Кіріспе

Савой графы Гумберт III (1136 – 1189 жылғы 4 наурыз), «Блаженный» лақап атымен белгілі, 1148 жылдан 1189 жылға дейін Савой графы болды. Оның ата-анасы Савойялық Амадей III және Альбоннан Махут еді. Ол монастырларға құқықтар мен жеңілдіктер берді және Хотекомб аббаттығын ұйымдастыруда маңызды рөл атқарды. Ол билеуші болғаннан гөрі монах болғанды жақсы көретін болған. Үшінші әйелі қайтыс болғаннан кейін Хотекомбке шегініп, бірақ кейін ойын өзгертті және төртінші әйелінен Томас есімді ұл тауып алды. Ол Папа Александр III-тің Гвельф партиясымен бірге, Гибеллин императоры Фредерик Барбароссаға қарсы тұрды. Оның салдарынан оның мемлекеттері екі рет шабуылға ұшырады: 1174 жылы Суза өртеліп, 1187 жылы Генрих VI оны Киелі Рим империясынан қуды және оның көптеген иеліктерін тартып алды. Оның қолында Суза және Аоста аңғарлары ғана қалды. Ол 1189 жылы Шамбериде қайтыс болды. Ол Хотекомбке жерленген алғашқы ханзада болды. Оның еске алу күні 4 наурыз.

Ерте өмір

III Гумберт 1136 жылы Турин қаласына жақын, Пьемонт аймағындағы Авильяна қамалында, Савой графы III Амадей мен Альбон және Виенн графесі Махуттың (Матильда) отбасында дүниеге келді. Гумберт III – Савой әулеті тарихында көрсетілгендей, ортағасырлық қоғамның маңызды тұлғасы. Оның өміріне ерекше белгілер тән болды, соның ішінде, діни ізденіс пен шегініс, оның рухына сіңген және соған тән өмір салты. Ол оны әскери басшы және саясаткер ретіндегі қызметімен қатар, тек отбасының династиялық мүдделерін қорғау үшін ғана атқарды, бірақ бұл оған көңіл көншітпеді. Әкесінен және атасы Гумберт II-ден, француз патшалығының орталықтандыру саясатына қарсы, бөлінген Бургундия Корольдігін қайта біріктіру арманын мұра етті. Осы мақсатта Гумбертке I Фредерик Барбаросса қолдау көрсетті, бірақ ол өзінің иеліктеріндегі көрші феодалдарды басуға мәжбүр болды. Әкесі сияқты, ол да ұлы толыққанды жасқа келмей қайтыс болды, сондықтан оның білімі Лозанналық Амадейге, бұрынғы Хауткомб аббатына тапсырылды. Оның жетекшілігімен жас Гумберт оқуда және рухани жетілуде үлкен жетістіктерге қол жеткізді, әлемдік құштарлықтан бас тартып, дұғаға, ойға және тәубеге берілді. Осы мақсатқа жету үшін ол жиі әкесі құрған Савойдағы Бурже көлінің жағасындағы Хауткомб монастыріна тартылды. Отбасы мен Савой аристократиясының міндеттері саяси істерге қайта шақырғанда ол әрқашан өкініш білдірді.

Некелер

Амадей III 1122 жылы Киелі жерге саяхат жасаған. Ол Рим папасы Калликст II арқылы сол жерге барды, ал 1146 жылы Екінші крест жорығына қатысып, 1148 жылы 1 сәуірде Кипр аралындағы Никосияда қайтыс болды, онда ол жерленді, мұрагер ретінде он екі жасар Гумберт қалды. Гумберт әлі жас болса да, 1151 жылы Тулуза графы Альфонс Жорданның қызы Файдиваға құда түсті. Ол көп ұзамай баласыз қайтыс болды. Кейіннен ол Фландрия графы Тьерри мен Анжулық Сибилланың қызы Гертрудаға үйленді. Бұл екінші неке жойылды. 1164 жылы Гумберт Клеменция фон Цаэрингенге үйленді, одан екі қызы болды: Алиса және София. Ол 1173 жылы қайтыс болды, содан кейін Гумберт Хауткомбқа зейнетке шығуға шешім қабылдады, бірақ ол ұзаққа соқпады. 1177 жылы ақсүйектер оны төртінші рет үйленуге көндірді. Ол Макон графы Герауд I мен Маурет де Салиннің қызы Беатрисқа үйленді. Соңғы ақырында, оның Томас атты ұлы болды, ол әулетті жалғастырды. Беатрис оған тағы бір қыз сыйлады, ол жеті жасында қайтыс болды.

Билік

Гумберттің билігі қырық жылға созылды және Киелі Рим императорымен, түрлі феодалдармен және епископтармен күреске толы болды. Конфликттің басты себебі – Пьемонт астанасының толық бақылауын орнатуды армандаған Фредерик Барбароссаның Турин епископын қолдауы еді. Бұл Гумберт III-нің Италиядағы иеліктері мен билігінің біртіндеп азаюына алып келді, нәтижесінде оған Суза және Аоста аңғарлары ғана қалды. 1187 жылы Генрих VI оны императордың қарсыластарын қолдағандықтан Киелі Рим империясынан қуды. Ол, айтылғандай, Альпідегі иеліктеріне шегініп, жеке өзін жетілдіруге және бауырластық көмек көрсетуге берілген жоқ. Сонымен қатар, ол Авильяна қаласынан шалғайдағы Буттиглиера-Альтада Ранверсо қасиетті Антоний Прецепториясының құрылуына қолдау көрсетті және оны Францияның Вена қаласынан келген Антонианиларға тапсырды.

Өлім

1189 жылдың 4 наурызында Савойяның Шамбери қаласында елу екі жасында Гумберт III қайтыс болды, оның қазасы халықтың бәріне шын қайғы әкелді. Ол Савой әулетінен Хауткомб аббаттығына жерленген алғашқы ханзада болды, содан бері бұл орын әулет мүшелерінің зират орнына айналды.

Құрмет

Гумберттің руханилығы, әрине, ежелгі христиан дәстүрлерінің ортасында гүлденді, әсіресе оның әкесінің, киелі жерге саяхатшы және крест жорығына қатысқан адамның, сондай-ақ оның ұстазы, Лозанна епископы Амадейдің мысалы оған үлкен әсер етті. Дегенмен, Гумберт өмірі қарама-қайшылықтарға толы болды: ол бейбітшілікті жақсы көретін, бірақ жиі соғыстар мен қақтығыстарға қатысты. Ол тәубеші, аскет және ойшыл болды, бірақ үкімет басқаруға мәжбүр болды, сол кезде ол белсенді өмір салған және мұрагер болу үшін үйленуге мәжбүр болды. Бірақ ол үлкен рухани тепе-теңдігінің, өзіне қатаң талап қоюының, мейірімділігінің және жақын көршіге деген сүйіспеншілігінің айқын белгілерін көрсетті. Ол шіркеулерге, монастырларға және қайырымдылыққа, кедейлерге көмек көрсетті. Өмірі бойы Хауткомб аббаттығын қолдады. 1188 жылы Сант-Антонио ди Ранверсо монастырын құрды. Гумберт өлімінен кейін көптеген адамдар оны құрметпен еске алды. Оның шаفاعәті арқылы кереметтер орын алғаны айтылады. Аоста қаласында ол қалалық собордың қасбетінде бейнеленген. Альфонс Лигуори оны өте діндар монах деп сипаттайды. 1838 жылы Сардиния королі Чарльз Альберт және оның ұрпақтары Рим папасы Григорий XVI-дан оны киелі деп жариялауға қол жеткізді. Патшаның Кентербери архиепископы Савойлық Бонифаций үшін жасаған тырысыстары да сәтті аяқталды. Италияда Гумберт әсіресе Раконигиде еске алынады, онда Мадонна делле Грацидің корольдік ғибадатханасында оның суреті сақталған.