Готхувадьям: ежелгі үнді аспабы, 20-21 таралғыш қосымшасы. Сакха Рама Рао және Готувадьям Нараяна Айенгар есімдерімен байланысты. Оңтүстік Үндістанда танымал.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
қазіргі заманғы үнділік лютня
the modern Indian lute
Готувадям – 19-шы ғасырдың соңы мен 20-шы ғасырдың басындағы Карнатик музыкасындағы 20 немесе 21 тартылған, пердесі жоқ лютня стиліндегі вина, оны Тирувидаимарудурлық Саха Рама Рао концерт сахнасына қайта әкелгендігі үшін осылай атады. Оны сондай-ақ читравина, читра вена, читравена, читра вина, ханумад вина және маханатака вина деп те атайды. Бүгінде ол негізінен Оңтүстік Үндістанда таралған, бірақ оның тамырлары Бхаратаның «Натья Шастра» (б.з.д. 200 – б.з. 200) еңбегінде жеті тартылған, пердесі жоқ аспап ретінде көрсетілген. Сарангадева (1210–47) өзінің «Сангита Ратнакара» атты шығармасында да читравинаға ұқсас айтқан.
The gotuvadyam is a 20 or 21 string fretless lute style veena in Carnatic music from around the late 19th and early 20th centuries, named by Sakha Rama Rao from Tiruvidaimarudur, who was responsible for bringing it back to the concert scene. It is also known as chitravina , chitra veena, chitraveena, chitra vina, hanumad vina and mahanataka vina. Today it is played mainly in South India, though its origins can be traced back to Bharata's Natya Shastra (200 BCE 200 CE), where it is mentioned as a seven string fretless instrument. Sarangadeva (1210–47) also made a similar reference to the chitravina in his work, Sangita Ratnakara.
Жақында болған тарих
Читравина аспабын Оңтүстік Үндістанда Саха Рама Рао танымал етті, одан кейін оның шәкірті Готувадям Нараяна Айенгар (1903–1959), бұрынғы Траванкор және Майсур мемлекеттері сарайының музыканты болған, оны жаңа биіктерге көтерді. Айенгардың ұлы Читравина Нарасимхан (1941 ж.т.) әкесінің аспапты құрастыру және настройкалау әдістерін, сондай-ақ ойнау стилін таратуда маңызды рөл атқарды.
As a chitravina it was popularised in South India by Sakha Rama Rao before his disciple Gotuvadyam Narayana Iyengar (1903 1959), who was a palace musician of the erstwhile States of Travancore and Mysore took it to great heights. Iyengar's son, Chitravina Narasimhan (b. 1941) was instrumental in spreading his father's stringing and tuning methods as well as playing style.
Құрылыс және көйлеу
Натья-шастрада алғаш рет айтылғаннан бері читравина көптеген өзгерістерге ұшырап, қазіргі кезде Оңтүстік Үндістанның винасына ұқсас. Онда мелодия үшін аспаптың үстінен өтетін алты негізгі, үш серік және негізгі ішектерге параллель және төмен орналасқан 11 немесе 12 қосымша ішек бар. Карнатик музыкасының ең танымал жеке орындаушы аспаптарының бірі ретінде, ол әлемдік музыка концерттерінде және Солтүстік-Оңтүстік Үндістанның жугалбандилерінде де қолданылады. Читравина әдетте G-диез (5 және 1/2) пернесінде қосылады және Гавайилік сталь-гитара мен Солтүстік Үндістанның вичитра винасы сияқты слайдпен ойналады. 11-12 қосымша резонанстық ішекті (төменгі Падан жоғары Саға дейін) қосу әдісі ситарға ұқсас, ал үш серік (тала) ішегі (Са-Па-Са) бойынша Сарасвати винасына ұқсас, бірақ жоғарғы қабаттағы негізгі алты ішекті ойнау жағынан ерекшеленеді: 3 тоникалық ішек (са), 2 квинталық ішек (па) және 1 негізгі тоникалық ішек (са). 3 және 2-ші ішектерде аспапқа ерекше дыбыс беретін октавалық ішек бар. Нараяна Айенгардың ішекке тарту әдістері және аспаптың құрылымының сымсыздығы оның дыбысын 'адам дауысын еске түсіретін' етеді.
Since its first reference in the Natya Shastra, The chitravina has undergone numerous developments and is today shaped like the South Indian veena. There are six main strings used for melody that pass over the top of the instrument, three drone strings and 11 or 12 sympathetic strings running parallel to and below the main strings. Among the more prominent solo instruments in Carnatic music, it is also seen in collaborative world music concerts and north south Indian jugalbandis. The chitravina is generally tuned to G sharp (5 and 1/2) and played with a slide like a Hawaiian steel guitar and the north Indian vichitra veena. The approach to tuning is similar to the sitar in the context of the 11 12 sympathetic resonance strings (from the low Pa to high Sa), similar to the Saraswati veena in the context of the three drone (tala) strings (Sa Pa Sa), but is unique in terms of the top layer main playing six strings, which are configured as 3 tonic strings (sa), 2 fifth strings (pa) and 1 base tonic string (sa). The 3 and 2 include an octave string which gives the instrument a unique tone. The fretless nature of the instrument, Narayana Iyengar's stringing methods have made its tone 'reminiscent of the human voice.'
Ойын техникасы
Оң қолдың меңзең және ортаңғы саусақтары көбінесе металл әуен шығаратын ішектерді тартып ойнау үшін пайдаланылады, ал сол қолда ұсталатын қатты ағаштан (көбінесе эбониден), бұқа мүйізінен, шыныдан, болаттан немесе тефлоннан жасалған цилиндр пішіндес блок ішектер бойымен жылжытылып, дыбыстың биіктігін өзгертуге қолданылады.
The index and middle fingers of the right hand are usually used with plectra to pluck the metal melody strings while a cylindrical block made out of hardwood (often ebony), buffalo horn, glass, steel, or teflon held by the left hand is used to slide along the strings to vary the pitch.
Қазіргі заманғы қолданысы
Нараяна Айенгардың немересі Читравина Н. Равикиран (1967 ж. т.) аспапта ойнайды және навачитравина (әдетте B немесе C нотасына дейін) деп аталатын аспаптың өзге түрін ойлап тапқан. Аспапты ойнаушылардың ішінде Будалур Кришнамурти Шастри (1894 – 1978), А. Нараяна Айер, Маннаргуди Савитри Аммал, Аллам Котешвара Рао (1933 ж. т.), М. В. Варахасвами, Аллам Дургапрасад, Читравина П. Ганеш (1976 ж. т.), Мадхавачар, Киранавали (Читравина), Шашикиран, Гаятри Кассабум, Лалита Кришна, Вишаал Сапурам, Бхаргави Баласубраманян, Анахита Равиндран, Апурва Равиндран, Сейта Дораисвами (көбінесе жала тарангамда ойнайтын) кішірек читравина – Балакокила аспабында ойнаған.
Narayana Iyengar's grandson Chitravina N. Ravikiran (b. 1967) plays the instrument and is the inventor of a variant, the navachitravina (which is typically tuned to B or C). Other exponents of the instrument include Budaloor Krishnamurthy Shastri (1894 1978), A Narayana Iyer, Mannargudi Savithri Ammal, Allam Koteeshwara Rao (1933 ), M V Varahaswami, Allam Durgaprasad, Chitravina P Ganesh (b. 1976), Madhavachar, Kiranavali (Chitravina), Shashikiran, Gayatri Kassabaum, Lalitha Krishna, Vishaal Sapuram and Bhargavi Balasubramanian, Anahita Ravindran, Apoorva Ravindran. Seetha Doraiswamy, known more as a jala tarangam exponent, used to play the Balakokila, a smaller version of the chitravina.