Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үнді антропологы және әлеуметтанушысы (1916–1999)
Indian anthropologist and sociologist (1916–1999)
Майсур Нарасимхачар Шринивас (16 қараша 1916 – 30 қараша 1999) – үнділік әлеуметтанушы және әлеуметтік антрополог. Ол ең көп каста және касталық жүйелер, әлеуметтік жіктелу, санскриттену және Оңтүстік Үндістанда батыстықтандыру, сондай-ақ «үстем каста» тұжырымы туралы еңбектерімен белгілі. Ол Үндістанда әлеуметтану және әлеуметтік антропология саласындағы пионерлердің бірі саналады, өйткені оның Рампурадағы жұмысы («Есте қалған ауыл» деген атпен жарияланған) Үндістандағы этнографияның алғашқы мысалдарының бірі болып табылады. Бұл Бомбей мектебінің көптеген өкілдерінен өзгеше болды, олар зерттеулерді жүргізу үшін негізінен тарихи әдістемеге, әсіресе Индологияға баса назар аударды. 1959 жылы ол Дели университетінің Дели экономика мектебінде әлеуметтану кафедрасын құрды.
Mysore Narasimhachar Srinivas (16 November 1916 – 30 November 1999) was an Indian sociologist and social anthropologist. He is mostly known for his work on caste and caste systems, social stratification, Sanskritisation and Westernisation in southern India and the concept of 'dominant caste'. He is considered to be one of the pioneering personalities in the field of sociology and social anthropology in India as his work in Rampura (later published as The Remembered Village) remains one of the early examples of ethnography in India. That was in contrast to most of his contemporaries of the Bombay School, who focused primarily on a historical methodology to conduct research, mainly in Indology. He also founded the Department of Sociology at the Delhi School of Economics, University of Delhi in 1959.
Өмірбаян
Шринивас 1916 жылғы 16 қарашада брахман отбасында дүниеге келген. Шринивас Бомбей университетінен (кейін Мумбай университеті деп қайта аталды) әлеуметтану ғылымының докторы дәрежесін алды және Оксфорд университетінің All Souls колледжіне стипендиямен барып оқыды. Ол Майсурда отбасы және неке туралы кітап жазғанмен, ондағы білімі оның идеяларының қалыптасуына маңызды үлес қосты. Шринивас Дели университеті, Бародадағы Махараджа Саяжирао университеті, Бангалордағы Әлеуметтік-экономикалық өзгерістер институты және Бангалордағы Ұлттық жоғары оқу орны сияқты беделді мекемелерде сабақ берді. Оның әлеуметтану және әлеуметтік антропология ғылымдарына, сондай-ақ Үндістанның қоғамдық өміріне қосқан үлесі ерекше болды. Оның екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қалыптасқан (көбінесе Солтүстік Америкалық университеттерге бағытталған) аймақтық зерттеулердің қатаң қалыптарынан шығуы және әлеуметтік антропология мен әлеуметтанудың ғылыми негіздерін тәжірибелік тұрғыдан зерттеуі – оның ғылымдағы ерекшелігін көрсетті. Санскриттік білімнің және Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Батыс блогының стратегиялық мүдделерінің арасындағы оқиғалар АҚШ-та Оңтүстік Азия аймақтық зерттеулерінің қалыптасуына ықпал етті. Колониялық кезеңде брахмандар немесе пандитер британдық колониялық әкімшілігіне индуистік заңдар мен әдет-ғұрыптар бойынша маңызды кеңесшілер ретінде танылды. Үнді қоғамының өзгермейтін екені туралы колониялық көзқарас АҚШ және басқа елдердегі Оңтүстік Азия департаменттерінде санскриттануды және қазіргі заманғы мәселелерді үйлестіруге алып келді. Үндістандық әлеуметтану индология мен әлеуметтанудың тоғысқан жерінде болуы керек деп сендірілді. Шринивастың ғылыми еңбектері осы басым парадигмаға қарсы тұрып, индуистік қоғамды түсіну үшін жаңа ойлар мен ұстанымдарды ұсынды. Оның Үндістандағы сайлау процесіндегі касталардың маңыздылығы туралы пікірлері кеңінен белгілі. Кейбіреулер мұны үнді қоғамының әлеуметтік қабаттануының берік құрылымдық принциптерін растайтындық деп түсіндірсе, Шринивас үшін бұл демократияның таралуымен және сайлау саясаты ауылдық қоғамда маңызды ресурсқа айналған кезде болып жатқан динамикалық өзгерістердің белгісі болды. Ол утопиялық құрылымдарға бейім емес еді: әділдік, теңдік және кедейлікті жою туралы оның идеялары өмірдегі тәжірибесіне негізделген. Оның әлеуметтануының жаңа және радикалды талаптарды ескеруі керек деген талаптарға қарсы тұруы – оның жазуларының ең қозғалтқыш жағы болды. "Санскриттену", "басым каста", "кастаралық (вертикальді) және касталық (горизонтальді) ынтымақтастық" сияқты терминдерді қолдану арқылы Шринивас кастаның әлеуметтік институт ретіндегі сұйық және динамикалық мәнін түсіруге тырысты.
Srinivas was born in a brahmin family on 16 November 1916. Srinivas earned his doctorate in sociology from the University of Bombay (later renamed as University of Mumbai) and went to All Souls College, University of Oxford for his fellowship. Although, he had already written a book on family and marriage in Mysore, his training there played a significant role in the development of his ideas. Srinivas taught in various institutions of repute like University of Delhi, Maharaja Sayajirao University of Baroda, Institute for Social and Economic Change, Bangalore and National Institute of Advanced Studies, Bangalore. His contribution to the disciplines of sociology and social anthropology and to public life in India was unique. It was his capacity to break out of the strong mould in which (the mostly North American university oriented) area studies had been shaped after the end of the Second World War on the one hand, and to experiment with the disciplinary grounding of social anthropology and sociology on the other, which marked his originality as a social scientist. It was the conjuncture between Sanskritic scholarship and the strategic concerns of the Western Bloc in the aftermath of the Second World War which largely shaped South Asian area studies in the United States. During the colonial era, the Brahmins or Pandits were acknowledged as important interlocutors of Hindu laws and customs to the British colonial administration. The colonial assumptions about an unchanging Indian society led to the curious assemblage of Sanskrit studies with contemporary issues in most South Asian departments in the US and elsewhere. It was strongly believed that an Indian sociology must lie at the conjunction of Indology and sociology. Srinivas' scholarship was to challenge that dominant paradigm for understanding Indian society and would in the process, usher newer intellectual frameworks for understanding Hindu society. His views on the importance of caste in the electoral processes in India are well known. While some have interpreted this to attest to the enduring structural principles of social stratification of Indian society, for Srinivas these symbolised the dynamic changes that were taking place as democracy spread and electoral politics became a resource in the local world of village society. By inclination, he was not given to utopian constructions: his ideas about justice, equality and eradication of poverty were rooted in his experiences on the ground. His integrity in the face of demands that his sociology should take into account the new and radical aspirations was one of the most moving aspects of his writing. By the use of terms such as Sanskritisation, "dominant caste", "vertical (inter caste) and horizontal (intra caste) solidarities", Srinivas sought to capture the fluid and dynamic essence of caste as a social institution.
Әдістеме
Өзінің әдістемелік практикасының бір бөлігі ретінде Шринивас қатысушылардың байқауына негізделген этнографиялық зерттеулерді ынталандырды, бірақ оның далалық жұмыс тұжырымы жергілікті шектеулі аймақтармен байланысты болды. Сондықтан оның ең жақсы жұмыстарының бірі, мысалы, үстем каста және бірлескен отбасылық дау туралы мақалалары, негізінен Оңтүстік Үндістанның ауылдық өміріне тікелей қатысуынан (және қатысушы-бақылаушы ретінде) туындады. Ол ұлттық бірігу, гендерлік мәселелер, жаңа технологиялар сияқты тақырыптарда бірнеше мақала жазды. Оның ауылдық және оның институттарынан тыс мәселелерді жазудың әдістемелік салдары туралы неге теориялық тұрғыдан қарастырмағаны таң қалдырады. Оның әдістемесі мен нәтижелері Үндістандағы кастаны зерттеген келесі зерттеушілер тарапынан қолданылып, үлгі алынды. Оның "Есте қалған ауыл" (1976) еңбегі осы саладағы классикалық туынды саналады. Бұл зерттеу 1948 жылы ауылда өткізген 11 айға және 1964 жылға дейінгі сапарларына негізделген. Ол Үндістан Президентінен марапат алды; сондай-ақ үш академияның құрметті шетелдік мүшесі болды: Британ академиясы, Америка өнер және ғылым академиясы және Америка философиялық қоғамы. Үндістан Үкіметінің Адам ресурстарын дамыту министрлігінің Ұлттық аударма миссиясы оның "Современная Индиядағы әлеуметтік өзгерістер" және "Современная Индиядағы касталар" еңбектерін үнді тілдеріне аудару үшін іріктеді. Соңғысы майтхили тілінде жарияланды.
As part of his methodological practice, Srinivas strongly advocated ethnographic research based on Participant observation, but his concept of fieldwork was tied to the notion of locally bounded sites. Thus some of his best papers, such as the paper on dominant caste and one on a joint family dispute, were largely inspired from his direct participation (and as a participant observer) in rural life in south India. He wrote several papers on the themes of national integration, issues of gender, new technologies, etc. It is really surprising as to why he did not theorise on the methodological implications of writing on these issues which go beyond the village and its institutions. His methodology and findings have been used and emulated by successive researchers who have studied caste in India. His The Remembered Village (1976) is considered a classic in this field. It is a study based on the 11 months he spent in the village in 1948 and on subsequent visits until 1964. from the President of India; and he was the honorary foreign member of three academies: the British Academy, the American Academy of Arts and Sciences, and the American Philosophical Society. National Translation Mission of the Ministry of Human Resource Development of Government of India has selected his works, Social Change in Modern India and Caste in Modern India for translation into Indian languages. The latter one has already been published in Maithili language.