Ацетилхлорид (CH₃COCl): қасиеттері, химиялық формуласы, қолданылуы. Ацетилхлорид – органикалық қосылыс, сілтеулі хлоридтер класына жатады. Химиялық мағлұмат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Органикалық қосылыс (CH₃COCl)
Organic compound (CH₃COCl)
Ацетилхлорид (CH₃COCl) – сірке қышқылынан (CH₃COOH) туындаған ацилхлорид. Ол қышқыл галидтері класына жататын органикалық қосылыстар тобына кіреді. Бұл түссіз, жегіш, ұшқыш сұйықтық. Оның формуласы көбінесе AcCl деп қысқартылады.
Acetyl chloride (|CH3COCl) is an acyl chloride derived from acetic acid (|CH3COOH). It belongs to the class of organic compounds called acid halides. It is a colorless, corrosive, volatile liquid. Its formula is commonly abbreviated to AcCl.
Зертханалық маршруттар
Ацетилхлоридті алғаш рет 1852 жылы француз химигі Шарль Герхардт калий ацетатын фосфорилхлоридпен әрекеттестіру арқылы дайындаған. Ацетилхлорид зейінде, сірке қышқылының фосфор трихлориді (|PCl3), фосфор пентахлориді (|PCl5), сульфурилхлориді (|SO2Cl2), фосген немесе тионилхлориді (|SOCl2) сияқты хлорды сусыратушы заттармен реакциясы арқылы өндіріледі. Дегенмен, бұл әдістер көбінесе фосфор немесе күкірт қоспаларымен ластанған ацетилхлоридті береді, бұл органикалық реакцияларға бөгет болуы мүмкін.
Acetyl chloride was first prepared in 1852 by French chemist Charles Gerhardt by treating potassium acetate with phosphoryl chloride. Acetyl chloride is produced in the laboratory by the reaction of acetic acid with chlorodehydrating agents such as phosphorus trichloride (|PCl3), phosphorus pentachloride (|PCl5), sulfuryl chloride (|SO2Cl2), phosgene, or thionyl chloride (|SOCl2). However, these methods usually give acetyl chloride contaminated by phosphorus or sulfur impurities, which may interfere with the organic reactions.
Басқа әдістер
Жылытқанда дихлорацетилхлорид пен сірке қышқылының қоспасы ацетилхлоридтің түзілуіне себеп болады. Ол сірке қышқылы, ацетонитрил және хлорсутек реакциясынан да пайда болады.
When heated, a mixture of dichloroacetyl chloride and acetic acid gives acetyl chloride. It also arises from the reaction of acetic acid, acetonitrile, and hydrogen chloride.
Пайда болуы
Ацетилхлорид табиғатта кездеспейді, себебі сумен жанасқанда ол сірке қышқылы мен хлорсутекке гидролизденеді. Шындығында, ашық ауада қолданылғанда, ауадағы ылғалдың әсерінен гидролизделгеннен пайда болатын ақ "түтін" бөлінеді. Бұл түтін – гидролиз нәтижесінде түзілген тұз қышқылы мен сірке қышқылының ұсақ тамшыларынан тұрады.
Acetyl chloride is not expected to exist in nature, because contact with water would hydrolyze it into acetic acid and hydrogen chloride. In fact, if handled in open air it releases white "smoke" resulting from hydrolysis due to the moisture in the air. The smoke is actually small droplets of hydrochloric acid and acetic acid formed by hydrolysis.
Қолданылуы
Ацетилхлорид ацетилдену реакцияларында, яғни ацетил тобын енгізу үшін қолданылады. Ацетил – |\sC(\dO)\sCH3) формуласына ие ацил тобы. Ацетилхлорид сияқты қосылыстардың түсетін химиялық реакциялары туралы толық ақпарат алу үшін ацил галогенидтерге қараңыз. Ацетилденудің екі негізгі түрі – этерификация және Фридель-Крафтс реакциясы.
Acetyl chloride is used for acetylation reactions, i. e., the introduction of an acetyl group. Acetyl is an acyl group having the formula |\sC(\dO)\sCH3). For further information on the types of chemical reactions compounds such as acetyl chloride can undergo, see acyl halide. Two major classes of acetylations include esterification and the Friedel Crafts reaction.
Фридель-Крафтс ацетилациялары
Ацетилдеу реакцияларының екінші маңызды класы – Фридель-Крафтс реакциялары.
A second major class of acetylation reactions are the Friedel Crafts reactions.