Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік саясаткер (1934–2023)
Russian politician (1934–2023)
Муртаза Губайдуллович Рахимов (Муртаза Губайдуллович Рахимов; 7 ақпан 1934 – 11 қаңтар 2023) – башқұрт ұлтынан шыққан ресейлік саясаткер, 1993 жылдан 2010 жылға дейін Ресей құрамындағы Башқортостан Республикасының тұңғыш президенті болды.
Murtaza Gubaydullovich Rakhimov (Муртаза Губайдуллович Рахимов; ; 7 February 1934 – 11 January 2023) was a Russian politician of Bashkir ethnicity who served as the first President of Bashkortostan, a republic within Russia, from 1993 to 2010.
Өмірбаян
Рахимов 1934 жылғы 7 ақпанда БАССР-нің Кугарчин ауданындағы Таваканово ауылында дүниеге келген. Уфа мұнай техникумын бітіргеннен кейін КОКП XXII съезі атындағы Уфа мұнай өңдеу зауытында жұмыс істей бастады. 1964 жылы Рахимов жұмыс істеп жүріп Уфа мұнай институтын бітіріп, кейін Ново-Уфимск мұнай өңдеу зауытына жұмысқа орналасты, ал 1986 жылы компания директоры болып тағайындалды. 1989 жылы Рахимов КСРО депутаты болып сайланды, сондай-ақ сол жылы Башқортостан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің төрағасы болып тағайындалды. 1993 жылғы қарашада Рахимов Федерация Кеңесі депутаты кандидаты ретінде ұсынылды, ал сол жылғы желтоқсанда Башқортостанның бірінші президенті болып халықтың дауысымен сайланды. 1998 жылғы 14 маусымда Башқортостан президенті лауазымына екінші рет қайта сайланды. 2003 жылғы 21 желтоқсанда "Ресей Федерациясы азаматтарының сайлау және референдумға қатысу құқықтарының негізгі кепілдіктері туралы" Федералды заңға сәйкес Рахимов үшінші рет Башқортостан президенті болып сайланды. Рахимов Ресей Федерациясы Федералды Ассамблеясы Федерация Кеңесінің мүшесі болды (1993–2001 жылдар). Кейінгі жылдары Ресей Федерациясының Мемлекеттік Кеңесінің мүшесі, Башқортостан Республикасы Кеңесінің және Башқортостан Республикасы Президент Кеңесінің төрағасы, сондай-ақ Башқортостан Республикасының қоғамдық қауіпсіздігі жөніндегі ведомствоаралық кеңестің төрағасы қызметін атқарды.
Rakhimov was born on 7 February 1934 in the village of Tavakanovo of Kugarchinsky District of the Bashkir Autonomous Soviet Socialist Republic. After graduating from the Ufa Oil Technical School, he began working at the Ufa refinery named XXII Congress of the CPSU. In 1964, Rakhimov on the job he graduated from Ufa Oil Institute, later went to work at the Novo Ufimsky refinery plant, and in 1986 was appointed director of the company. In 1989, Rakhimov was elected deputy of the USSR, and in the same year, he was appointed Chairman of the Supreme Council of the Republic of Bashkortostan. In November 1993, Rakhimov was nominated as a candidate for deputy of the Federation Council, and in December the same year, Rakhimov was popularly elected the first President of Bashkortostan. On 14 June 1998, he was reelected to the post of President of Bashkortostan for a second term. On 21 December 2003, in accordance with the Federal law "About main guarantees of electoral rights and rights on participation in referendum of citizens of the Russian Federation", Rakhimov was elected as the President of Bashkortostan for a third time. Rakhimov was a member of the Federal Council of the Federal Assembly of the Russian Federation (1993–2001). Latterly, he was a member of the Council of State of the Russian Federation, the Chairman of the Council of Bashkortostan Republic and the Presidential Council of Bashkortostan Republic, the Chairman of the interdepartmental Council of the public security of Bashkortostan Republic.
Кейінгі қызметі
Рахимов "Система" компаниясының үлескері ретінде Ресейдің "Башнефть" мұнай өндіруші компаниясын басқаруға қатысты, директорлар кеңесінде жұмыс істеді, сондай-ақ Ресейде белгілі саясаткер болып еңбек етті.
Rakhimov worked as a contributor of Sistema to manage Russia's Bashneft as part of the oil producer's board of directors, and worked as a prominent politician in Russia.
Жеке өмір және өлім
Рахимов Луиза Галимқызы Рахимоваға үйленген және олардың Ұрал Рахимов есімді бір ұлы болған. Оның ұлы Ресейдегі ең бай адамдардың бірі, оның капиталы кем дегенде 500 миллион долларды құрайды және ол әлі үйленбеген. Рахимовтың ресми биографы Рахимов музыканы, көркем әдебиетті және дене тәрбиесін ұнатқанын айтқан. Рахимов 2023 жылдың 11 қаңтарында Уфа қаласында 88 жасында қайтыс болды.
Rakhimov was married to Luiza Galimovna Rakhimova, and had one son, Ural Rakhimov. His son is one of the wealthiest men in Russia, having a fortune of at least $500 million, and is not married. Rakhimov's official biographer has noted that Rakhimov liked music, fiction, and physical culture. Rakhimov died in Ufa on 11 January 2023, at the age of 88.
Марапаттар
Рахимов "Құрмет белгісі" орденімен (1980), "Еңбек Қызыл Ту" орденімен (1986), "Халықтар достығы" орденімен (1994), "Отан алдындағы еңбегі үшін" I (2010) және II дәрежелі (1999) ордендерімен, "Мәскеудің қасиетті тәжді ханзадасы Димитрий және Углич ғажайыпшысы" орденімен (1999), "Башкортостан Республикасы алдындағы еңбегі үшін" (2000), В.Н. Татищев атындағы "Отан игілігі үшін" ордені (Ресей жаратылыстану ғылымдары академиясы) (2002), Ұлы Петр атындағы ("Бір дәуірдің үздік басқарушылары" қоғамдық қоры) (2002), Салават Юлаев атындағы (2004) ордендерімен марапатталған. Сонымен қатар, 1996, 1999 және 2004 жылдары Рахимовқа Ресей Федерациясы Президентінің атынан ресми түрде алғыс айтылды. Ол Ресей Федерациясы Федералды Ассамблеясы Федералды Кеңесінің Құрмет грамотасымен (2001), Ресей Федерациясы Үкіметінің Құрмет грамотасымен (2002), "Президент 2002–2003" номинациясындағы "Ресей Ұлттық Олимп" сыйлығымен және "Ресей экономикасының көшбасшысы" атағымен (2004) марапатталды. Оған "РСФСР-дің еңбек сіңірген рационализаторы" (1974) және "Башкирияның еңбек сіңірген мұнайшысы" (1977) құрметті атақтары берілді.
Rakhimov was awarded the Order of the Badge of Honour (1980), Order of the Red Banner of Labour (1986), Order of Friendship of Peoples (1994), Orders "For Merit to the Fatherland" of I (2010) and II degree (1999), the Order of sacred Pious tsarevitch Moscow Dimitriy and Uglich wonder worker (1999), "For merits before Republic Bashkortostan" (2000), "For the benefit of Fatherland" by the name of V. N. Tatishchev (the Russian academy of natural sciences) (2002), of Peter the Great (public fund "The best managers of an epoch") (2002), of Salavat Yulaev (2004). Moreover, in 1996, 1999 and 2004, Rahimov was thanked officially on behalf of the President of RF. He was awarded the Certificate of Honour of the Federal Council of the Federal Assembly of the Russian Federation (2001), the Certificate of Honour of the Government RF (2002), the premium "Russian National Olympus" in the nomination "President 2002–2003", the Honourable national sign "the Leader of the Russian economy" (2004). He was conferred the honorary ranks of "the Deserved rationalizer of RSFSR" (1974) and "the Deserved oilman of Bashkiria" (1977).