан жеке Уильям Дж. Стержисті түн бойы жүзуге және көтеріліс туралы ескертуді, оның ішінде Миннесота губернаторы Александр Рамзиге көтеріліс туралы хабарлауға жіберді. Лейтенант Норман К. Калвер, B ротасы және басқалар Стержистің шақыруына жауап ретінде Сент-Полда еріктілерді жинады, олар 19 тамызда кешке "Ренвилл рейнджерлерімен" Форт Риджлиге келді. Бірінші лейтенант Джеймс Горманның қол астында 50 сарбаз болды, олар Азамат соғысы қызметіне шақырылмақ еді, бірақ орнына Харпер мылтығымен және әрқайсысына үш оқпен Форт Риджлиге барды. Барлығы 70-ке жуық Миннесота азаматы ерікті болды. Олардың 10-ға жуығы әйелдер еді, ал қалғандары сарбаздардың туыстары болды. B ротасының мүшелері 65-тен 200-ге дейін өсті. Көрікті орындардың арасында Сатлер Б. Х. Рэндалл, ордансержант Джон Джонс, доктор Альфред Мюллер және майор Э. А. К. Хатч, бір күні Хатч батальонын, Миннесота ерікті атқышыларын басқаратын тәжірибелі атқыш болды. 20 тамыздағы таңертеңгілікте шағын фортта бас сауғалаған босқындардың саны 300-ден асты.

Шайқас

20 тамызда түстен кейін сағат 1-де Кішкентай Қарау форттың батысындағы пикет сызығының сыртында, танылуға жеткілікті жақын, бірақ мылтық ату қашықтығынан тыс жерде жалғыз өзі шықты. Сержант Бишоп оны тұтқындауға асықпай, пикет сызығында кездесуді ұсынғаннан кейін, шатасудың себебі форттың солтүстік-шығыс бұрышындағы орманды шатқалдан оқ атылған кезде анықталды. Литтл Кроудың 400 сарбаздан тұратын Дакота жасағы лейтенант Гирдің гаубицасын форттың солтүстік-батысына жылжытып, Дакотадан атыс болғанда форттың солтүстігіндегі алаңды канистралық оқтармен тазалау шешімі арқасында фортқа жетпеді. Солтүстік-шығыстан фортқа жетіп, оның қорғаушыларын қолға-қол соғыста жеңе алмағандықтан, Дакота шабуылы форттың айналасына біртіндеп тарады. Сонда Кішкентай Қарау фортқа оңтүстік-батыстан тиімді жағдайдан жаппай кіруге тырысты. Сержант Джонс, лейтенанттар Калвер мен Горман және Ренвилл рейнджерлерінің қолдауымен, алты фунттық далалық пушкасымен Дакотаға қарсы тұрды. Шайқас түске дейін жалғасты, бірақ Дакота фортты ала алмады. 20 тамызда 1-лейтенант Тимоти Дж. Шихан, C ротасы, Форт Риджлиге қолбасшылық етті. Капитан Марш екі күн бұрын Редвуд Ферри шайқасында қаза болғанға дейін пост командирі болды. B ротасының 1-лейтенанты Калвер кварталмейстер-комиссар болды. Сегіз сарбаз жараланды немесе ауруханаға жіберілді. Бірінші оқтан Марк М. Грир, C ротасы қаза тапты, ал Уильям Гуд, B ротасы капралы жараланды. Гудтың басына жарақат тиді және ол қайтыс болды деп жарияланды. Бірақ ол өмірге жабысып, қазан айында мүгедектігіне байланысты босатылды. Сержант Бишоп пикетке басшылық етті. Бірнеше сарбаз жараланды. B ротасының жеке сарбазы Уильям Х. Блодгеттің омыртқасы жараланды, бірақ ол шайқасуды жалғастырды. Шайқас аяқталғанда үш сарбаз қаза тауып, тағы 13-і жараланды. Келесі күні жаңбыр жауып, сарбаздар мен әйелдер фортты дайындап, қорғанысын нығайтуға кірісті. Ординарлық сержант Джонс үш алты фунттық пушканы, екі он екі фунттық және бір жиырма төрт фунттық пушканы орналастырды. 24 фунттық пушка оның қарамағында болды, ал сержанттар Джеймс Г. МакГрю мен Бишоп он екі фунттық пушкаларды басқарды. Шақырымдар шеңберіндегі қоныс аударушылар екі күн бойы қашуға тырысты. Жерде өліктер мен өртенген үйлер көрінді. Дакоталар азық-түлік пен заттар іздеп, барлығын тонады. Кейбір әйелдер мен балалар ұрланды, бірақ көбінесе қоныс аударушылар тұтқынға алынбастан, өлтірілді. Юстина Крейгердің баяндамасында 18 тамызда жолға шыққан қоныс аударушылар тобының көбі қаза тапқан, ал миссис Крейгер 3 қыркүйекке дейін фортқа келген жоқ деп айтылған. Оның өмірін сақтау үшін үлкен күш-жігер жұмсалды, өйткені ол көптеген қауіпті жарақаттар алған және аштан өліп қалғанға дейін жеткен. 22 тамызда Дакоталар тағы да фортқа шабуыл жасады, бұл жолы 800-ден астам адаммен. Бірінші шабуыл оңтүстік-батыстан жасалды және екі шағын ғимаратты басып алды, бірақ МакГрю бірін қасақана оқпен өртеп жібергеннен кейін, ал Дакоталар екіншісін өртеп, кері шегінді. Дакоталар форттың қалған бөлігін жалындаған жебелермен өртеп жіберуге тырысты, бірақ шатырлар бұрынғы күнгі жаңбырдан әлі ылғалды болды. Дегенмен, Дакотаның үлкен күші фортқа жетті және Джонс Кішкентай Қарау адамдарына қаруларын ұстап, фортқа шабуыл жасауға бұйрық бергеннен кейін, оларға жақын аралықтан канистралық оқтармен атып, кері шегіндірді.

Салдары

Форт-Риджилиден кейін Дакотаның шағын топтары 23 қыркүйекке дейін түрлі елді мекендерге шабуылдауын жалғастырды. Көтерілісте шамамен 500 шаруа, жасақ және әскери қызметкер қаза тапты. Губернатор Рамзи Сиу еркектерінің бас-шашы үшін 25 доллар сыйлық тағайындады. Президент Линкольн сотталғандар санын 38-ге дейін азайтты. Біреуіне кешірім берілді, өйткені ол сотталған қылмысы орын алған жерден он шақырымдай қашықтықта болғаны дәлелденді. 1862 жылғы 26 желтоқсанда Миннесота штатының Манкато қаласында 38 Сиу дарға асылды, бұл АҚШ тарихындағы ең ірі жаппай өлім жазасы болды. Тағы екеуі Канадада мас етіп, құпия түрде әкелініп, 1864 жылы дарға асылды. Губернатор Рамзидің орнын бассатыны бас-шаш үшін сыйлықты 200 долларға көтерді. Штат "Кішкентай Қарғаның" басы үшін 500 доллар төледі, оны Штаттық тарихи қоғам көп жыл бойы көрсете берді.