Кіріспе

Бразилиядағы саяси партия

Бразилиялық социалистік партия (Partido Socialista Brasileiro, PSB) – Бразилиядағы саяси партия. Ол 1947 жылы құрылған, бірақ 1965 жылы әскери режим таратып, Бразилия демократияға қайта оралғаннан кейін 1989 жылы қайта құрылды. 2010 жылы ол алты губернаторды сайлап, штаттардың басшылары саны бойынша PSDB-ден кейін екінші ірі партия атанды. Бұдан өзге, партия Депутаттар палатасында 34 мандат пен Сенатта үш мандат жеңіп алды, сондай-ақ «Бразилияны өзгерту үшін» коалициясының құрамына кірді, ол Дилма Русефті Бразилия президенті етіп сайлады.

Бірінші ПББ (19471965)

Бразилиялық социалистік партия атауы немесе оның нұсқалары 1947 жылы PSB құрылғанға дейін бірнеше шағын социалистік партиялар қолданған. PSB өзінің бастауын Гетулио Варгастың Estado Novo режимі аяқталғаннан кейін, Демократиялық солшыл (Esquerda Democrática – ED) 1945 жылы Ұлттық Демократиялық Одақтың (União Democrática Nacional – UDN) фракциясы ретінде пайда болған кезде алады. Оның мақсаты сол кезеңдегі әлеуметтік өзгерістерді кең азаматтық және саяси бостандықтармен үйлестіру, сондай-ақ қалалық орта таптардың мүдделерін қамтамастыру болды. ED-нің социалистік ұсыныстары партиямен күрт қайшылыққа түсті, бұл партиядан бөлінуге және одан кейін PSB-нің құрылуына әкелді. 1947 жылдың 6 тамызында Бразилиялық социалистік партия құрылды, ол UDN фракциясы ретінде алған бағдарламасы мен ұсыныстарын сақтап қалды. Партия заң шығарушы сайлауда сәтті өтті, 34 депутат пен жеті сенатор сайланды. Кейіннен партия Дилма Русефтің қызметтен алынуына (импичмент) қолдау көрсетті және Бразилияның жаңа президенті Мишель Темермен коалициялық үкімет құрды. 2017 жылдың мамыр айында PSB Темерге қолдауын кері алып, оппозицияға көшті. 2018 жылғы жалпы сайлауда PSB бірінші турда ешқандай кандидатты қолдамады (бірақ партияның кейбір мүшелері Демократиялық Еңбек партиясынан Сиро Гоместі қолдады); екінші турда ол Жұмысшылар партиясының Фернандо Хаддадын қолдады. Партия парламенттік сайлауда қолдауының азайғанын көрді, 32 депутат пен екі сенатор сайланды. PSB кейіннен Жаир Болсонаруға қарсы оппозицияға қосылды. 2019 жылдың 30 тамызында Бразилиялық социалистік партиясы Николас Мадуроның президенттігін қолдағаны үшін Сан-Паулу форумынан шықты. 2022 жылы Жеральдо Алкмин Бразилиялық социалистік партиясына қосылды және 2022 жылғы жалпы сайлауда Луланың кандидат ретінде қатысып, жеңіске жетті.

Халықаралық қатынастар

Социалистік партия болғанына қарамастан, ПСБ ешқашан Социалистік Интернационалдың мүшесі болған емес (Демократиялық Еңбек партиясы ұстанған позиция). Дегенмен, 2013 жылы ол жаңа құрылған Прогрессивті Альянсқа қосылды. 1991 жылы партия Оңтүстік Американың солшыл партияларының форумы – Foro de Sao Paulo-ға қосылды, оған Бразилияның көптеген солшыл ұйымдары (PCB, PCdoB, PT, PDT және 2004 жылға дейін PPS) кірді. Бірақ 2019 жылы ПСБ Форумнан шығып, Венесуэладағы Николас Мадуро режимін қолдағаны үшін оны сынады.

Президент сайлауы

Сайлауда үміткеріШақырушыКоалицияБірінші турЕкінші турНәтижеДауыс%Дауыс%1950Жоао Мангабейра (PSB)ЕшкімЕшкім9,4660.12% (#4)Жеңіліске ұшырадыЕшкімАлипио Корреа Нето (PSB)10,8000,15% (#5)1955Жуарес Тавора (UDN)ЕшкімUDN; PDC; PL; PSB2,610,46230.27% (#2)ЕшкімМильтон Кампос (UDN)3,384,73941,70% (#2)1960Генрике Тейсира Лотто (PSD)ЕшкімPSD; PTB; PST; PSB; PRT3,846,82532.94% (#2)ЕшкімЖоао Гуларт (PTB)PTB; PSD; PST; PSB; PRT4,547,01036,10% (#1)Таңдалды1964ЕшкімЕшкім196619691974197819851989Луис Инасиу Лула да Силва (PT)Жозе Паулу Бисол (PSB)PT; PSB; PCdoB11,622,67316.1% (#2)31,076,36447.0% (#2)Жеңіліске ұшырады1994Алоизио Меркаданте (PT)PT; PSB; PCdoB; PPS; PV; PSTU17,122,12727.0% (#2)1998Леонел Бризола (PDT)PT; PDT; PSB; PCdoB; PCB21,475,21131.7% (#2)2002Энтони Гаротиньо (PSB)Жозе Антониу Фигейреду (PSB)PSB; PGT; PTC15,180,09717.86% (#3)2006ЕшкімЕшкімЕшкім2010Дилма Русефф (PT)Мишел Темер (PMDB)PT; PMDB; PR; PSB; PDT; PCdoB; PSC; PRB; PTC; PTN47,651,43446.9% (#1)55,752,52956.1% (#1)Таңдалды2014Марина Силва (PSB)Бету Албукерке (PSB)PSB; PHS; PRP; PPS; PPL; PSL22,176,61921.32% (#3)Жеңіліске ұшырады2018ЕшкімЕшкімЕшкім2022Луис Инасиу Лула да Силва (PT)Жеральдо Алкмин (PSB)PT; PCdoB; PV; PSOL; REDE; PSB; Solidariedade; Avante; Agir57,259,50448.43% (#1)60,345,99950.90% (#1)Таңдалды

Депутаттар палатасы мен Сенат сайлауы

Сайлау палатасыФедералды СенатҮкіметтегі рөліДауыс%Орын+/–Дауыс%Орын+/–1986450,9480.95%ЖаңаN/AN/ANew1990756,0341.87% 10N/AN/A 01994995,2982.18% 42,336,5492.44% 119982,273,7513.41% 43,949,0256.39% 220024,616,6745.28% 33,389,1392.21% 120065,732,4646.15% 52,143,3552.54% 120106,851,0537.09% 76,129,4633.60% 020146,267,8786.44% 012,123,19413.57% 420185,386,4005.48% 28,234,1954.80% 520224,202,3763.81% 1813,615,84613.39% 1