Кіріспе

Жол қозғалысы ережелері, заңдары мен нормалары

Жол қозғалысы кодекстері – билік пен орындау тәртібін белгілеуге, жол қозғалысы ережелерін және басқа да қауіпсіздік шараларын бекітуге қатысты ережелерді қамтитын заңдар. Жүргізуші куәлігін алу, көлік құралының меншігі мен тіркеуі, сақтандыру, көлік құралының қауіпсіздігін тексеру және паркинг ережелерін бұзу туралы әкімшілік ережелер де кіре алады, бірақ олар әрқашан жол қауіпсіздігімен тікелей байланысты емес. Жол қозғалысы кодексін бұзу (яғни, «қозғалыс бұзушылығы») көбінесе жарамды шақыру алған жағдайда (айыппұл төлеу арқылы) қарастырылады. Мас күйде көлік жүргізу немесе көлік құралын пайдалану арқылы адам өлтіру сияқты басқа бұзушылықтар қылмыстық соттар арқылы қаралады, бірақ осы бұзушылықтан туындайтын азаматтық және әкімшілік істер де болуы мүмкін (залал өтеу және жүргізу құқығынан айырылуды қоса алғанда). Кейбір юрисдикцияларда заңсыз паркинг және басқа да қозғалмайтын бұзушылықтарды (мысалы, шу және зиянды шығарындылар, заңсыз жабдықтар) қарастыратын жеке кодекс сақтау бөлімі бар. Басқа жерлерде мемлекеттік немесе федералдық жүргізу ережелерін бұзуды бақылау үшін бірнеше полиция мекемелері жұмыс істейді.

Америка Құрама Штаттары

АҚШ-тағы жол қозғалысы ережелері бойынша, әр штаттың өз жол қозғалысы кодексі бар. Бірақ, біркелкілік сақталуы үшін жол ережелерінің көп бөлігі ұқсас, себебі барлық штаттар бір-бірінің жүргізуші куәлігі бар азаматтарына өзара жүргізу құқығын (және жазаларын) мойындайды. Сонымен қатар, жеке, коммерциялық емес ұйым өз мүшелерінің ұсыныстары негізінде жасалған "Бірыңғай көлік кодексі" де бар. Мұндай ұсыныстардың көптегені сияқты, кейбір штаттар оның таңдалған бөлімдерін өзгеріссіз немесе өзгертулермен қабылдаса, ал басқалары өздерінің нұсқаларын жасайды. Сол сияқты, көптеген штаттар АҚШ Көлік департаментінің "Бірыңғай жол қозғалысын бақылау құрылғылары жөніндегі нұсқаулығына" сәйкес белгілер мен сигналдарға қатысты стандарттарды қабылдады. Жол қозғалысының көптеген стандартты ережелері стандартты белгілер мен сигналдарды біркелкі түсіндіруді қамтиды, мысалы, тоқтау белгісіне жақындағанда не істеу керек немесе көшеде немесе тас жолдағы қос сары сызықтар жүргізуге қандай талаптар қояды. Көптеген федералдық департаменттер өздерінің қарауындағы аумақтарда (мысалы, ұлттық парктері, әскери базалары) қолдану үшін өздерінің жол қозғалысы кодексін қабылдады.