Кіріспе

Кендал және Виндермир темір жолы – тарихи темір жол компаниясы және оның бағытының дамуы.

Кендал және Виндермир темір жолы негізгі желіден Кендалға, содан кейін Камбриядағы, Англияның солтүстік-батысындағы Виндермирге дейін тармақ желісін салды. Бұл темір жол Кендалдың жергілікті мүдделері Ланкастер және Карлайл темір жолы Кендал арқылы өтпейтіні белгілі болғанда ұсынылды. Желі Оксенхолмдегі бір тораптан Кендалға, ал содан кейін Виндермирге жақын терминалға дейін салынды; сол кезде осы атпен елді мекен болған жоқ. Желі 1847 жылдың сәуір айында ашылды. Инженер – Джозеф Локк, ал мердігерлер тобына Томас Брасси, Уильям Маккензи, Роберт Стивенсон және Джордж Хелд кірді. Бұл тармақ желісі саяхаттарды және тұрғын үй құрылысын дамытуға үлкен серпіліс берді, Виндермир қаласы гүлденді, бірақ компания коммерциялық жағынан сәтті болмады және желісін Лондон және Солтүстік-Батыс темір жолдарына сатты. 1960 жылдарға қарай бұл тармақ желісіне байланысты демалыс индустриясы күрт төмендеді және инфрақұрылым қарапайымдастырылды. Қазіргі таңда ол Виндермир тармақ желісі ретінде жұмыс істеуде.

Шығу тегі

1830 жылдары Англия мен Шотландияның орталық бөліктерінде теміржол желісі қалыптаса бастады, бірақ олар біріктірілмеген еді. 1832 жылдан бастап Англия мен Шотландия арасындағы байланыс Престоннан Карлайлға және одан әрі солтүстікке қарай салынатыны анық болды. Ауқымды қиын жер бедері үлкен мәселе туғызды, әсіресе бу машиналарын алғашқы жылдары жеткілікті тартымды күшке ие болмағандықтан. Морекамб шығанағы арқылы үлкен бөгет салынған Камберленд жағалауымен өтетін жол ұсынылды, бірақ ол халық тығыз қоныстанған аймақтарға қол жеткізуге мүмкіндік берсе де, өте ұзын және қияң жол болды, ал Морекамб шығанағындағы бөгеттің құны жоғары болар еді. Көп тік көтерілістер мен ұзын туннельдерді қамтитын тікелей бағыттар ұсынылды, және олардың бірнешеуі мүмкін болды. Кендал Ланкастер мен Карлайл арасындағы ең үлкен қала болды, және қаладан айналып өтетін бағыттар таңдалғанда Кендалда үлкен алаңдаушылық туды. Кендалдан солтүстікке қарай Лонг Следдейл бойымен жүретін бағытқа Хауес Вотердің батыс жағалауына шығу үшін ұзын және терең туннель қажет болды. Қаржы табу қиын болды, және Ланкастер мен Карлайл теміржолының жақтастары Парламентке заң жобасын ұсынуды кейінге қалдырды, бірақ 1843 жылы олардың инженеры Джозеф Локк шығындарды үнемдеу үшін жоспарланған бағытқа өзгерістер енгізіп, Кендалдан бірнеше шақырым шығысқа қарай өтетін бағытты жариялады. Кендал қаласындағы мүдделі тараптар Ланкастер мен Карлайл теміржолынан қалаларына сала салып, оны сол кезде туристер көп баратын Виндермир жағалауына жалғастыруға шешім қабылдады. 1845 жылғы Парламент сессиясында Кендал мен Виндермир теміржолы үшін заң жобасы ұсынылды, ол Оксенхолмнен Бертвейтке дейін, қазіргі Виндермир қаласындағы кішкентай елді мекенге дейін жүретін болды. Ол Оксенхолмде Ланкастер мен Карлайл теміржолымен қосылатын еді. Заң жобасы қарсылықсыз қабылданды және 1845 жылдың 30 маусымында патшалық келісім берілді. Желі Кендал мен Виндермир арасында бір рельстік болар еді, бірақ рұқсат етілген 125 000 фунт стерлингтік акционерлік капиталды арттырмай, екі рельстікке өзгертілді. Құрылыс Ланкастер мен Карлайл теміржолымен бірлесіп жүргізілді.

Ашылу

Жол 1846 жылдың 21 қыркүйегінде Ланкастер мен Кендал торабы арасындағы L&CR желісімен бірдей күні салтанатты түрде ашылды. Жолаушылар трафигі ертеңінде басталды.

Ерте іске қосу

Бастапқыда Кендал мен Виндермир арасында әр бағытта күніне бес пойыз, ал Оксенхолмға қосымша рейстер болды; бірақ 1853 жылдың жазында Кендал мен Виндермир арасында әр бағытта алты пойыз, ал Кендал мен Оксенхолм арасында тоғыз қайта оралу рейсі болды. Уиндермирден сағат 16:00-де шығатын жүк пойызына бір вагон қосылды. Арнайы мерекелерде Кендалдан Виндермирге және кері сапарға арзан билет 6 пенниге сатылды. Кендал станциясы жеткіліксіз болды, сондықтан LNWR оны 1861 жылы "әдемі әрі берік құрылым" ретінде қайта жаңартып салды.

Қарсылық

Бұл желіге қарсылық көл аймағының бұзылуы деп санайтын адамдардан туды. Олардың арасында ақын Уильям Вордсворт та болды. Оның Morning Post газетінің редакторына жазған хаттары "The Illustrated Wordsworth's Guide to the Lakes", P. Bicknell, ред. (Congdon and Weed, Нью-Йорк, 1984), 186–198 беттерде келтірілген. Оның сүйікті, жабайы ландшафтына адамның технологиялық және "көркемдік" енуіне деген реакциясы ең әйгілі мысалы – төмендегі сонет:

1847 жылы теміржол ашылғанда, мердігер инженерлердің бірі Джордж Хилд Вордсвортты теміржолдың ұсынар мүмкіндіктерін кедергілеуге тырысып баққан деп айыптап, ынталы жауап хат жазды. Ол 1847 жылдың 15 сәуірінде Оррест-Хедтегі локомотивтен жазылған. Ол теміржол инженерінен күтілетін экономикалық себептерден гөрі, теміржолдың демократиялық әсері мен оның мәдени және әлеуметтік пайдасын қорғайды: