Ұлыбритания Корольдік Әскери-теңіз күштерінің E11 теңіз асты қайығы

Кіріспе

Корольдік теңіз флотының E класты суасты кемесі.

HMS E11 1914 жылдың 23 сәуірінде суға түсірілген. E11 1915 жылғы Дарданелл кампаниясындағы теңіз операциялары кезіндегі ең табысты суасты кемелерінің бірі болды, үш рейс барысында Мармара теңізінде барлық өлшемдегі 80-нен астам кемені батырды.

Дизайн

Барлық E8 британдық E класты су асты кемелері сияқты, E11 су бетінде және су астындағы ауытқуы болды. Оның жалпы ұзындығы 180 фут (55 м), ені 22 фут (7 м) құрады. Ол екі Vickers сегіз цилиндрлі екі тактілі дизельді және екі электр қозғалтқышымен жабдықталған. Су асты кемесінің максималды беттік жылдамдығы және су асты жылдамдығы болды. Британдық E класты су асты кемелерінің жанармай сыйымдылығы дизель отынынан және 3255 миль (5238 км) қашықтыққа саяхаттауға мүмкіндік берді. Оның ұшы 450 мм болды. Ол бес 18 дюймдік (450 мм) торпеда түтігіне ие болды: екісі алдыңғы бөлігінде, біреуі кеменің ортасында екі жақта және біреуі кормасында; барлығы 10 торпеда тасымалданды. Сол айдағы алғашқы соғыс патрулінде E11 екі басқа су асты кемесімен бірге Балтық теңізіне жіберілді. Насмит швед суларындағы көптеген кемелер мен соғыс кемелерінің кедергісінен Балтық теңізіне кіруге тырыспады. Ертесі күні таңертең ол бейтарап Данияға тиесілі HDMS Havmanden су асты кемесін неміс су асты кемесі деп жаңылыстырды. Бұл жаңылысудың басты себебі оның басқару мұнарасындағы "3" нөмірі болды. Екі торпеда атылды, олардың бірі корпустың түбіне тиіп, ешқандай зақым келтірмеді және ұсақ дипломатиялық инцидентке әкелді. Содан кейін E11 Харвичке қайтып келді. 1914 жылғы желтоқсан айындағы Скарбороу шабуылы кезінде E11 Хелиголанд шығанағына неміс флотының қайтуын тоқтату үшін жіберілді. Бірақ E11 келген кезде, ол бұрыннан-ақ портына оралған еді. Келесі күні таңертең Насмит Эльбадан Жадеға өтетін 1. Geschwader соғыс кемелеріне шабуыл жасауға мүмкіндік алды. Оның торпедасы шабуыл туралы хабарсыз болған жетекші линкор SMS Ostfriesland-ты өткізіп алды. E11 Куксхавен шабуылына қатысты, ол 1914 жылғы 25 желтоқсанда Куксхавен маңындағы Цеппелин ангарларына және басқа да әскери нысандарға жасалған шабуылмен аяқталды. Төрт ұшақ өз кемелеріне қайта оралмады. E11 олардың қайту жолында бағыттаушы кеме ретінде жұмыс істеді. Отыны таусылып бара жатқан үш ұшақ E11-ді көріп, жақын жерге қонды. Бес ұшақ экипажы E11 экипажымен құтқарылды, ал Цеппелин L 5 (LZ 28) шабуылға жақындады. E11 суға батқан кезде екі бомба тасталды және жарылды. Насмит хабарламаларда есімдері аталып өтті.

Like all post E8 British E class submarines, E11 had a displacement of at the surface and while submerged. She had a total length of 180 feet (55 m) and a beam of 22 feet (7 m). She was powered by two Vickers eight cylinder two stroke diesel engines and two electric motors. The submarine had a maximum surface speed of and a submerged speed of British E class submarines had fuel capacities of of diesel and ranges of 3255 mile (5238 km) when travelling at After her first Dardanelles tour, she was fitted with a 12 pounder QF by the dockyard in Malta. She had five 18 inch (450 mm) torpedo tubes, two in the bow, one either side amidships, and one in the stern; a total of 10 torpedoes were carried. Later that month, on her first war patrol E11 was dispatched to the Baltic Sea along with two other submarines. Nasmith was deterred from breaking through the entrance to the Baltic by numerous vessels and warships in Swedish waters during a night passage. Next morning he mistook HDMS Havmanden, a submarine of neutral Denmark, for the German submarine The misidentification was principally caused by the pennant number "3" on her conning tower. Two torpedoes were fired, one of which glanced off the bottom of the hull, causing no damage and a minor diplomatic incident. E11 then returned to Harwich. During the Scarborough Raid in December 1914, E11 was sent into the Heligoland Bight to intercept the returning German Fleet. However, it had already returned to harbour by the time E11 arrived. On the following morning Nasmith was able to attack the battleships of the 1. Geschwader in transit from the Elbe to the Jade. His torpedo missed the leading battleship, SMS Ostfriesland, which was unaware of the attack. E11 took part in the Cuxhaven Raid, which culminated on 25 December 1914 in the attack by seven seaplanes from the seaplane carriers , , and (escorted by three cruisers and several destroyers of the Harwich Force) on Zeppelin sheds and other military targets near Cuxhaven. Four of the aircraft failed to regain their ships. E11 was acting as a mark boat on their return route. Three aircraft which were running out of fuel saw E11 and alighted nearby. The five aircrew were rescued by E11 whilst Zeppelin L 5 (LZ 28) closed to attack. Two bombs were dropped and exploded nearby as E11 submerged. Nasmith received a mention in despatches.

Жерорта теңізіндегі операциялар

1915 жылдың мамыр айында, әлі де Насмиттің басқаруымен, E11 суасты кемесі Мармара теңізіндегі суасты кемелерінің науқанына қосылу үшін Дарданеллге келді. E11 – 27 сәуірде су жолынан өткеннен кейін сәтті сапар жасаған екінші суасты кемесі болды. E11 18 мамыр күні түнде Дарданеллден өтті. Галлиполи қаласының жанында пайда болған Насмит түрік жалаулы кемені тұтқынға алып, оны маскировка үшін басқару мұнарасына байлады. Бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталды, бірнеше күннен кейін ол одан бас тартты. Мармара теңізінде жүзгенде, 23 мамырда бір канонерлік қайық пен бірнеше кіші кемені батырды. Келесі күні, Родосто (қазіргі Текирдағ) портының жанында E11 түрік тасымалдауыш кемесі Нагарамен кездесті, ол оқ-дәрімен толы болған. Тасымалдауышта Чикаго Daily News газетінің американдық тілшісі Реймонд Грам Свинг болды. Экипаж бен жолаушылар кемені тастап кеткеннен кейін Насмит кемені батырды. Насмит тағы бір тасымалдауыш кемені батырып, біреуін түрік атты әскері жағалаудан ығыстырғанша жағаға тіреуге мәжбүр етті. 1915 жылдың 25 мамырында E11 Константинопольге (қазіргі Стамбул) жетті. Насмит неміс соғыс кемелерін іздеп жүрді, бірақ сағат 12:40-та су бетіне шыққанда Тофан арсеналының жанында ескі Стамбул кемесін көрді. Насмиттің алғашқы торпедасы айналып, E11-ге шапқанға жуықтады, бірақ екінші торпеда Стамбулға тиді. Жағалаудағы артиллерияның атысы астында E11 қашып құтылу үшін суға сүңгіді. Босфордың күшті ағынына ілігіп, 20 минут бойы E11 бақылаудан шығып, Леандер мұнарасының жанында теңіз түбіне қонды. Екі күннен кейін, 8 тамыз 1915 жылы, Сувлаға британдық жаңа десант түсіріліп жатқанда, E11 Түркияның ескі доредноутты линкоры «Османдық Барбарос Хайреддин» кемесін Булаирде, Дарданеллдің солтүстік кіреберісінде торпедалады. Кеме 21 офицер мен 237 сарбаздың қаза болуымен суға батты. «Барбарос Хайреддин» – науқан барысында батқан екі османдық линкордың бірі болды. Константинопольге тағы барғанда, E11 Қара теңіздегі көмір тасымалдауыш «Исфахан» кемесін батырды, ол көмірді түсіруге дайындалып жатқанда. 20 тамыз күні түнде Измит шығанағына қарай бет алғанда, E11-дің бірінші офицері, лейтенант Гай Д’Ойли Хьюз жағаға жүзіп барып, Константинополь–Бағдат темір жолының бір бөлігін жарды, осы ерлігі үшін оған «Еңбегі үшін айрықша көзге түсу» ордені табысталды. Кемедегі навигатор лейтенант Роберт Браунға да «Еңбегі үшін айрықша көзге түсу» ордені берілді. Сауда флотының резервінде болған Браун, атақты «Cutty Sark» кемесінің бауырласы «Джон Гэмблз» клиперінде, Қабырға мүйісін айналып өтіп дүниеге келген. E11 Мармара теңізінде үш рет сапар жасап, барлығы 27 пароходты және 58 кіші кемені батырды.

In May 1915, still commanded by Nasmith, E11 arrived at the Dardanelles to join the submarine campaign in the Sea of Marmara. E11 was the second submarine to undertake a successful tour, following the which had passed through the straits on 27 April. The E11 passed through the Dardanelles on the night of 18 May. Surfacing off the town of Gallipoli, Nasmith captured a Turkish sailing vessel and lashed it to the conning tower to act as a disguise. However, this ruse failed to attract any targets, so after several days he abandoned it. Travelling up the Sea of Marmara, he sank a gunboat and several other small craft on 23 May. The following day, near the port of Rodosto (today Tekirdağ), E11 encountered the Turkish transport Nagara, laden with ammunition. Aboard the transport was an American journalist, Raymond Gram Swing, from the Chicago Daily News. Nasmith sank the ship after it was abandoned by the crew and passengers. Nasmith sank another transport and forced one aground before being driven away from the shore by some Turkish cavalry. On 25 May 1915 E11 reached Constantinople (now Istanbul). Nasmith was searching for the German warships and , but when he surfaced at 12:40, he sighted the elderly transport Stamboul lying alongside the Tophane Arsenal. Nasmith's first torpedo ran in a circle and nearly struck the E11, however the second torpedo hit Stamboul. Under fire from shore based artillery, E11 dived to make her escape. Caught in the strong Bosphorus current, E11 was out of control for 20 minutes until she settled on the bottom near the Leander Tower. Two days later 8 August 1915 as a new British landing was underway at Suvla, E11 torpedoed the antiquated Turkish pre dreadnought battleship Ottoman battleship Barbaros Hayreddin off Bulair at the northern entrance to the Dardanelles. The ship sank with the loss of 21 officers and 237 men. Barbaros Hayreddin was one of two Ottoman battleships sunk during the campaign. Visiting Constantinople again, E11 sank a Black Sea collier Isfahan as it was preparing to unload — a significant blow as coal was the main fuel source and supplies were scarce. Moving into the Gulf of Izmit, on the night of 20 August, E11s first officer, Lieutenant Guy D'Oyly Hughes, swam ashore and blew up a section of the Constantinople–Baghdad railway line, a feat for which he was awarded the Distinguished Service Cross. Navigating Officer Lieutenant Robert Brown was also awarded the Distinguished Service Cross. A reservist from the Merchant Navy, Brown had famously been born rounding the Cape Horn on the clipper John Gambles, the sister ship to the more famous Cutty Sark. E11 made three tours of the Sea of Marmara and sank in total 27 steamers and 58 smaller vessels.