Кіріспе

Лондон университетінің әкімшілік орталығы – Лондон университетінің әкімшілік орталығы болып табылады. Ол Лондонның Блумсбери ауданының орталығында, Британ мұражайының солтүстігіне орналасқан. Ар-деко стиліндегі ғимарат 1932-1937 жылдары Чарльз Холден университет үшін жобалаған ірі, аяқталмаған жобаның бірінші кезеңі ретінде салынды. Оның 19 қабаты бар және биіктігі 64 метрді (210 фут) құрайды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ақпарат министрлігінің ғимаратты пайдалануы ағылшын жазушыларының екі көркем туындысына әсер етті. Олардың арасында Грэм Гриннің "Қорқыныш министрлігі" (1943) романы бар, ол 1944 жылы Фриц Лангтың режиссерлігімен Блумсбериде түсірілген фильмге негіз болды. Джордж Оруэллдің "1984" (1949) романындағы Ақиқат министрлігінің сипаттамасы Сенат үйін еске салады. Оның әйелі Айлин Ақпарат министрлігінің цензура департаментінде жұмыс істеген. Бүгінде ғимаратта Лондон университетінің орталық академиялық органдары мен қызметтері, оның ішінде университет вице-канцлерінің кеңсесі, Сенат үйі кітапханасының толық жинағы, Жоғары оқу мектебінің сегіз ғылыми-зерттеу институтының алтауы, сондай-ақ қашықтықтан оқыту ұйымы – Лондон университетінің бүкіл әлемдік бөлімшелері орналасқан.

Тарих

Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Лондон университеті, сол кезде Кенсингтондағы Император институтында орналасқан, өсуі мен кеңеюіне мүмкіндік беру үшін жаңа кеңсе және оқу кеңістігіне зор мұқтаж болды. 1921 жылы үкімет Блумсберидегі жерді Бедфорд герцогынан сатып алып, университетке жаңа орын берді. Алайда, университет ішіндегі көптеген адамдар көшуге қарсы болды, және 1926 жылы герцог жерді қайта сатып алды. Бірақ, 1926 жылдың маусымында Уильям Бевериджтің университет вице-канцлері лауазымына сайлануы өте маңызды болды, себебі Беверидж Блумсбериге көшуді қолдады. Беверидж Рокфеллер қорынан университетке 400 000 фунт стерлинг көмек беруге көндірді және бастапқы орын 1927 жылы қайта сатып алынды. Беверидж университетті "ұлт пен әлем үшін" деп есептеді, ол шетелден Оксфорд пен Кембридж және басқа да ағылшын университеттері сияқты көптеген студенттерді тартады, сондай-ақ "Блумсберидегі Университеттің орталық символы ешқандай басқа университеттің көшірмесіне ұқсамай, орта ғасырлардан алынған көшірме болмауы керек. Бұл бұрынғы буын жасай алмаған нәрсе болуы керек, және ол Лондонда ғана үйлесімді болуы мүмкін (ғимарат) Лондонды байытуға мүмкіндік береді – Лондоның жүрегіне жаңа көшелер мен дүкендер ғана емес, сонымен қатар ұлы сәулеттік ерекшелік сыйлау, қозғалыстың ағынындағы академиялық арал, істер әлеміндегі білім ошағы." Құрылыс 1932 жылы басталды және Holland, Hannen & Cubitts компаниясы оны жүзеге асырды. Король Георг V 1933 жылдың 26 маусымында салтанатты түрде іргетасын қалады, ал алғашқы қызметкерлер 1936 жылы, университеттің жүз жылдық мерейтойында көшірілді. 1936 жылдың 27 қарашасында университет басшыларының тобы, директоры Сэр Эдвин Деллер бастаған, аяқталып жатқан жұмысты тексеруге шықты. Кенеттен, ескертусіз, бір жұмысшы итерген қоқыс контейнері төмен құлап, оларға тиді. Барлығы дереу Университет колледжінің ауруханасына жеткізілді, үш күннен кейін Деллер алған жарақаттарынан қайтыс болды. Қаржының жетіспеуіне байланысты жоба толығымен іске асырылмады, және 1937 жылы Сенат үйі мен кітапханасы ғана аяқталды. Білім институты мен Шығыстану мектебінің ғимараттары да аяқталды, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыстың басталуы толық жобаны одан әрі дамытуға мүмкіндік бермеді.

Сыншылдық пікір

Ғимараттың сәулеттік сипаты мен көлемі құрылысынан бері оң және теріс пікірлерге ие болды. Холденнің досы Стин Эйлер Расмуссен кеңейтілген жоба туралы былай деді: «Лондон университеті ескі үйлерді көбірек жұтып жатыр, ал Бедфорд герцогы жақсы тұрғын үйлер үшін жоспарлаған бұл аудан мүлдем басқа сипатқа ие болды». Эвелин Во «Put Out More Flags» (1942) кітабында оны «Лондон университетінің алып денесі күзгі аспанды қорлайды» деп сипаттады. 1938 жылы функционалист архитектор Эрих Мендельсон Холденге «өте әсерлі болдым және Лондонда одан жақсы ғимарат жоқ деп сенемін» деп жазды. Архитектура тарихшысы Арнольд Уиттик ғимаратты «бір мың жылға дейін тұруға арналған статикалық, массивті пирамида» деп сипаттады, бірақ «ішкі жағы сыртқы жағына қарағанда әлдеқайда тартымды. Бұл жерде ежелгі Греция сәулетіне тән қадір-қасиет, тыныштық пен сабырлылық атмосферасы сезіледі» деді. Николаус Певснер бұл тұрғысынан онша қуанбады. Ол оның стилін «ерекше жартылай дәстүрлі, шешілмеген модернизм» деп сипаттап, нәтижесін былай қорытты: «Бұл жоба, әрине, Чарльз Холденнің кішкентай метро станцияларының күші мен тікелейлігіне жете алмайды». Басқалар оны үлкен көлеміне байланысты сталиндік немесе тоталитарлық деп сипаттады.

Қазіргі күн

Сенат үйі Блумсбери аймағындағы маңызды нысан болып қала береді және алыстан көрінеді. 1969 жылы ғимарат ІІ дәрежелі* деп тізілген. 2006 жылы көп миллиондық жөндеуден кейін Сенат үйі конференциялар мен іс-шаралар өткізу орталығына айналды, қаланың ең беделді іс-шараларын, соның ішінде Лондон Әйелдер Киімдері апталығын қабылдады. Ұлыбританияда университет мәртебесіне қатысты ережелердің жеңілдетілуі және Лондон университетінің ірі колледждерінің толық тәуелсіздікке ұмтылуы салдарынан Сенат үйі мен оның кітапханасының болашағы бірнеше рет күмәндалған. Дегенмен, Сенат үйі өз орнында тұр және Лондон университетінің вице-канцлеріне және университет кітапханасының мол ресурстарына ие. 2006 жылы ол заманауи стандарттарға сәйкес келтіріліп, Холденнің бастапқы интерьерлерінің кейбіреулері қайта жаңғыртылғаннан кейін қайта ашылды. Бірқатар құрамындағы колледждердегі мектептер, мысалы, Компьютерлік ғылымдар және ақпараттық жүйелер мектебі (2010 жылға дейін) және Жоғары оқу мектебі (Ұлыбританиядағы гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар саласындағы зерттеулерді ынталандыру және дамыту жөніндегі ұлттық орталық) Сенат үйінде орналасқан немесе болған. SOAS 2016 жылдан бастап Сенат үйінің солтүстік блогына көшіп келді. Басты кіреберіс Малет көшесінен батысқа қарай, ал артқы кіреберіс Рассел алаңынан шығысқа қарай. Соңғы жылдары Сенат үйі жоғары деңгейдегі еңбек дауларымен байланысты. 2018 жылдың желтоқсанында Джон МакДоннелл, Оуэн Джонс, Кен Лоуч және Дэвид Грейбер сияқты бірқатар белгілі саясаткерлер, журналистер мен ғалымдар қолдаған, Ұлыбританияның тәуелсіз жұмысшылар одағы ұйымдастырған Лондон университетіне (Сенат үйі де бар) бойкот күшіне енді. Бұл «тікелей әрекет» науқаны университет беделі мен кірісінің маңызды көзіне бағытталған қысым арқылы аутсорсингтік жұмысшыларды университет жұмысына қайтаруға бағытталған. 2018-19 оқу жылында көптеген іс-шаралар жойылды немесе басқа жерге көшірілді, ал 350-ден астам жеке ғалымдар мен UCU филиалдарының барлығы науқанға қол қойды. 2019 жылдың мамырында қабылдау қызметкерлері, жүк тасушылар, пошта бөлмесі және аудиовизуалды (АВ) жабдықтар операторлары Лондон университетінің штаттық қызметкерлері болды, ал 2020 жылдың мамырында күзетшілер де штатқа алынды.

Сенат үйінің кітапханасы

Сенат үйінің кітапханасы (бұрын Лондон университетінің кітапханасы деп аталатын) ғимараттың төртінші мен он сегізінші қабаттарын алып жатыр, кітапхананың қоғамдық аймақтары төртінші мен жетінші қабаттарда орналасқан. Кітапхана университеттегі барлық колледждердің қызметкерлері мен студенттеріне ашық (бірақ мекемелер арасында қолжетімділік деңгейі әртүрлі болуы мүмкін) және негізінен өнер, гуманитарлық ғылымдар мен әлеуметтік ғылымдар салаларына қатысты материалдарды қамтиды. Кітапхананы орталық университет Сенат кітапханаларының бөлігі ретінде басқарады және 2005 жылы 32 000-нан астам тіркелген пайдаланушысы болды. Онда шамамен үш миллион том кітап бар, оның ішінде 1851 жылға дейін басылған 120 000 том кітап бар. Кітапхана 1836 жылы Лондон университетінің құрылуымен бірге ашылды, бірақ 1871 жылы кітап қоры құрылғаннан бастап дамуға көшті, сондай-ақ Палеография бөлмесінің Батыс Еуропа қолжазбаларының жинағы да бар. Кітапханада 170 000-нан астам аспиранттардың диссертациялары сақталған. Кітапхана Лондон университетінің мұрағатының да орны, оған университеттің орталық мұрағаты және көптеген басқа жинақтар кіреді, оның ішінде әлеуметтік реформатор Чарльз Буттың, философ Герберт Спенсердің, актриса және мистик Флоренс Фаррдың, автор және суретші Томас Стёрдж Мурдың, жазушы Опал Уайтлидің және «Джеральд Дакворт пен Компани» баспа компаниясының құжаттары бар. 2021 жылдың маусым айынан бастап кітапхана директоры – Катриона Кэннон; ол сонымен қатар Лондон университетінің кітапхананы трансформациялау бағдарламасының директоры болып табылады.

Танымал мәдениетте

Өзінің әсерлі сәулетінің арқасында Сенат үйі кино және теледидар индустриясында түсіру алаңы ретінде танымал; көбінесе мемлекеттік ғимараттар үшін қолданылады. Ғимарат түсірілген фильмдердің қатарында 1995 жылғы «Ричард III» (үкіметтік ғимараттың ішкі көрінісі), 1984 жылғы «1984» (О'Брайен тұратын пәтер үйінің сыртқы көрінісі), «Blue Ice» (қонақ үй), «Spy Game» (Орталық барлау басқармасы штаб-пәтерінің вестибюлі), «Бэтмен басталады» (соттың вестибюлі), «The Dark Knight Rises» (маскарад), «Нэнни Макфи және Ұлы жарылыс» (әскери кеңсе), «Fast & Furious 6» (Мәскеудегі Интерпол штаб-пәтері), «Джек Райан: Shadow Recruit» (Мәскеудегі ресторан), «Өлмеуге уақыт жоқ» (MI6 қабылдау залы) және «355» (Шанхай казиносы) бар. Телевизияда ғимарат «Jeeves and Wooster» (Вустердің Манхэттендегі пәтер үйінің сыртқы көрінісі), «Killing Eve» және басқа да бағдарламаларда пайда болды. Сенат үйі Джон Уиндхамның 1951 жылғы апокалиптикалық романы «Триффидтер күнінің» алғашқы тарауларында маңызды орынға ие, сондықтан телеверсиясында да (өзгеріссіз) қолданылды.