Кіріспе

Дэвид Слон Стэнли (1 маусым 1828 – 13 наурыз 1902) – Америка Азамат соғысы кезінде Одақ армиясының генералы. Стэнли екінші Коринф шайқасына және Стоунс-Ривер шайқасына дивизия командирі ретінде қатысты. Кейіннен ол Уильям Тэкумсе Шерманның қол астында корпус командирі болып тағайындалды және Джон Белл Худтың Теннесси армиясына қарсы тұру үшін Теннессиге жіберілді. Франклин шайқасының (қараша 1864) шешуші сәтінде ол Джордж Д. Вагнердің дивизиясының бір бөлігін құрылудан сақтап қалды, соның арқасында Американың ең жоғары әскери наградасы – Құрмет медалін алды. Кейіннен ол Йеллоустон өзенін зерттеп, оның оңтайлы баяндамалары осы аймақты мекендеуге серпін берді.

Ерте өмір

Стэнли Огайо штатының Уэйн округіне қарасты Седар аңғарында дүниеге келді. 1852 жылы Вест-Пойнтты бітіріп, теміржол жолдарын зерттеу үшін Батыс шекарасына аттанды. Ол үндістермен шайқасты және 1861 жылдың наурыз айында, Азамат соғысының басталуына аз уақыт қалғанда капитандыққа дейін көтерілді. Соғыс басталғанда Стэнли Үндістан территориясындағы Вашита бекінісінде қызмет ететін. Ол өзінің әскерін Канзас штатындағы Ливенворт бекінісіне жетектеді.

Азаматтық соғыс

Ол Миссури штатындағы бірнеше шайқастарда, соның ішінде Вилсон-Крик шайқасында, онда ол жабдықтау пойыздарын күзетті. Президент Авраам Линкольн 1861 жылдың 28 қыркүйегінде Стенлиді АҚШ еріктілерінің бригадир генералы қызметіне тағайындады, бірақ АҚШ Сенаты оны 1862 жылдың 7 наурызына дейін бекітпеді. Батыс майданында соғысып, Нью-Мадридке (Миссури) қарсы операцияларға және 10-шы арал шайқасына қатысты. Ол көптеген маңызды шайқастарға қатысты, соның ішінде Коринф қамалы, Иука шайқасы және Коринфтің екінші шайқасы, онда ол Миссисипи армиясының жаяу әскер дивизиясын және Камберленд армиясының атты әскерін басқарды, сондай-ақ Стоунс-Ривер шайқасына басшылық етті. 1863 жылдың 11 наурызында Стенли 1862 жылдың 29 қарашасынан бастап еріктілердің генерал-майоры болып тағайындалды. Стенли Туллахома жорығында Одақ атты әскеріне де басшылық етті. 1863 жылдың соңында ол ауырып, Чикамога шайқасын өткізіп алды. 1864 жылы ол Атланта науқаны кезінде Камберленд армиясының IV корпусында дивизия командирі ретінде Уильям Текумсе Шерманның қол астында соғысты, ал генерал-майор Оливер О. Ховард Теннесси армиясының командирі болып тағайындалғанда корпустың басшылығына көтерілді. Қала басып алынғаннан кейін, Шерман оны теңізге қарай жорыққа жібермей, Стенли мен оның IV корпусын Джон Белл Худтың Теннесси армиясының басқындығынан мемлекетті қорғау үшін Теннессиге жіберді. 1864 жылдың 30 қарашасында Франклин шайқасындағы шайқастың шешуші сәтінде өзінің бригадаларының бірін сәтті қарсы шабуылға бастағандығы үшін АҚШ Президенті АҚШ Конгресінің атынан оған 1893 жылдың 29 наурызында Құрмет медалін табыс етті. Шабасқа дейін оның екі дивизиясы XXIII корпустың қорғаныс желілеріне қайта тағайындалғандықтан, Стенлидің нақты басқаруы болған жоқ. Қалған дивизияның екі бригадасы, бригада генералы Джордж Д. Вагнердің басшылығымен, Конфедерацияның алғашқы шабуылына тап болды және осал жағдайда қалды. Стенли Вагнер дивизиясының 3-ші бригадасының қарсы шабуылындағы рөлі үшін медальмен марапатталды. Ол сол кезде мойнынан жараланып, атының астынан шығып кетті. Қорғанысқа басшылық еткен генерал-майор Джейкоб Кокс Стенлиге медициналық көмек алу үшін ат берді, және Стенли шайқасқа қатысуын тоқтатты. Ол Нэшвилл шайқасынан кейін ғана корпустың басшылығына оралды.

Соғыстан кейінгі мансап

Соғыстан кейін Стэнли 22-ші АҚШ жаяу әскерінің полковнигі болып тағайындалды және 1874 жылға дейін негізінен Дакота аймағында қызмет етті. Ол 1873 жылғы Йеллоустон экспедициясына қолбасшылық етті, әскерін бірнеше картаға түсірілмеген аймақтардан сәтті өткізді, ал ел туралы жасаған жағымды есебі аймақтың кейіннен қоныстануына ықпал етті. 1879 жылы Стэнли мен оның полкі Техас штатының батыс бөлігіндегі үнді шабуылдарын тоқтату үшін қайта тағайындалды. 1882 жылы ол Нью-Мексико штатының Санта-Фе қаласына жіберілді және Нью-Мексико округіне басшылық етуге тағайындалды. 1884 жылдың наурыз айында тұрақты армияда бригадир-генерал болып тағайындалды және Техас департаментіне басшылық етуге бекітілді. Ол 1892 жылы зейнетке шықты. Стэнли Вашингтондағы АҚШ әскери және әуе күштерінің ұлттық зиратына жерленді. Ол АҚШ-тың адал легионының әскери орденінің бірінші сыныптық серігі және шетелдік соғыстардың әскери орденінің мұрагер серігі болды. 1894 жылы ол Колумбия округінің Америка революциясы ұлдары қоғамының мүшесі атанды. Оның күйеу баласы Уиллард Эймс Холбрук (оның қызы, американдық импрессионист суретшісі Анна Хантингтон Стэнлиге үйленген) де АҚШ армиясында генерал-майор болды. Оның жалғыз ұлы Дэвид Шеридан Стэнли және бес немересі (соның ішінде Уиллард Эймс Холбрук кіші) кейін Вест-Пойнтты бітірді. Бұған қоса, оның ұлы Дэвид Шеридан Стэнли Арлингтонда орналасқан Армия-Тәуелсіздік клубының негізін қалаушы болды.