Кіріспе

Мормон теологиясындағы Құдайдың Патшалығы. Соңғы күндердің қасиеттілері қозғалысында Сион көбінесе адалдардың бірлестігін білдіреді. Бұл бірлестік "Біріккен тәртіп" деп аталатын қоғамдық-экономикалық жүйені қолданар еді, оның мақсаты – барлық мүшелерге лайықты өмір деңгейін қамтамасыз ету, әлеуметтік жіктелуді барынша азайту және топтық бірлікке жету. Сион теократиямен байланысты болғанымен, Сион тұжырымы теориялық тұрғыдан мұндай үкіметтік жүйеге қажеттілік талмайды. Сондықтан Сионды "теодемократия" деп аталатын идеалды саяси жүйеден ажырату қажет, соңғы күндердің қасиеттілері Мәсіхтің екінші келгенінде осы жүйе қабылданады деп сенеді. Дегенмен, "Сион" сөзі соңғы күндердің қасиеттілерінің терминологиясында бірнеше мағынаға ие. Соңғы күндердің қасиеттілері Америка құрлығында Жаңа Иерусалимнің салынатынына да сенеді, ол Сион деп те аталады. Соңғы күндердің қасиеттілері Жаңа Иерусалимнің Миссури штатындағы Джексон округінде Жүсіп үйінің қалдықтары және оларға кешірім берілген басқа ұлт өкілдерінің көмегімен салынады деп санайды.

"Сион" сөзінің соңғы күндердің қасиеттілері қолдануы

Контекстке байланысты "Сион" соңғы күндердің қасиеттілері қозғалысында бірнеше мағынаға ие болуы мүмкін. Мысалы:

Сион Киелі кітаптағы мағынасын сақтайды және Иерусалимге сілтеме жасайды. (Сион қараңыз)
Сион – пайғамбар Енох құрған физикалық қала, сондай-ақ Енох қаласы деп те белгілі. Сион – Жаңа Иерусалимді білдіреді, Миссури штатының Джексон округіндегі Индипенденс қаласында орналасқан деп күтілетін физикалық, Мыңжылдық қала. Сион – бірлікте жүрген және "жүректері таза" адамдардың тобын метафоралық түрде білдіреді. Енох қаласы – "Сион халқының" бір мысалы, ал Төртінші Нефиде сипатталған халық – тағы бір мысал. Сион толыққанды жүзеге асуы үшін қоғам Мәсіхтің таза махаббатына негізделген, өзара қайырымдылық сезімінен туындайтын бағышталу заңымен өмір сүруге дайын болуы керек. Сион – соңғы күндердің қасиеттілері жиналған орталық физикалық орын. Бұл термин мыналарға қолданылған: Киртленд, Огайо; Джексон округі, Миссури; Науво, Иллинойс; және Тұзды көл аңғары. Джозеф Смит айтуынша, Сион – Американың барлық бөлігі. Смит "Американың бүкіл аумағы, солтүстіктен оңтүстікке дейін, Сионның өзі" деп мәлімдеген. Сион – Мәсіхтің шіркеуінің мүшелері ретінде біріккен соңғы күндердің қасиеттілерінің қоғамын метафоралық түрде бейнелейді. Осы мағынада шіркеудің кез келген қадамын "Сион қадамы" деп атауға болады.

Тарих

Джозеф Смит Сион туралы соңғы күндердің қасиеттілері шіркеуі құрылғанға дейін жазған. 1829 жылдың сәуір айында ол өзінің және жазушысы Оливер Каудеридің «Сион ісін ілгерілетуге және бекітуге» шақыратын аянды диктант етті. Осы мақсатқа жетуге жасалған тыраныс ертедегі соңғы күндердің қасиеттілері тарихында маңызды күш болды және бүгінгі күні де соңғы күндердің қасиеттілері арасында күшті әсер етеді. 1830 жылдың наурыз айында Мормон кітабы жарық көрді. Мормон кітабындағы Етер пайғамбар Жозефтің ұрпақтарының қалдығы Америкада қасиетті қала салады деп үйреткен. Содан кейін, қалдықтардың мекені болатын Жаңа Иерусалим көктен түсіп келеді. Соңғы күндердің қасиеттілері бұл Енох қаласына қатысты деп санайды және ол Екінші Келу кезінде аспаннан жерге қайта оралады деп сенеді. Мормон кітабының оқиғасы бойынша, кейін Иса Америкадағы нефиттерге келіп, олардың Жозеф үйінің қалдығы екенін үйретті. Олардың Құдайды тануларымен Америка олардың мұралық иелігіне айналады. Өкінішті түрде, басқа ұлттар оларға Жаңа Иерусалимді салуға көмектеседі. Ертедегі соңғы күндердің қасиеттілері бұл жазбаларды американдық индейлердің Мормонизмге кенеттен және керемет түрде айналуы керек деп түсіндірді. Олар өзіндік өкінішті басқа ұлттар ретінде қарастырылып, американдық индейлерге Жаңа Иерусалимді салуға көмектеседі. 1831 жылдың қаңтарында Парли П. Пратт осы ілімдерді ленапи халқына жеткізді, көптеген мормондардың үмітіне орай, бұл өте табысты болады және Киртлендте соңғы күндердің қасиеттілерінің ой-пікірлеріне үстемдік етеді. Қайнап тұратын Қайын ұрпақтарынан басқа. Бұл қала соншалықты адал және таза болғандықтан, ол жер бетінен алынып, Құдайдың алдына жеткізілді, тек Матусалах пен оның отбасы (Нұхты қоса) ғана адал адамдармен жерді қайта толықтыру үшін қалды. Ол адамдардың мүліктің ортақ иесі болып табылатын және ешкімнің бай немесе кедей болмайтын ұйымымен қоныстанған деп сипатталды. Пратттың сәтсіз миссиясынан кейін Жаңа Иерусалим тұжырымы қайта қарастырылып, Сион ілімімен біріктірілді. Жаңа Иерусалимді американдықтармен бірге салудың орнына, олар оны екі бөлек орын ретінде қарастыра бастады, Сион төбелерде, ал ламандықтар шөлде салынды. Аян одан әрі былай деді: «Міне, қазір Тәуелсіздік деп аталатын орын орталық орын болып табылады; және ғибадатхана орны батысқа қарай жатыр». Смит кейіннен ғибадатхананы Жаңа Иерусалимді құрудың бастапқы нүктесі ретінде көреді: «Шын мәнінде, Иеміздің сөзі осы, Жаңа Иерусалим қасиеттілердің жиналуымен, осы орындан бастап, тіпті ғибадатхана орнынан салынуы керек, және бұл ғибадатхана осы ұрпақта бой көтереді». Соңғы күндердің қасиеттілері Миссуриге жиналуға асыққан кезде, Смит бес жыл бойы Киртлендте қалу туралы тағы бір аян алғанын айтты, бұл уақытта зұлымдар жойылмайды. Бұл Сионды салуды соңғы күндердің қасиеттілері үшін қиынға айналдырды. 1833 жылдың шілдесінде Смит Сионның жүрегі таза адамдарда екенін білдіретін қосымша аян алғанын айтты. Соңғы күндердің қасиеттілері енді Сионды салудың жақын мақсат емес деп қарастырды. 1833 жылдың желтоқсанында Смит арқылы алынған аян соңғы күндердің қасиеттілері «өздерінің бұзушылықтарының салдарынан» Сионды орната алмады деген сенімді білдірді. Аян былай деді: «Олардың арасында дау-жанжал, қызғаныш, талас, құмарлық және ашкөздік болды; сондықтан осы істер арқылы олар өздерінің иеліктерін ластады». Оның орнына, Джозеф Смит «Солтүстік және Оңтүстік Американың бәрі Сион, Иеміздің үйі орналасқан тау Солтүстік және Оңтүстік Американың ортасында» деп үйретті. 1838 жылы Мормон соғысы мен губернатор Лилбурн Боггстың жою бұйрығының салдарынан соңғы күндердің қасиеттілері Миссуриден қуылды. 1842 жылдың 1 наурызында Смит кейіннен сенімнің мақалалары ретінде қабылданатын 13 сенім мәлімдемесін жазды. Ол «Сион Америка құрлығында салынады» деп жазды. ХХ ғасырдың қалған бөлігінде соңғы күндердің қасиеттілері Американың Науво, Иллинойс және Юта сияқты әртүрлі жерлердегі шіркеу халқының орталықтарына жиналу арқылы Сионға жиналуға шақырылды. Алайда, ХХ ғасырда Сионды адам өз үйінен гөрі жүрегін өзгерткен рухани жиналыс ретінде қайта қарастыру басталды. Алайда, соңғы күндердің қасиеттілері әлі де Джексон округінде, Миссуриде Сионды салу идеясын, әсіресе Жаңа Иерусалимнің ғибадатханасын салу идеясын ұстанып отырды. Президент Лоренцо Сноу былай үйретті: «Менің дауысыммен қазір мұнда көп адам бар, олардың көп бөлігі Джексон округіне барып, ғибадатхананы салуға көмектесуі керек».

Сионның пластинкасы

Смит 1833 жылы жоспарланған қаланы блоктар мен көшелердің ұйымдастырылған торлы жүйесі ретінде сипаттаған, онда блоктардағы үй участалары солтүстік-оңтүстік көшелер арасындағы блоктар қатарларымен бағыттарын ауыстыратын еді. Соңғы күндердің қасиеттілерінің аграризм, тәртіп және қауымдастық принциптеріне сәйкес жобаланған жоспарда қаланың орталығында 24 ғибадатхана салу көзделген, бұл қауымда шіркеудің орталық рөлін көрсетеді. Ғибадатханалар білім беру, басқару, мәдени шаралар мен құлшылық ету үшін пайдаланылуға тиіс болған. Жоспарда 1 шаршы миль (3 км²) аумақта 15 000 – 20 000 адам тұратын қала, ал қаланың барлық жағында қалаға "тыныш жерден" жеткілікті азық-түлік беруге арналған ауыл шаруашылығы жерлері қарастырылған. Жоспар қалалардың тым үлкен өсуіне жол бермейтін еді; бір қала 20 000 адамға жеткеннен кейін басқа қалалар салынуы тиіс еді: «Осы алаң осылай жоспарланып, жабдықталғаннан кейін, тағы да солай жоспарлаңыз, сонда әлемді толтырады». Бұл жоспар ешқашан толыққанды қолданылмаса да, Мормон дәлізіндегі кейінгі мормондық қоныстар үшін үлгі болып қызмет етті.

Қазіргі қолданысы

Бүгінгі күні соңғы күндердің қасиеттілері өздерінің басшылары арқылы Сион ісін дамытуға, және осындай қоғамға лайық болуға дайындалуға кеңес береді. Олар Енох қаласын үлгі етіп алады. Енохтың қара терілі адамдарды оқытудан шеттетуі 1978 жылға дейін нәсілдік дискриминация саясатын ақтау үшін қолданылды. Бұл жүйе қазіргі Сионға қолданылған жағдайда, Біріккен Орден немесе Енох Ордені деп аталады.