Эрнст Грюнфельд: Австриялық шахмат шеберінің өмірі мен еңбектері
Ernst Grünfeld
Эрнст Грюнфельд (1893-1962) – австриялық шахмат шебері, шахмат теориясының авторы. 1950 ж. гроссмейстер атағын алған. Өмірі мен жетістіктері туралы оқыңыз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австриялық шахматшы (1893–1962)
Austrian chess player (1893–1962)
Эрнст Франц Грунфельд (21 қараша 1893 – 3 сәуір 1962) – австриялық шахматшы және жазушы, көбінесе дебют теориясы саласында еңбек еткен. 1950 жылы гроссмейстер атағын алғашқылардың қатарында иеленді.
Ernst Franz Grünfeld (November 21, 1893 – April 3, 1962) was an Austrian chess player and writer, mainly on opening theory. He was among the inaugural recipients of the grandmaster title in 1950.
Өмір және мансап
Грунфельд Венаның Йозефштадт қаласында дүниеге келген. Ол кедейлікпен күрескен балалық шағында бір аяғынан айырылған. Дегенмен, шахматты ашып, қарқынды оқып, жергілікті шахмат клубында – Wiener Schach Klub-та шебер ойыншы ретінде танымал болған. Бірінші дүниежүзілік соғыс (1914–1918 жж.) Грунфельдтің әлемдегі ең жақсы ойыншылармен ойнау мүмкіндігін қиындатты, себебі сол тұрақсыз кезеңде азаматтар турнирлер өте аз ұйымдастырылды. Ол корреспонденциялық матчтармен шектелді және бос уақытының көп бөлігін дебюттерді зерттеуге жұмсады. Өзінің кішкентай веналық пәтерінде 1962 жылы 68 жасында қайтыс болғанға дейін сақтап келген шахмат әдебиеттерінің кітапханасын құрды. 1920-ші жылдары ол дебюттер бойынша сарапшы ретінде танылды, ал одан кейін тақтадағы жетістіктері де келе бастады. Венада (1920) Савиелли Тартаковермен бірге бірінші орын алды; Маргетте (1923); Меранода (1924); Будапештте (1926) Марио Монтичеллимен бірге бірінші орын алды; Венада (1927) жеңіске жетті және 1928 және 1933 жылдарғы Вена турнирлерінде бірінші орынды бөлісті (Требич мемориалы) – біріншісі Сандор Такачпен, екіншісі Ханс Мюллермен; соңында 1933 жылы Остравада өткен турнирде де бірінші орын алды. 1923 жылы Франкфуртта өткен 23-ші DSB конгресінде де жеңіске жетті. 1922 жылғы сәуір айында Бад-Пистян (Пищан) турнирінде Грунфельд дебют теориясына ең маңызды үлесін енгізді – Грунфельд қорғанысын ұсынды. Ол 7-турда Фридрих Зёмишке қарсы осы қорғанысты ойнап, 22 ходтан кейін тең түсті, ал сол жылы Вена турнирінде Александр Алехинге қарсы сәтті қолданды. Бірақ ол бұл дебютті жиі ойнамады. 1920-ші жылдардың соңы мен 1930-шы жылдары Грунфельд Австрия құрамасының басты ойыншысы ретінде төрт шахмат Олимпиадасында (1927, 1931, 1933, 1935) өнер көрсетті, ал ең сәтті жылы 1927 жыл болды, онда ол 9½/12 ұпай жинады. Chessmetrics сайтының мәліметінше, оның ең жақсы көрсеткіші шамамен 2715 рейтингіні құрады (1924 жылғы желтоқсан). 1943 жылғы мамырда Познаньде Пауль Керес екінші орын алды, ал 1943 жылғы желтоқсанда Венада жеңіске жетті. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін 1951 жылы Венада өткен Schlechter мемориалында (Моше Черняк жеңіске жетті) 3-4 орындарды бөлісті. 1950 жылы Грунфельд ФИДЕ-ден Халықаралық гроссмейстер атағын алды. 1950-ші жылдардың соңында ол шахматпен айналысуын азайтты және көбінесе әйелі мен қызымен бірге тұратын пәтерінің тұрғын бөлмесін толығымен толтырған, өте кең кітапханасымен айналысты. Оның соңғы турнирі 1961 жылы Бевервик (Hoogovens турнирі) болды, онда ол тағы бес мықты гроссмейстермен бірге 3/9 ұпаймен аяқтады (бір ғана жеңіс – Ян Хайн Доннерге қарсы). 1962 жылғы 3 сәуірде Венадағы Оттакринг ауданындағы Вильгельминспитальда қайтыс болды.
Grünfeld was born in Josefstadt, Vienna. He lost a leg in his early childhood, which was beset by poverty. However, he discovered chess, studied intensely, and quickly earned a reputation as a skilled player at the local chess club, the Wiener Schach Klub. The First World War (1914–1918) seriously affected Grünfeld's chances of playing the best in the world as few tournaments were played during this troubled period. He was reduced to playing correspondence matches and spent much of his spare time studying opening variations. He started a library of chess material which he kept in his small Viennese flat until his death at the age of 68 in 1962. He developed a reputation as an expert on openings during the 1920s and success over the board soon followed. He was 1st in Vienna (1920) with Savielly Tartakower; 1st in Margate (1923); 1st in Merano (1924); 1st in Budapest (1926) with Mario Monticelli; 1st in Vienna (1927) and he shared first spot in the Vienna tournaments of 1928 and 1933 (Trebitsch Memorial)—the former with Sándor Takács and the latter with Hans Müller; and finally he was 1st in the tournament at Ostrava of 1933. He also won in the 23rd DSB Congress at Frankfurt 1923. During the Bad Pistyan (Piešťany) tournament of April 1922 Grünfeld introduced his most important contribution to opening theory—the Grünfeld Defence. He played the defence against Friedrich Sämisch in round 7, drawing in 22 moves, and later that year he used it successfully against Alexander Alekhine in the Vienna tournament. However, he did not play the opening frequently. During the late 1920s and 1930s Grünfeld played top board for Austria in four Chess Olympiads (1927, 1931, 1933, 1935), and his best year was in 1927 when he scored 9½/12. According to the Chessmetrics website he would have been rated around 2715 at his peak (December 1924). In May 1943, he took 2nd, behind Paul Keres, in Poznań, and won in December 1943 in Vienna. After the Second World War, he tied for 3rd 4th at Vienna 1951 (Schlechter Memorial, Moshe Czerniak won). Grünfeld was awarded the title International Grandmaster by FIDE in 1950. By the late 1950s he was playing very little chess and he mainly worked on his prodigious library which by now had completely filled the living room in his flat which he shared with his wife and daughter. His last tournament was Beverwijk (Hoogovens Tournament) in 1961, where in a field with five more strong grandmasters, he finished with a score of 3/9 (with only one win, against Jan Hein Donner). He died in the Wilhelminenspital in Ottakring, Vienna on April 3, 1962.
Ойын стилі
Ол өзінің ойын стилін Акиба Рубинштейннің стиліне еліктеп, тек 1. d4 ғана ойнады, ашылуда қателік жібермеймін деп мәлімдеді. Дегенмен, оның күрделі вариациялардан қашуға бейімділігі және табиғаты бойынша тең ойнауға ұмтылысы әлемнің үздік ойыншыларын жеңуге жеткіліксіз болды. Ол ең алдымен өзінің атымен аталатын қорғанысы – Грунфельд қорғанысы (1. d4 Nf6 2. c4 g6 3. Nc3 d5) және ашылу теориясындағы шеберлігімен танымал.
He reputedly modeled his style of play on Akiba Rubinstein's and only played 1. d4, claiming that he did not make mistakes in the opening. However, his style of avoiding complex variations together with an essentially drawish nature was simply not good enough to trouble the world's best. He is best remembered for his eponymous defence, the Grünfeld Defence (1. d4 Nf6 2. c4 g6 3. Nc3 d5) and for his general expertise in the opening.
Жазбалар
Эрнст Грунфельд Еуропа төңірегіндегі шахмат журналдарына көптеген мақалалар жазды. Әсіресе, 20 жасқа толмаған кезде ол өзінің заманындағы ең танымал неміс тілді шахмат басылымдарының бірі болған Wiener Schachzeitung журналына Рю Лопес туралы мақалалар жаза бастады. Ал келесі 40 жылдың ішінде Германия, Бельгия және КСРО-дағы шахмат басылымдары үшін ашылу теориясы туралы көптеген мақалалар жазды. Бірақ, ол Болгарияда жұмыс істеуді артық жақсы көретін, себебі онда оған еңбегі үшін ақшаның орнына азық-түлік төленетін. Ол көптеген кітаптар жариялады, олар көбінесе жақсы қабылданып, 1922 жылғы Теплице турнирі туралы маңызды еңбекке үлес қосты. Басқа да жариялымдарының ішінде – "Патшайымның пешкасымен ойын және патшайымның бас тартуы" (1924) және "Шахматтағы ашылулар шолу кітабы" (1953) бар.
Ernst Grünfeld contributed many articles on openings to chess magazines around Europe. Indeed, before he had turned 20, he was already contributing articles on the Ruy Lopez to Wiener Schachzeitung, which was one of the most popular German language chess publications of its day, and over the next 40 years or so he wrote many articles on opening theory for chess publications in Germany, Belgium, and the USSR. His favorite market was in Bulgaria, though, because they used to pay for his work in food rather than in money! He published several books which were generally well received and he contributed to a seminal account of the Teplice tournament of 1922. Other publications include The Queen's Pawn Game and the Queen's Gambit Declined (1924) and Taschenbuch der Eroffnungen im Schach (1953).