Кіріспе
Кениялық саясаткер Джон Роберт Оуко (31 наурыз 1931 жыл – шамамен 13 ақпан 1990 жыл) – Кенияның сыртқы істер министрі қызметін екі рет атқарған кениялық саясаткер: 1979 жылдан 1983 жылға дейін және 1988 жылдан 1990 жылға дейін. Оуко Кенияның отаршылдық кезеңінен бастап Джомо Кениата мен Даниэль арап Мои президенттігінің кезеңдерінде қызмет етті. Ол Кисуму округінен Ұлттық Ассамблеяның депутаты және 1990 жылға қарай Сыртқы істер және халықаралық ынтымақтастық министрі лауазымына дейін көтерілген министр болды. 1990 жылдың 13 ақпанында Оуко Мухорониде өлтірілген күйде табылған; Кения тарихындағы ең құпиялы саналатын бұл қастандық әлі де шешілмеген. 2010 жылы парламентке ұсынылған баяндамада бұл кісі өлтіру сол кездегі президент Даниэль арап Моидің ресми резиденцияларының бірінде жасалғаны айтылды. Баяндама сонымен қатар, Даниэль арап Моидің ең жақын серіктерінің бірі Николас Бивотты қоса алғанда, жоғары лауазымды шенеуніктерді қосымша тергеуді талап етті, ол жауапкершіліктен бас тартты. 2010 жылдың желтоқсан айының соңында парламент комитет мүшелері арасындағы бірлік болмауы және келіспеушіліктерге байланысты бұл баяндаманы қабылдаудан бас тартты.
John Robert Ouko (31 March 1931 – c. 13 February 1990) was a Kenyan politician who served two spells as Foreign Minister of Kenya: from 1979 to 1983 and from 1988 to 1990. Ouko served in the government of Kenya from the colonial period through the presidencies of Jomo Kenyatta and Daniel arap Moi. He was a member of the National Assembly for Kisumu and a cabinet minister, rising to the post of Minister of Foreign Affairs and International Cooperation by 1990. On 13 February 1990, Ouko was found murdered in Muhoroni; the assassination, perhaps the most intriguing in Kenyan history, remains unsolved. A report presented in parliament in 2010 states that the murder was carried out in one of then President Daniel arap Moi's official residences. It also called for further investigations into top officials, including one of Moi's closest allies, Nicholas Biwott, who denied responsibility. In late December 2010 the report was rejected by Parliament on the grounds of a lack of unity, and disagreements within the committee.
Ерте өмір және білім
Оуко Ньяхерада, қазіргі Кисуму округінде, Нянза аймағында дүниеге келген. Огада бастауыш мектебінде және Нянгори мектебінде оқыған. Кейін Сириба мұғалімдер колледжіне түсіп, мұғалім болды. 1955 жылы Киси округінің кіріс инспекторы болып жұмысқа орналасты. 1958 жылы Эфиопияның Аддис-Абеба қаласындағы Хайле Селассие университетіне оқуға түсіп, 1962 жылы мемлекеттік басқару, экономика және саясаттану салалары бойынша бітірді. Содан кейін Угандадағы Макерере университетінде халықаралық қатынастар және дипломатия саласында диплом алды. Өмірінің соңында Найроби университетінде докторантуралық диссертациясын аяқтауға жақын болған. "Доктор Оуко" деп танымал болғанымен, ол 1971 жылы Сиэтлдегі Тынық мұхиты лютеран университетінен алған құрметті дипломнан басқа, ғылыми дәрежесі болмаған. Оуко сол кездегі жалғыз заңды партия болған KANU партиясының мүшесі болды.
Қылмысты тергеу
1990 жылдың 27 қаңтарында сыртқы істер министрі Оуко 83 министр мен лауазымды тұлғадан тұратын делегация құрамында Найробиден Вашингтонға «Таңғы дұға» жиынына қатысу үшін кетті. Делегация 4 ақпанда Найробиге оралды. 5 ақпанда Оуко президент Моимен, Жапония елшісімен, Канаданың жоғарғы комиссарымен, Бетуэль Киплагатпен (Сыртқы істер министрлігінің тұрақты хатшысы) және Езекия Оюгимен (Ішкі қауіпсіздік министрлігінің тұрақты хатшысы) кездесті. Сол күні Оуко жүргізушісі мен қауіпсіздік күзетімен бірге Кисуму қаласына жақын, Корудағы (Найробиден шамамен 300 км қашықтықта) шаруашылығына барды. 1990 жылдың 12-13 ақпан түнінде Оуко Мухорони маңындағы Кору шаруашылығынан жоғалып кетті. Оның үй қызметшісі Селина Вэр Ндало «сағат 3 шамасында есік қатты жабылғандай дыбыс естіп оянғанын» және ол министрдің үйіне кіре бергенде ақ түсті машинаның бұрылып кеткенін көргенін куәлік берді. Кору шаруашылығына жақын орналасқан Сонго кеңсесінің телефонисті Фрэнсис Черуйот, Шотландия Ярдының детектив-инспекторы Джон Тронға (төменде қараңыз) 1990 жылдың 13 ақпанында сағат 6 шамасында пошта кеңсесінің телефон станциясында қызмет етіп тұрғанда, Езекия Оюгидің «үш адам отырған ақ түсті машинадағы жолаушы» екенін айтты. Оюги кейіннен өзінің қызметтік көлігінің күнделікті тізімін ұсына алмады. Оуконың денесі 13 ақпан күні шамамен сағат 13:00-де жергілікті малшы Жозеф Шикуку (Тронның және басқа да есептерде «Шикулу» және «Шикуру» деп аталған) жақын маңдағы Гот Алила төбесінің етегінде, Оуконың шаруашылығынан 2,8 км қашықтықта табылған. Бірақ ол бұл туралы жергілікті тұрғындарға хабарлағанмен (алты ауыл тұрғыны берген «қолдау хабарламаларымен» расталған факт) полицияға хабарланбады. Оуконың денесі 16 ақпанда полиция іздеуінен кейін «ресми түрде» табылды. Сот-медициналық сараптама Оуконың кісі өлтірілгенін, оның денесі табылған жерге жақын, басына бір рет оқ тигенін, оң аяғы екі жерден сынып, денесі жартылай күйгенін көрсетті. Оқиға орнында оқ атылғанына дәлелдер болды (бірақ оқ табылған жоқ). Сондай-ақ, «жартылай күйген матамен байланыстырылған» «ақ түсті шаш» та табылды. Тергеуді 21 ақпанда Шотландия Ярдының Халықаралық ұйымдасқан қылмысқа қарсы күрес бөлімінің детектив-инспекторы Джон Трон, екі басқа детектив және Ішкі істер министрлігінің сот-медициналық сарапшысы қолдады.
The following investigation by the Kenyan police was supported by the arrival on 21 February of Detective Superintendent John Troon of Scotland Yard's International Organised Crime Branch, accompanied by two other detectives and a Home Office forensic pathologist.
Тронның теориясы
Троонның алғашқы тергеулері Оуко отбасындағы ауыр және ұзаққа созылған дау туралы айыптауларды анықтады, бұл туралы куәгерлердің мәлімдемелерінде Оуконың әйелі Кристабель, оның қарындасы Дороти Рандиактың алғашқы екі мәлімдемесінде, оның ағалары Барак пен Коллинз, оның қарындасы Эстер Мбаджа, отбасылық дәрігер Джозеф Олуч және отбасылық досы Эрик Джеймс Оянго берген мәлімдемелерде айтылған. Дороти Рандиак өзінің алғашқы куәлігінде даудың себебін былай түсіндірді: "1985 жылы келесі оқиға болды. Барак Рифт долындағы Накуруда полиция бастығының орынбасары болып жұмыс істеді. Кейін ол Бас прокурор кеңсесіне хатшының орынбасары болып ауыстырылды. Ол бұл ауысуға қарсы болды және Робертті кінәлады, себебі ол провинциялық комиссар болуға ниеттенген. Барак бұл ауысуды болдырмау үшін талқылады, бірақ Роберт екеуінің де білетін себептерімен ештеңе жасамады. Бұл Барактың Робертке деген ашу-ызасын тудырды, бірақ Роберт Баракқа ешқандай жаман сезімде болған жоқ. Бұл жағдай әлі де сақталып тұр. Барак сондай-ақ Коллинзке әсер етті, бұл өз кезегінде оның Робертке қарсы ашу-ызасын тудырды. Осы екі бауырластың ашу-ызасы Роберт өлгенге дейін сақталды". 27 наурызда Тронға берген екінші мәлімдемесінде Дороти Рандиак 1989 жылдың желтоқсанында анасының үйінен отбасылық суреті табылғанын, онда анасының суреті кесілгенін және Оуко оның ағасы Коллинсті кінәлағанын айтты. Ол сондай-ақ Коллинз анасына "егер үйге қайта келсе, оны тіл-кеспек ететінін" айтқандығын мәлімдеді. Трон өзінің "Соңғы есебінде" былай деп қорытындылады: "Оуконың жақын туыстарын қорытындылай келе, мен олардың маған білетін барлығын айтқандарына қанағаттанбадым. Бүкіл отбасыны қорқыныш орап тұрғандай көрінеді, бұл олардың менің ойымша, біразы білуі керек нәрсені толыққанды жариялауына кедергі келтіреді". Трон сондай-ақ Оуко ханым мен Оуконың әулеті Херин Виолас Огембодан (төменде қараңыз) куәлік алды, Оуко өлтірілгенге дейін Оуко ханымға Оуконың "екінші әйелі" деп мәлімдеген әйелден телефон арқылы қорқытулар келгенін, сондай-ақ Оуко ханымның қарым-қатынасты білгенін және оны және оның қызын өлтіргісі келгенін айтқан Оуко ханымға телефон арқылы қорқытулар келгенін айтты. Оуконың 1982 жылы танысқан Виолас Огембомен қарым-қатынасы "ашық болған және оның көптеген жақын достары мен әріптестері олардың қарым-қатынасын білген" және "кейде ол Огембо ханымды шетелге ресми сапарларға алып жүрген немесе онымен белгілі бір орындарда кездесу үшін саяхатқа шығарған". Оуко ханым бұл қарым-қатынас туралы тек "1989 жылдың соңында" білгенін айтты. Телефон арқылы сөйлескен әйелдің кім екені анықталған жоқ. Оуконың қарындасы Дороти Рандиактың айтуынша, ол Барактың "ақпаратты бергенін" ойлаған. Алайда, Тронның тергеуі наурыздың ортасында күрт өзгерді, шілдеде ұсынылған "Аралық есебінде" жазылғандай. 101 және 102-тармақтарда Трон былай деп мәлімдеді: "17 наурыз күні менің әріптесім, детектив-сержант Линдсейге "Империал" қонақ үйінде кездесуге шақыру келді. Линдсей сол жерге барып, өзін Швейцариядағы Кения елшісі, профессор Томас А. Огада деп таныстырған адамды кездестірді. Профессор Огада Линдсейге Президенттік кеңседен нұсқау алып, Швейцариядан әкелген мөрленген конвертті Скотланд-Ярд офицерлеріне тапсырғанын айтты. Конверттің өзінен басқа, профессор Огада мазмұнына қатысты екі байланыс туралы мәлімет берді, біреуі - Бринер Маттерн, екіншісі - Кениядағы оның адвокаты, Найробидегі Каплан мен Страттон Адвокатс фирмасының Фрэнк Аддли". 1990 жылдың тамызында ұсынылған Тронның "Соңғы есебінде" президент Моидің қатысы туралы ештеңе айтылмаған. Осы кезден бастап Тронның тергеуінде Оуко мен сол кездегі Кения Энергетика министрі Николас Бивот арасында Вашингтонға сапары кезінде, Оуконың президент Джордж Г. В. Бушпен кездесуіне байланысты дау туындауы мүмкін деген теория пайда болды (Трон, алайда, Вашингтон сапарындағы болған даудың "дәлелдік негізінің" "әлсіз" екенін және "естігендерге" негізделгенін мойындады); Оуко Кисумуда (Оуконың сайлау округінде) меласс зауытын салу жобасын тоқтату туралы Бивотпен дау-дамайға түскені; және Оуко Кения үкіметіндегі жоғары деңгейдегі саяси сыбайлас жемқорлық туралы есеп дайындап жатқандығы. Тронның теориясының негізі президент Даниэль арап Моидің нұсқауымен Скотланд-Ярдқа жіберілген және Доменико Айраги мен Марианна Бринер Маттерн (Тронға куәлік берген) берген мәлімдемелер болды. 17 наурызда Швейцария елшісінен алған құжаттан кейін және 22 наурызда Бринер Маттерннің куәлігінен кейін Тронның тергеу бағытының өзгеруі маңызды. Осы даталарға дейінгі барлық куәліктер Оуко отбасындағы дау мен Кисуму қалалық кеңесіндегі сыбайлас жемқорлық туралы айыптауларға негізделген. Мысалы, Оуконың қарындасы Дороти Рандиак Тронға 2, 27 наурыз және 11 сәуірде үш мәлімдеме берді. Дороти Рандиак Кисуму меласс зауытына қатысты айыптаулар туралы тек үшінші мәлімдемесінде, тергеу басталғанына шамамен жеті аптадан кейін куәлік берді. Оуконың әйелі Кристабель Тронға 2 және 13 наурыз, 5 және 8 сәуірде төрт мәлімдеме берді. Оуко ханым Кисуму меласс жобасы бойынша дау туралы тек төртінші мәлімдемесінің соңында, Трон тергеуін басталғанына шамамен жеті аптадан кейін айтты. Тронның 1990 жылдың тамызында Кения билігіне ұсынған соңғы есебі нақты нәтиже бермесе де, Оуконың өлімі бойынша қосымша тергеу жүргізуді, әсіресе Кенияның Ішкі қауіпсіздік департаментінің Мәркім хатшысы Хезекия Оюги, Кисуму қаласының депутаты және 1988 жылғы сайлауда Оуконың қарсыласы Джеймс Омино және Энергетика министрі Николас Бивотты тексеруді ұсынды. Алайда, Тронның тергеуі "қателікті" деп сынға ұшырады және кейінгі тергеулер мен жарияланымдармен одан әрі әлсіретілді, соның ішінде Айраги 1987 жылы Италияда жасалған әрекеттерге қатысқандығы үшін сотталды. Әсіресе, Трон Доменико Айраги мен Марианна Бринер Маттерннің куәлігіне сенгені, олардың өміріне қатысты зерттеу жүргізбегені, "Меласс ісіндегі" (жобаға қатысты барлық хаттар мен шешімдерді тіркеген Кения үкіметінің құжаты) маңызды мәліметтерді оқымағаны және Вашингтон сапарына қатысты АҚШ үкіметінің өкілдерімен сұхбаттаспағаны үшін сынға ұшырады. Оуконың кім өлтіргені туралы тікелей дәлелдің болмауына байланысты Трон өзінің барлық теориясын кісі өлтіруге себеп табуға негіздеді.
Вашингтон сапары
Вашингтонға жасалған сапарға қатысты дау-жанжалдың ешқандай дәлелі табылмады, тіпті айтылған себептерге келсек, Оуко президент Буш-ағамен кездескені, ал президент Моимен емес, осы фактінің Оуко, Мои және Бивот арасында жанжал тудырғаны даулы. Президент Мои президент Буш-ағамен кездескенін фотосуреттер куәландырады. Сол кездегі Кения делегациясының ешбір мүшесі, кейін де ешқандай дауды еске алмады. Сонымен қатар, Вашингтонға жасалған сапар барысында Оуко мен президент Буш-аға арасында кездесу болған жоқ, бұл кездесу осы айтылған даудың себебі ретінде көрсетілген. Президент Буштың ресми күнделігінде мұндай жазба жоқ; АҚШ Мемлекеттік департаменті бұл кездесудің өтпегенін мәлімдеді; делегацияның ешбір мүшесі мұндай кездесу туралы білмеді. Ал 1991/92 жылдары Кения полициясы Оуконың өлімін терген кезде: «Оуконың Вашингтонда президент Бушпен кездескенін растайтын ешқандай дәлел жоқ» деген қорытындыға келді. 2013 жылдың мамыр айында Кенияның Ақиқат, Әділет және Келісім комиссиясы (TJRC) «Саяси саясаттар» бөлімінде жариялаған есебінде былай деді: «Сонымен қатар, Вашингтонға жасалған сапар туралы теория президент Буш пен Оуко арасында ешқашан болмаған жеке кездесуге негізделген» (TJRC есебі, IIА том, Төртінші тарау, 131-тармақ). 2003 жылдың наурыз айында Оуконың өлімін қайта қарау үшін құрылған Парламенттік комиссия отырысында айтылған, Оуконың президент Моимен Вашингтонға сапар барысында елден қуылғаны, министрлік лауазымынан алынғаны, басқа рейспен үйіне жіберілгені, күзетшілері жұмыстан босатылғаны, Найробиге келген кезде паспорты алынғаны туралы мәлімдеме де негізсіз болып көрінеді. Жолаушылар тізімі және куәгерлердің куәлігі Оуконың Кения делегациясының қалған бөлігімен бірге Вашингтондан Найробиге оралғанын дәлелдейді. Делегацияның оралуы Кенияның бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланды және газеттерде жарық көрген фотосуреттерде президенттер Мои мен Оуко бірге ұшақтан түсіп, Джомо Кениата әуежайында қарсы алу шараларын өткізгені көрсетілген. Вашингтондан оралғаннан кейін Оукоға Моидің орынбасары ретінде Гамбияға ресми сапар тапсырылды; ол паспортсыз сапар шеге алмаған болар еді. Ал Оуконың әйелі кейін күйеуінің паспортын детектив-суперинтендант Тронға тапсырғанын куәландырды. Ресми құжаттар мен куәгерлердің куәлігі Оуконың ресми міндеттерін орындауын жалғастырғанын, президент Моимен, үкімет шенеуніктерімен және дипломаттармен кездескенін, ресми қызметкерлеріне нұсқаулар бергенін және жүргізушісі мен күзетшісімен бірге елдік резиденциясына баруын дәлелдейді. Бүгінгі күнге дейін Тронның Вашингтонға жасалған сапар Оуконың өліміне себеп болды деген тұжырымын қолдайтын ешқандай сенімді дәлел жоқ.
Кисумудағы "меласс жобасы"
Тронның екінші теориясы, Аираги мен Бринер Маттерннің айтуынша, Николас Бивот, профессор Джордж Сайтоти және басқалардың атынан делдалдар Моласс жобасының ілгерілеуіне көмектесу үшін пара сұраған, ал пара төленбеген жағдайда Николас Бивот жобаның алдына кедергі қойған деген мәлімдемелерге негізделген. Бұл теорияның да нақты дәлелдері жоқ сияқты. Кисуму молассасы жобасын тоқтату процесі мен мерзімі де 1990 жылғы даудың себебі болуы екіталай. Кабинет отырыстарының материалдары, ресми тізімдер және Оуконың өзінің хаттары кениялық үкіметтің Моласс жобасына қатысты барлық шешімдерді қабылдағанын көрсетеді. Онда олар екеуі, Николас Бивот та, Моласс жобасын жаңарту қажеттігіне келіскендері, сондай-ақ Николас Бивоттың оған көрсеткен көмегі мен екеуінің арасындағы ынтымақтастық жайлы айтылған. Николас Бивот жобадан «қайтару» алу үшін баламалы тендер ұсынды деген айып та күдік тудырады, себебі аталған екі компания – ABB Teconomassio SpA және Teconomasio Italiano/Brown Boveri итальяндық фирмалары, екеуі де министр Далмас Отиеноға Доменико Аираги арқылы таныстырылған және екеуі де бірнеше ұлттық компаниялар тобына жатады. Демек, бәсекелес тендер болған жоқ, ал компания өзіне қарсы тендерге қатысу үшін пара сұрау немесе төлеу мүмкін емес еді. Николас Бивоттың Моласс жобасына қатысуы 1987 жылдың 3 қарашасында аяқталды (осы күні кениялық үкімет жобаны дамыту бойынша нақты міндеттерді Бивоттың Энергетика министрлігіне емес, Индустрия және Қаржы министрліктеріне жүктеді). Оуко өлтірілгенге екі жыл бұрын, 1988 жылы Моласс жобасы тоқтатылды. Бұл шешімді сол жылғы сайлаудан кейін Оуконың орнына Индустрия министрі болған Далмас Отиено қабылдады. Трон Далмас Отиеноның куәлігін қабылдамады және Отиеноның куәлігін растайтын Кения үкіметінің «Моласс ісін» оқымады немесе сұрамады. Далмас Отиено 1990 жылдың 21 мамырындағы куәлік беруде: «Мен жеке Аираги мырзамен сұхбаттастым, ол жобаны басқаруға лайық емес және моласс туралы ештеңе білмейтініне көз жеткіздім. Ол бастапқыда зерттеу үшін бір миллион АҚШ долларын сұрады, содан кейін соманы екі есеге төмендетті, ақырында 300 000 долларға келісті» деді. 2017 жылдың наурызында Citizen TV телеарнасында көрсетілген деректі фильмде заңгер Пол Муйт: «Егер менден болжауды сұраса, менің ойымша, Моласс мәселесі Роберт Оуконы өлтірудің себептеріне тікелей қатысы болмаған».
Доминик Аираги мен Марианна Бринер-Маттерн
Тронның Доменико Айраги мен Марианна Бринер Маттерннің куәліктеріне сүйенуі және олардың "шыншыл және адал" екендігі туралы бағасы, "жақсы беделді компания" (Соттық сауал, 1990) аясында кейінірек ашылған мәліметтерге байланысты сынға ұшырады. Кейіннен Доминик Айрагидің Кения үкіметімен меласса жобасы бойынша келісімдер жасаған кезеңде кепілде болғаны, қылмыстық ісі бар, сотталған және жалғандық жасағаны анықталды. 1987 жылдың 14 наурызында Доминик Айраги және оның әріптесі Миланның азаматтық және қылмыстық сотында жемқорлыққа қатысты айыпталып сотталды. Сот Айрагидің жалған дәлелдер мен жалған құжаттар ұсынғанын да анықтады. Сот Айрагиді "халықаралық байлық іздеушінің белгілеріне" ие деп сипаттады. Ол екі жыл алты айға бас бостандығынан айырылып, 2 миллион лира айыппұл төледі. Марианна Бринер Маттер, немесе сол кезде өзін Марианна Бринер деп атаған, өзін "International Escort" атты "жұмыс агенттігінің" "хатшысы" деп сипаттап, Миландағы сотта Айрагиді қорғау үшін куәлік берді. Сот оның Айрагиді қолдаған куәлігі жалған екенін анықтады. Судья "Айрагимен бірге тұрған" Марианна Бринердің куәлігіне "иелік етуге" тырысу керек екенін айтты және оның куәгер ретінде "сенімсіздігін" атап өтті. Айраги өзінің сот үкіміне шағымданды, соңғы шағым 1991 жылдың 4 сәуірінде күшінде қалды. "BAK" компаниясының әртүрлі ұйымдары үш жыл ішінде төрт түрлі атау мен екі мекенжайды қолданды, бұл туралы Трон тергеу кезінде білмеді, бірақ Кенияның Индустрия министрі Далмас Отиено Тронға "BAK" компаниясының меласса жобасынан құзыретсіздігі мен келісімшартты бұзуы себепті шығарылғанын мәлімдеді. "BAK Group Marianne Briner + Partner" 1990 жылдың 13 ақпанында, Роберт Оуконың қаза болған күні, бірлескен серіктестік ретінде тіркелді. 1992 жылдың 25 ақпанында Швейцарияда осы BAK ұйымына тарату ісі басталып, сол жылдың маусым айында компаниялар тізілімінен шығарылды. Швейцариядағы банкроттық ісімен бірге Айраги мен Бринер Маттер Испанияда PTA BAK Group International Consultants құрды, бірақ ол да кейіннен корпоративтік тізілімнен өшірілді. Оуконың қазасынан кейін Доменико Айраги мен Марианна Бринер Маттердің "меласса жобасы" бойынша шығын өтеу талаптары 150 000 доллардан 5,975 миллион долларға дейін өсті. Трон Айраги мен Бринер Маттерден дәлелдер келмегендіктен Николас Бивотқа қарсы дәлелдердің жоқ екенін мойындады.
Қоғамдық тексеру
1990 жылдың қазан айында президент Мои судья Эванс Гичеру төрағалық еткен іс бойынша қоғамдық сауалнама тағайындады. Мои 1991 жылдың қарашасында Трон Ұлыбританияға оралуы керек деген себеппен қарсы сұрақтар кезінде сауалнаманы тоқтатты. Ол Кенияға қайтып оралмады. Гичеру комиссиясы соңғы баяндама жасамады. Гичеру комиссиясы таратылғаннан кейін және Кения полициясының тергеуі басталғаннан кейін, Энергетика министрі Николас Бивот және ішкі қауіпсіздік басшысы Езекия Оюги сияқты он мемлекеттік қызметкер кісі өлтіру ісі бойынша жауап беру үшін ұсталды. Николас Бивот екі аптадан кейін "айыптауларды қолдайтын ешқандай дәлел" болмағандықтан босатылды. 1992 жылы Накуру ауданының комиссары Джона Ангука Оуконы өлтірді деген айыппен сотталды, бірақ ақталды, қылмыс әлі де ашылмады. Кейін Ангука АҚШ-қа қашып кетіп, өміріне қауіп бар екенін айтты. Ол содан бері "Абсолютті билік" атты кітабын жариялады, онда Оуконың өліміне қатысы жоқ екенін мәлімдеді. Біз осы сауалнамаға қатысқан жас адвокат Масимеден айрылдық.
Парламенттік арнайы комитет
2003 жылдың наурыз айында Мвай Кибакидің жаңа сайланған үкіметі Оуконың өліміне қатысты жаңа тергеуді парламенттік арнайы комитет жүргізуге кірісті. Комитет отырыстары барысында парламент мүшелерінің бірнешесі оның жұмысын өткізу тәсілін ашық түрде сынады. Бірқатар депутаттар комитеттен шығып кетті, ал қалғандары оның қорытындыларын жақтамайтындарын мәлімдеді. Доменико Айраги мен Марианна Бринер Маттерн куәлік беруге келісті, бірақ олардан қарсы сұрақтар қойылмайтыны туралы шарт қойды (олар Труонның тергеуі, қоғамдық сауалнама және кениялық полицияның келесі тергеуі кезінде де осыдан қашып келген еді), ал Николас Бивоттқа өз қорғанына куәгерлер шақыруға, олардан қарсы сұрақтар қоюға немесе басқа куәгерлерге сөз сөйлеуге рұқсат берілмеді. Дегенмен, арнайы комитет өз жұмысын аяқтаған жоқ. 2005 жылы Николас Бивотт куәлігін бастар кезде, комитет жұмысына "араласу" себептерімен таратылды. "Кешіккен доктор. Құрметті Роберт Джон Оуко, EGH, MP' өліміне қатысты жағдайларды зерттеуші арнайы комитеттің" толық емес есебі Кения парламентінде талқыланбады және дауысқа қойылған жоқ.
Жеке өмір
Роберт Оуко Кристабель Оукоға үйленген. Оның Кен, Чарли, Эндрю атты үш ұлы және Винни, Сьюзан, Лилиан, Кэрол атты төрт қызы болды. Роберт Оуконың сонымен қатар, 1983 жылдың мамыр айында туған қызы болды, оның анасы – Херін Виолас Огембо, олардың қарым-қатынасы Роберт Оуконың өліміне дейін сақталды. 2010 жылы Коруда Роберт Оуко есімімен қоғамдық кітапхана салу үшін қайырымдылық шарасы өткізілді.