Таконик орогенезі: Жаңа Англияны түзілген таулар, 440 млн жыл бұрын. Иапетус мұхитының жабылуы, шөгінділердің таралуы, Аппалачтар мен Солтүстік Америка геологиясы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Таулар пайда болған кезең, ол Жаңа Англияның көп бөлігіне әсер етті
Mountain building period that affected most of New England
Таконикалық орогенез – 440 миллион жыл бұрын (Ma) аяқталған және қазіргі Жаңа Англияның көп бөлігіне әсер еткен таулар пайда болған кезең. Канаданың шығысынан басталып, АҚШ-тың шығыс жағалауындағы Пьемонт аймағына дейін зор тау тізбегі қалыптасты. Силур және девон кезеңдерінде бұл тау тізбегі эрозияға ұшырағанда, шөгінділер қазіргі Аппалач таулары мен Солтүстік Американың орталық бөлігіне тарады.
The Taconic orogeny was a mountain building period that ended 440 million years ago (Ma) and affected most of modern day New England. A great mountain chain formed from eastern Canada down through what is now the Piedmont of the east coast of the United States. As the mountain chain eroded in the Silurian and Devonian periods, sediment spread throughout the present day Appalachians and midcontinental North America.
Жаңа Англия мен Канада
Кембрий кезеңінен бастап, шамамен 550 млн жыл бұрын, Япет мұхиты жабыла бастады. Шөгінділердің жиналу салмағы, қыртыстағы қысым күштерімен бірге, Солтүстік Америка құрлығының шығыс жиегін біртіндеп төмен қарай бүгуге мәжбүр етті. Камерон сызығы Жаңа Англиядан оңтүстікке қарай Коннектикут штатының батысына қарай созылып, Бронкстан Нью-Йорктің оңтүстігі арқылы өтеді, және жалпы алғанда, Шығыс өзенінің бағытын ұстанады. Ол Стейтен аралындағы шөгінді қаптаманың астында және Нью-Джерсидің жағалау жазығының астында оңтүстікке қарай жалғасады. Жалпы алғанда, Камерон сызығының батысындағы негізгі тау жыныстары автохтонды деп есептеледі, яғни тектоникалық процестердің нәтижесінде айтарлықтай ығыстырылмаған. Камерон сызығының батысындағы тау жыныстары ежелгі континенттік беткей, көтеріліс және шельфтік шөгінділерден құралған, метаморфозға ұшыраған шөгінді материалды қамтиды. Камерон сызығының шығысындағы тау жыныстары аллохтонды, яғни олар автохтонды негізгі тау жыныстарының үстінен ондаған, тіпті жүздеген шақырымға дейін жылжыған. Бұл тау жыныстары бастапқыда терең су бассейнінде шөгінділер түрінде жиналған. Камерон сызығы – Такония аралдық доғасы Солтүстік Американың шығыс жиегіне соқтығысып, оған қосылған кезде тоқтаған субдукция аймағының іздері. Камерон сызығының шығысындағы көптеген тау жыныстары бұрын Япет мұхитының түбінде болған. Керісінше, Лаурентияның осы бөлігінің Япет жиегі ордовик кезеңінде артқы доғалы бассейнге қараған сияқты, бұл Япет мұхитының қабығы Лаурентияның астына субдукцияланғанын көрсетеді – Жаңа Англия мен Канада жиектерінен айырмашылығы, онда Лаурентия субдукцияланатын тақтада болды. Жаңа Англияның ордовик геологиялық тарихымен салыстырғанда, Алабама, Джорджия, Теннеси және Солтүстік Каролинадағы тау жыныстары, соның ішінде Дахлонега алтын белдеуі (Джорджия және Солтүстік Каролина), Талладега белдеуі (Алабама және Джорджия) және шығыс Блю Ридж (Джорджия, Теннеси және Солтүстік Каролина) – қатаң мағынадағы жанартаулық доғаға тән емес. Оның орнына, бұл тау жыныстары геохимиялық және басқа да ерекшеліктерімен ерекшеленеді, олар басым пластинадағы жанартаулық доғаның артында қалыптасатын артқы доғалы бассейнге тән. Бұл көзқарас бойынша, Куяния терраны – Гондванада қалған, Лаурентия тегінен шыққан аллохтонды блок болар еді. Бірақ мұндай пікірлерге қарсылықтар бар, себебі Куяния Япет мұхиты арқылы Лаурентиядан басталып, Гондванаға дейін микроконтинент ретінде жылжыған деген болжам бар. Үшінші модель Куянияның параавтохтонды екенін және қазіргі орнына Лаурентиядан емес, Гондванадан басталган соққылық қозғалыс арқылы келгенін айтады.
Beginning in Cambrian time, about 550 Ma, the Iapetus Ocean began to close. The weight of accumulating sediments, in addition to compressional forces in the crust, forced the eastern edge of the North American continent to fold gradually downward. Cameron's Line winds southward out of New England into western Connecticut and passes through southern New York across the Bronx, following the general trend of the East River. It extends beneath sedimentary cover on Staten Island and southward beneath the coastal plain of New Jersey. In general, basement rocks to the west of Cameron's Line are regarded as autochthonous, meaning that they have not been significantly displaced by tectonic processes. The rocks to the west of Cameron's Line include metamorphosed sedimentary material originally comprising ancient continental slope, rise, and shelf deposits. The rocks to the east of Cameron's Line are allochthonous, which means they have been shoved westward over autochthonous basement rocks on the order of many tens or even hundreds of kilometers. These rocks were originally deposited as sediments in a deep water basin. Cameron's Line represents the trace of a subduction zone that ceased when the Taconic island arc collided with, and became accreted onto, the eastern margin of North America. Many of the rocks east of Cameron's Line were once part of the floor of the Iapetus Ocean. Instead, the Iapetus margin of this part of Laurentia appears to have faced a back arc basin during the Ordovician, suggesting that Iapetus oceanic crust was subducted beneath Laurentia—unlike the New England and Canadian segments of the margin, where Laurentia was on the subducting plate. In contrast to the Ordovician geologic history of New England, rocks in Alabama, Georgia, Tennessee, and North Carolina—including those of the Dahlonega gold belt (Georgia and North Carolina), Talladega belt (Alabama and Georgia), and eastern Blue Ridge (Georgia, Tennessee, and North Carolina)—are not typical of a volcanic arc in its strictest sense. Instead, these rocks have geochemical and other characteristics typical of back arc basins, which form behind the volcanic arc on the overriding plate. According to this view the Cuyania terrane would be an allochthonous block of Laurentian origin that was left in Gondwana. But such views are challenged since Cuyania is alternatively suggested to have drifted across Iapetus Ocean as a microcontinent starting in Laurentia and accreting then to Gondwana. A third model claims Cuyania is para autochthonous and arrived at its current place by strike slip faults starting not from Laurentia but from Gondwana.
Салдары
Такониялық орогенез ерте силур дәуірінде аяқталумен, Гудзон алқабындағы көтерілімдер мен бүктелулер эрозия нәтижесінде тегістелді. Осы бетке Жаңа Англия аймағындағы қалған көтерілімдерден әкелінген шөгінділер жинала бастады. Бұған дәлел – силур шавангунк конгломераты, құрамында кварц құмтастары мен конгломераттар бар, кең аумақты қырқалар құрайтын қабат, ол бүкіл аймақтағы силурға дейінгі қабаттардың бетіне, көлбеуден тікке дейін, сәйкес келмейтін (конформсыз) жатады. Шавангунк конгломератының бұл жотасы Гудзон аңғарынан оңтүстікке қарай Катскилл тауларының шығыс беткейімен созылады. Ол Нью-Пальц қаласының батысында Шавангунг тауларының әсерлі тау қырқасын құрайды. Оңтүстікке және батысқа қарай ол Нью-Джерсидегі Киттатинни тауының қырқасында көрінетін маңызды бірлікке айналады. Силур дәуірінде ірі аллювиалды шөгінділердің жиналуы ұсақ түйіршікті теңіз саздарына жол берді, ал соңында таза су карбонатты шөгінділердің жиналуына және әктас балқымдар мен маржан қаңқаларының, брахиоподтардың және басқа көне теңіз фаунасының қалдықтарынан пайда болған рифтерге әкелді. Теңіз деңгейінің эпизодтық евстатикалық көтерілуі мен төмендеуі шөгінді ортаның өзгеруіне немесе жанына қарай жылжуына себеп болды. Осының салдарынан сақталған фауна қалдықтары және кез келген нақты жерде жиналған шөгінді қабаттардың сипаты мен құрамы уақыт өте келе өзгерді. Қабаттардың текстуралық немесе құрамындағы айырмашылықтар, сондай-ақ сақталған түрлі қазба фаунасы, аймақ бойынша сақталған силур және девон дәуірінің көптеген шөгінді формацияларын анықтау үшін қолданылады.
As the Taconic orogeny subsided in early Silurian time, uplifts and folds in the Hudson Valley region were beveled by erosion. Upon this surface sediments began to accumulate, derived from remaining uplifts in the New England region. The evidence for this is the Silurian Shawangunk Conglomerate, a massive, ridge forming quartz sandstone and conglomerate formation, which rests unconformably on a surface of older gently to steeply dipping pre Silurian age strata throughout the region. This ridge of Shawangunk Conglomerate extends southward from the Hudson Valley along the eastern front of the Catskills. It forms the impressive caprock ridge of the Shawangunk Mountains west of New Paltz. To the south and west it becomes the prominent ridge forming unit that crops out along the crest of Kittatinny Mountain in New Jersey. Through Silurian time, the deposition of coarse alluvial sediments gave way to shallow marine fine grained muds, and eventually to clear water carbonate sediment accumulation with reefs formed from the accumulation of calcareous algae and the skeletal remains of coral, stromatoporoids, brachiopods, and other ancient marine fauna. The episodic eustatic rise and fall of sea level caused depositional environments to change or to shift laterally. As a result, the preserved faunal remains and the character and composition of the sedimentary layers deposited in any particular location varied through time. The textural or compositional variations of the strata, as well as the changing fossil fauna preserved, are used to define the numerous sedimentary formations of Silurian through Devonian age preserved throughout the region.