Кіріспе
Ұлыбританияның жеңілдікті саяхат бағдарламасы
Freedom Pass – 1973 жылы басталган, Ұлы Лондон тұрғындарына, мүгедектігі бар немесе мемлекеттік зейнетақы жасына жеткен адамдарға (2010 жылы әйелдер үшін 60 жас, барлығы үшін шамамен 2026 жылға дейін 66 жасқа дейін көтерілді, содан кейін одан әрі өседі) тегін саяхат жасау мүмкіндігін беретін жеңілдікті саяхат бағдарламасы. Бағдарламаны жергілікті билік органдары қаржыландырады және Лондон кеңестері үйлестіреді. Алғашқыда бұл бағдарлама қағаз билет түрінде болған, бірақ 2004 жылдан бастап Oyster карта оқырмандарымен үйлесімді, байланыссыз смарт-картаға кодталды.
Тарих
Бұл жүйе 1973 жылы Ұлы Лондон кеңесі тарапынан құрылды, бірақ оған дейін де Лондонда жеңілдікпен бағынуға болатын автобус тарифі бар еді. 1986 жылы кеңес таратылғаннан кейін, жүйеге жауапкершілік Лондонның аудандық кеңестеріне өтті. Саяхат жеңілдігін қамтамасыз ету құны Лондон кеңесі мен жергілікті көлік операторы Transport for London (TfL) арасында келісіледі. Ол мемлекеттік грант пен қалалық салық есебінен қаржыландырылады. 2007 жылы Лондон мэрі Кен Ливингстон мен Лондон кеңесі арасында келіссөздер процесіне байланысты дау туындады, әсіресе егер келісімге қол жеткізілмесе, Үлкен Лондон органының төлем салу құқығына қатысты.
Қолданылу аясы мен жарамдылығы
Freedom Pass әдетте Лондон метрополитенінде, Лондондық жеңіл теміржолында, Элизабет желісінде, Лондон автобустарында, трамвайларда және Доклендс жеңіл теміржолы қызметтерінде, соның ішінде Үлкен Лондонның ішінде және сыртындағы аялдамаларда қолданылады. 2009 жылдың қаңтарына дейін OPFP және 60+ (бірақ DPFP емес) билеттері тек жұмыс күндері сағат 9:00-ден бастап жарамды болды; бұл шектеу кейін алынып тасталды, бірақ 2020 жылдан бастап Ұлыбританияға әсер еткен COVID-19 пандемиясы кезінде 2020 жылдың 15 маусымында қайта енгізілді, бұл OPFP және 60+ билеттерін сағат 4:30-дан 9:00-ға дейін пайдалануға тыйым салды. Ол Лондонның 1-6 тарифтік аймақтарында, сондай-ақ Дартфорд пен Суонлиде орналасқан Үлкен Лондонның ішінде және одан тыс жердегі барлық теміржол қызметтерінде көбінесе қабылданады. Үлкен Лондоннан тыс жерлерде картаны Англияның кез келген жергілікті автобус бағытында (бірақ Шотландия мен Уэльсте емес) тегін жол жүру үшін пайдалануға болады, егер Англияның Ұлттық жеңілдікпен жол жүру схемасы қолданылса. Жұмыс күндері сағат 9:30-дан бұрын және 23:00-ден кейін жол жүруге рұқсат жоқ, бірақ кейбір операторлар жарамдылық мерзімін ұзартуы мүмкін. 2015 жылдан бері OPFP билеттері бес жылға жарамды және мерзімі бітіп қалған жағдайда жаңартуға болады.
Ерекшеліктер
Уақыт өте келе өзгеріп отыратын, қазіргі ақпарат TfL және Лондон кеңестері қауымдастығының веб-сайттарында қолжетімді. Freedom Pass көптеген алыс қашықтыққа жүзететін пойыздарда жарамсыз, тіпті олар Үлкен Лондон шегінде тоқтаса да (мұндай көптеген сапарларға "тек жолаушыларды мінгізу/түсіру үшін" деген шектеулермен барлық жолаушыларға тыйым салынады) не Хитроу әуежайына қатынайтын TfL-ге қарасты емес пойыздарда да жарамсыз. Теміржол желісінде Freedom Pass картасының қолданылу мерзімі мен бағыттары жарияланып, қажет болған жағдайда жаңартылып тұрады. Аталған қызметтер үшін Freedom Pass картасының жарамдылық мерзімі Oyster картасынан қысқа. Freedom Pass аймағынан өту және одан тыс сапарлар үшін Freedom Pass шекарасынан басталатын қосымша билеттер сатып алуға болады. Автобус немесе автобус бағыттарында, егер олар тұрақты маршрут бойынша (яғни, жергілікті жолаушыларға қызмет көрсететін автобустар мен автобустарды пайдаланатын кез келген қашықтықтағы қызметтер) немесе Freedom Pass жарамды болатын теміржол қызметін ауыстырса, қосымша шектеулер қолданылады. Олар Шотландия, Уэльс немесе Солтүстік Ирландияға кез келген мақсаттағы сапарлар үшін жарамсыз.
Жоғалған, ұрланған, бүлінген немесе ақаулы рұқсат қағазы
Жоғалған, ұрланған, зақымдалған немесе ақаулы рұқсаттаманы өтініш бойынша ауыстыруға болады. Жоғалған немесе зақымдалған жағдайда 12 фунт стерлинг төлеу қажет, бірақ егер рұқсаттама ұрланған болса және полициядан қылмыстық іс бойынша анықтама алынса, төлем талап етілмейді. Ал егер рұқсаттама қайтарылса және тексеру кезінде зақымдалған емес, ақаулы екені анықталса, төленген ақша қайтарылады. Байланыссыз Oyster картасы ретінде жұмыс істемейтін ақаулы немесе зақымдалған Freedom Pass картасы ауыстырылғанға дейін саяхаттау үшін жарамды болып қалады; оны қолмен тексеру үшін көрсету керек. Freedom Pass веб-сайтында көлік операторының қызметкерлері рұқсаттаманың жарамдылығын растау үшін оны жіті тексеруі мүмкін екені ескертіледі, сондай-ақ қосымша жеке куәліктің болуы ұсынылады; жарамдылығы күмәнді рұқсаттама қабылданбауы мүмкін.