Кіріспе

Йозефов (сондай-ақ, еврей кварталы; Йозефштадт) – Прага қаласының кварталы және Чехиядағы ең кіші кадастрлық ауданы, бұрын қаладағы еврейлер геттосы болған. Ол Ескі қаламен қоршалған. Көбінесе бұл аудан Прага еврей қауымының туымен бейнеленеді – қызыл түсті өрісте сары Маген Давид (Дауыт жұлдызы).

Тарих

Яһудилер Прагада 10 ғасырда қоныстанған деп есептеледі. Бірінші погром 1096 жылы болды (бірінші крест жорығы), және олар ақырында қабырғалы геттоға шоғырландырылды. 1262 жылы Премисьл Отакар II қауымға өзін-өзі басқару құқығын берген Statuta Judaeorum заңын қабылдады. Гетто 16 ғасырдың соңында, еврей мэрі Мордекай Мейзел қаржы министрі болып, зор байлыққа ие болған кезде ең гүлденген шағына келді. Оның ақшасы геттоның дамуына көмектесті. 1850 жылы, 1781 жылы Толеранттылық жарлығымен еврейлерді азат еткен Иосиф II құрметіне квартал "Йозефштадт" (Йозеф қаласы) деп аталды. Еврейлерге қаладан тыс жерлерде қоныстануға рұқсат берілгенге екі жыл бұрын, Йозефовтағы еврей халқының үлесі азайды, ал онда тек православиелік және кедей яһудилер ғана қалды. 1893 және 1913 жылдар аралығында қаланың көп бөлігі Париж үлгісінде қайта құру бастамасы аясында бұзылды. Қалғандары – алты синагог, ескі зират және Ескі еврей қалалық әкімшілігі (қазір Прагадағы еврей мұражайының бір бөлігі). Қазір Йозефов 20 ғасырдың басындағы ғимараттармен тығырықталған, сондықтан 18 мыңнан астам тұрғыны бар кезде ескі ауданның қандай болғанын анықтау қиын. Ортағасырлық Йозефов 1920 жылғы "Голем" фильмінде тар, бұрышты, қисайған ғимараттар түрінде бейнеленген, бірақ бұл бейне фильмнің экспрессионистік сипатын көрсету үшін ғана қолданылады.

Тарихи орындар

Франц Кафканың туған жері. Жоғары синагога (Vysoká synagoga): 16 ғасырдағы синагога. Еврейлер қала әкімдігі (Židovská radnice): 18 ғасырдың рококо стиліндегі қала әкімдігі. Клаусен синагогасы (Klausová synagoga): 16 ғасырдағы барокко стиліндегі синагога. Мейсел синагогасы (Maiselova synagoga): 16 ғасырдағы синагога, өртеніп, қазір мұражай ретінде қолданылады. Пинкас синагогасы (Pinkasova synagoga): 16 ғасырдағы синагога, қазір Холокост құрбандарына арналған ескерткіш. Испан синагогасы (Španělská synagoga): 19 ғасырдағы, мавр стиліндегі интерьері бар синагога. Ескі еврей зираты (Starý židovský hřbitov): 15-18 ғасырларға жататын зират. Еуропадағы ең ежелгі сақталған еврей зираты. Ескі жаңа синагога (Staronová synagoga): 13 ғасырдағы готика стиліндегі синагога. Прага еврейлер жерлеу қоғамының салтанатты залы (Obřadní síň): 20 ғасырдағы нео-ренессанс стиліндегі зал.