Массачусетс штатындағы Холиок тауы

Кіріспе

Массачусетс штатындағы тау, АҚШ
Батыс Массачусетс штатында орналасқан тау.

Холиоке тауы – трап тауларының бірі, биіктігі 935 фут (285 м), Холиоке жотасының батыс төбесі және 100 миль (160 км) ұзындықтағы Метакомет жотасының бөлігі. Тау Батыс Массачусетс штатындағы Коннектикут өзенінің аңғарында орналасқан және жақын орналасқан Холиоке колледжінің атымен аталады. Тау Массачусетс штатының Хэдли және Саут Хэдли қалаларында орналасқан. Ол тарихи саммит үйімен, автокөлік жолымен, көркем көріністерімен және биологиялық әртүрлілігімен танымал. Таудың үстінен 177 шақырымдық Метакомет Монаднок жолы және көптеген қысқа жолдар өтеді. Холиоке тауы – Дж. А. Скиннер атындағы мемлекеттік саябақтың орны, оған Массачусетс штатының Хэдли қаласындағы 47-жол арқылы жетуге болады.

Атаудың шығу тегі

Тау Елизаур Холиок атымен аталыпты. Ол Массачусетс штатының Спрингфилд қаласының алғашқы тұрғындарының бірі, Англияның Тамворт қаласынан көшіп келген иммигрант және осы таудың атын алған таулы аймақты алғаш зерттеген еуропалық болған. Массачусетс штатындағы Холиок қаласы, Холиок жотасы және Холиок тауының әйелдер семинариясы (қазір Холиок тауы колледжі) осы таудың құрметіне аталған, бірақ тікелей Елизаур Холиок есімді адамның есімімен емес. Дегенмен, Елизаур Холиок есімі әлі де тау туралы көптеген сілтемелерде еске алынады.

Маунт Холиоке саммит үйі

1821 жылы жергілікті комитет Холиок тауында қонақ үй салды – бұл Жаңа Англиядағы ең алғашқы саммит үйлерінің бірі. 1821 мен 1851 жылдар аралығында мүлік бірнеше рет қожайындары ауысты, содан кейін сатып алынып, екі қабатты, сегіз бөлмелі қонақ үй ретінде қайта жаңартылды. Жергілікті кәсіпкерлер Джон және Фрэнсис Френч негізгі иелері болды. 1851 мен 1900 жылдар аралығында қонақ үй мен мүлікке бірқатар жаңартулар мен құрылыс жобалары жүргізілді, оның ішінде таудың шыңына дейін жабық трамвай (алғашқыда жылқымен тартылған, кейін механикаландырылған), таудың ізінен Коннектикут өзеніндегі пароход догына дейінгі теміржол, сондай-ақ бірнеше шағын ғимараттар мен жолдар салынды. Жолаушылар пароходымен байланысты саммит теміржолы құрылғаннан кейін, Холиок тауындағы «Проспект Хаус» танымал туристік орынға айналды. Пароход Коннектикут өзенінің арғы жағындағы Смитс-Ферри теміржол станциясынан (сол кездегі Нортгемптон) қонақтарды алып, Half Way House-қа апаратын трамвайға жеткізді. Одан қонақтар тік (600 фут ұзындығы, 365 фут биіктігі) жабық көтерілмелі трамваймен шыңға көтеріле алатын болды (сурет оң жақта көрсетілген). Бұл трамвайдың рельсі алғаш рет 1867 жылы төселді, ал жүйе 1926 жылы электрлендірілді. Конкуренттер Коннектикут өзенінің арғы жағындағы Том және Нонтоқ тауларында, сондай-ақ солтүстікке қарай Шахарлы және Тоби тауларында да мекемелер ашты. «Проспект Хаус» мүлігі 1900 жылдардың басында тізбекті мейманханалардың иесі Жозеф Аллен Скиннерге өтті, ол 1939 жылы мейманхана мен мүлікті Массачусетс штатының мемлекеттік паркіне сыйға тартты, шарты бойынша парк оның атымен аталуы керек еді (қазіргі Дж. А. Скиннер мемлекеттік паркі). Саммит үйінің 1894 жылғы қосымшасы 1938 жылғы Ұлы дауыл кезінде зардап шегіп, қиратылды. 1942 жылы саммит үйіне баратын жабық трамвай істен шықты. 1948 жылы қатты қардың салдарынан үйдің бір бөлігі шатыры құлап кетті. Трамвайды жөндеу туралы ұсыныстарға қарамастан, ол қайта іске қосылған жоқ. 1965 жылы трамвай бұзылып, алынып тасталды. 1950-1960 жылдарда саммит үйін күтіп ұстауға бөлінген мемлекеттік қаражат жеткіліксіз болды, ал 1970 жылдардың ортасында саммит үйін жою туралы ұсыныстар талқыланды. Бұл халықтың наразылығын тудырды, және 1980 жылдардың ортасында 1851 жылғы түпнұсқа құрылысы мен 1861 жылғы қосымшасы қалпына келтірілді, бұл жұмыс мемлекет тарапынан және жергілікті еріктілердің күш-жігері арқасында іске асырылды.

In 1821, an guest cabin was built on Mount Holyoke by a local committee—one of the first New England summit houses. The property changed hands several times between 1821 and 1851 when it was bought and rebuilt as a two story, eight room hotel. Local entrepreneurs John and Frances French were the primary owners; between 1851 and 1900, the hotel and property were subject to a number of upgrades and related construction projects including a covered tramway to the summit of the mountain (first drawn by horse, then mechanized), a railroad from the base of the mountain to a steamboat dock on the Connecticut River, and the construction of a number of outbuildings and trails. With passenger steamship to the connecting summit railway established, the Mount Holyoke "Prospect House" became a popular tourist destination. The steamship would pick up guests at the Smiths Ferry railroad station across the Connecticut River in what was then Northampton, ferry them to a tramway leading to the Half Way House. From there guests could take a steep (600 feet long, rising 365 feet) covered inclined tram to the summit (shown in drawing at right). The track for this tram was first laid in 1867 and the system electrified in 1926. Competing establishments were soon built on Mount Tom and Mount Nonotuck across the Connecticut River, and on Sugarloaf Mountain and Mount Toby to the north. The Prospect House property passed hands again in the early 1900s, to chain hotelier Joseph Allen Skinner, who eventually donated the hotel and property to the Commonwealth of Massachusetts for a state park in 1939 on the condition that the park be named after him (now the J. A. Skinner State Park). The summit house's 1894 annex had suffered from storm damage during the Great Hurricane of 1938 and had been demolished; in 1942 the enclosed tramway to the summit house broke down. A heavy snow storm in 1948 collapsed sections of the roof. Despite proposals to repair the tram it never ran again. The tram was finally demolished in 1965. State funds for maintenance of the summit house during the 1950s and 1960s were never adequate and by the mid 1970s there were proposals to condemn and demolish the summit house. This led to a public outcry and in the mid 1980s the summit house, consisting of the original 1851 structure and the 1861 addition, was restored by the state and through the efforts of local volunteers.

Геология және экология

Холиоке тауы, Метакомет жотасының көп бөлігі сияқты, базальттен тұрады, оны тұзақ тасы деп те атайды, бұл жанартаулық тау жынысы. Тау Триас кезеңінің соңында Солтүстік Америка құрлығының Африка мен Еуразиядан бөлінуі кезінде пайда болды. Лава жарылыстан көтеріліп, жүздеген фут қалыңдықтағы қабаттарға қатаяды. Кейінгі жарылыстар мен жер сілкінісі салдарынан қабаттар еңкейіп, Холиоке тауының әсерлі жартастары мен жоталары қалыптасты. Таудың ыстық, құрғақ жоғарғы беткейлері, салқын, ылғалды шатқалдары және минералға бай базальт талсыздардың тік беткейлері, Массачусетс штатында сирек кездесетін өсімдіктер мен жануарлар түрлерін қамтитын микроклиматтық экожүйелердің бірегей үйлесімін құрайды. Тау арқылы бірнеше жаяу жолдар өтеді, олардың ең танымалдары – 110 мильдік (180 км) Metacomet Monadnock Trail және 47 мильдік (76 км) Роберт Фрост Trail. Саммит үйінің маңында көптеген пикникке арналған үстелдер орналасқан. Сонымен қатар, жол бастаушы орындар мен ескерткіштер де бар. Бір ерекше ескерткіш – таудың бетіне құлаған көліктік ұшақтағы адамдарға арналған ескерткіш. 1944 жылдың 27 мамырында, Массачусетс штатының Чикопи қаласындағы Вестовер әуе күштері базасынан түнгі оқу миссиясын орындап ұшып шыққан B-24 ұшағы, қанатын таудың жартасына соғып, барлық он экипаж мүшесін қаза таптырды. Холиоке тауының саммитінде осы апатты еске алуға арналған тақта орнатылған. Апат болған жер оңтүстік-батысқа қарай жарты мильдей қашықтықта. Оңтүстікке қарай Холиок, Спрингфилд және Хартфорд қалалары жатыр. Солтүстікте Амхерсттегі Массачусетс университеті мен Сандерлендтегі таулар көрінеді. Шығыс жағынан Холиоке жотасы мен Саут-Хэдли қаласы орналасқан. Батысында Беркшир тауларының етегі, Коннектикут өзені және Нортгемптон жатыр.

Қорғау

Холиоке тауының көп бөлігі Скиннер мемлекеттік саябағының ішінде орналасқан. Маунт-Холиоке тау-шарықтаулары мемлекеттік паркі – Холиоке тау-шарықтауларының шығыс бөлігін алып жатқан серіктес парк. Оның келушілер орталығы "Notch" деп аталатын жерде орналасқан, мұнда 116-шы тас жол Амхерсттегі тау жотасынан өтеді. 2000 жылы Холиоке тауы Ұлттық саябақтар қызметі жүргізген зерттеуге енгізілді, бұл зерттеу қазір Нью-Инглендия Ұлттық көркем жолы деп аталған жаңа Ұлттық көркем жолды белгілеуге бағытталған. Бұл жолға Массачусетс штатындағы Метакомет Монаднок жолы және Коннектикут штатындағы Маттабесет және Метакомет жолдары кіреді.

Мәдени сілтемелер

Холиоке тауы Генри Джеймстің 1875 жылғы «Родерик Хадсон» романының II және IX тарауларында еске алынады.