Франция патшайымы Констанция Арльскаяның өмірі мен тағдыры

Кіріспе

Арльдік Констанция (шамамен 986 – 28 шілде 1032), сондай-ақ Прованс Констанциясы деп те белгілі, Франция королі Роберт II-нің үшінші әйелі ретінде Франция королевасы болды.

Өмір

986 жыл шамасында туған Констанция Прованс графы Вильгельм I мен Анжу графы Фульк II-нің қызы Аделаида Бланштің қызы болды. Ол Прованс графы Вильгельм II-нің әпкесі еді. Констанция екінші әйелі Берта Бургундиялықтан ажырасқаннан кейін король Робертке үйленді. Неке даулы болды; Бертаның отбасы оған қарсы болды, ал Констанция өзінің провансальдық туыстары мен салтын әкелгені үшін жек көрілді. Роберттің досы Бове графы Гю, 1007 жылы корольді одан бас тартуға көндіруге тырысты. Мүмкін, оның тілегімен, оның туысы Фулк Нерраның 12 салт аттысы 1008 жылы Боведі өлтірді. 1010 жылы Роберт бұрынғы әйелі Бертамен бірге Констанциядан ажырасып, Бертамен қайта үйлену үшін Римге барды. Папа Сергий IV Папа Григорий V ресми түрде айыптаған туысқандық некеге рұқсат бермеді, және Роберт бұрыннан екі әйелін қайтарып алған еді. Сондықтан тілек қабылданбады. Бір дерек бойынша, Роберт оралғаннан кейін "әйелін одан да көп жақсы көрді". 1022 жылы сот дін қызметкерлерін ерестікпен айыптады, соның ішінде Констанцияның бұрынғы рухани кеңесшісі Стефан да болды. Роберт әйелі, королева Констанцияны үйдің есігінде тұрып, жаппай зорлық-зомбылықтың алдын алуға бұйырды. Алайда, сотталған дін қызметкерлері соттан шығып бара жатқанда, королева "өзімен бірге алып жүрген таяғымен Стефанның көзін ойып алды". Бұл Констанцияның тәждің беделін төмендетуге тырысқандарға деген ашуын білдіргені ретінде қарастырылды. Констанцияның тілегімен, оның үлкен ұлы Хью Магнус 1017 жылы әкесімен бірге бірлескен король болып тағайындалды. Бірақ кейін Хью ата-анасынан билікті бөлісуді талап етті және 1025 жылы әкесіне қарсы көтерілді. Алайда Констанция ұлының бүлікшілдігін естігенде, оған қатты ашуланып, әрдайым сөккен. Біраз уақыттан кейін Хью ата-анасымен қайта табысты, бірақ көп ұзамай, шамамен он сегіз жасында қайтыс болды. Корольдік жұп қатты қайғырды, королеваның қайғысының күшіне байланысты оның психикалық денсаулығына алаңдаушылық туды. Роберт пен Констанция тірі қалған ұлдарының қайсысы тақты мұраға алуға тиіс екендігі туралы дауласты; Роберт екінші ұлы Генрихті, ал Констанция үшінші ұлы Робертті қолдады. Анасының наразылығына және бірнеше епископтардың қолдауына қарамастан, Генрих 1027 жылы таққа отырды. Алайда Констанция қалауынша болмағандықтан, әдептілік танытпады. Шартр епископы Фулберт әріптесіне "егер ол Реймске баяу сапарласа, рәсімге қатыса алатынын" айтты, бірақ ол королевадан қатты қорқып, мүлдем бармады. Констанция ұлдарын бүлікке шақырды, және олар әкесіне тиесілі қалалар мен қамалдарға шабуыл жасап, тонауға кірісті. Оның ұлы Роберт Бергундияға шабуыл жасады, оған уәде берілген, бірақ ешқашан алмаған герцогтық, ал Генрих Дрёді басып алды. Соңында король Роберт олардың талаптарына келісті және корольдің өліміне дейін сақталған бейбітшілік орнатылды. Король Роберт 1031 жылдың 20 шілдесінде қайтыс болды. Көп ұзамай Констанция ауырып қалды; ол аман қалған екі ұлымен де келіспей қалды. Констанция оның жерлерін тартып алып, оларды қайтарудан бас тартты. Генрих Нормандияға қашып кетті, онда ол ағасы Роберттен көмек, қару-жарақ және сарбаздар алды. Ол Пуассиде анасын қоршауға оралды, бірақ Констанция Понтуазға қашып кетті. Ол Генрих Ле Пюизетті қоршауға алып, барлық тұрғындарын өлтіруге ант бергенде ғана бағынды. Констанция 1032 жылдың 28 шілдесінде жөтелден кейін есінен танып қайтыс болды және күйеуі Робертпен бірге Сен-Дени базиликасына жерленді.

Born c. 986 Constance was the daughter of William I, Count of Provence and Adelaide Blanche of Anjou, daughter of Fulk II of Anjou. She was the sister of Count William II of Provence. Constance was married to King Robert, after his divorce from his second wife, Bertha of Burgundy. The marriage was stormy; Bertha's family opposed her, and Constance was despised for importing her Provençal kinfolk and customs. Robert's friend, Hugh of Beauvais, count palatine, tried to convince the king to repudiate her in 1007. Possibly at her request 12 knights of her kinsman Fulk Nerra then murdered Beauvais in 1008. In 1010 Robert went to Rome, followed by his former wife Bertha, to seek permission to divorce Constance and remarry Bertha. Pope Sergius IV was not about to allow a consanguineous marriage which had been formally condemned by Pope Gregory V and Robert had already repudiated two wives. So the request was denied. After his return according to one source Robert "loved his wife more." In 1022, a trial accused clergy members of heresy, Constance's previous confessor Stephen included. Robert had his wife Queen Constance stand at the door to prevent any mob violence. However, as the condemned clerics left the trial the queen "struck out the eye of Stephen with the staff which she carried". This was seen as Constance venting her frustration at anyone subverting the prestige of the crown. At Constance's urging, her eldest son Hugh Magnus was crowned co king alongside his father in 1017. But later Hugh demanded his parents share power with him, and rebelled against his father in 1025. Constance, however, on learning of her son's rebellion was furious with him, rebuking him at every turn. At some point Hugh was reconciled with his parents but shortly thereafter died, probably about age eighteen. The royal couple was devastated; there was concern for the queen’s mental health due to the violence of her grief. Robert and Constance quarrelled over which of their surviving sons should inherit the throne; Robert favored their second son Henry, while Constance favored their third son, Robert. Despite his mother's protests and her support by several bishops, Henry was crowned in 1027. Constance, however, was not graceful when she didn't get her way. The ailing Fulbert, bishop of Chartres told a colleague that he could attend the ceremony "if he traveled slowly to Reims—but he was too frightened of the queen to go at all". Constance encouraged her sons to rebel, and they began attacking and pillaging the towns and castles belonging to their father. Her son Robert attacked Burgundy, the duchy he had been promised but had never received, and Henry seized Dreux. At last King Robert agreed to their demands and peace was made which lasted until the king's death. King Robert died on 20 July 1031. Soon afterwards Constance fell ill; she was also at odds with both her surviving sons. Constance seized her dower lands and refused to surrender them. Henry fled to Normandy, where he received aid, weapons and soldiers from his brother Robert. He returned to besiege his mother at Poissy but Constance escaped to Pontoise. She only surrendered when Henry began the siege of Le Puiset and swore to slaughter all the inhabitants. Constance died after passing out following a coughing fit on 28 July 1032 and was buried beside her husband Robert at Saint Denis Basilica.

Қосымша ресурстар

Джесси, В. Скотт. Жоғалған Капетиялық ханшайымы: Франция королі Роберт II-нің қызы Адвиза (Ортағасырлық просопография), 1990. Мур, Р. И. Халықтық ерестің тууы, 1975. Ламберт, Малкольм. Орта ғасырдағы ересі: Грегориан реформасынан Реформацияға дейінгі халықтық қозғалыстар, 1991, 9–17.