Француз революциясындағы Хебертшілер тобы

Кіріспе

1791–1794 жылдар аралығындағы Француз төңкерісі кезеңіндегі радикалды саяси топ.

Гебертистер, немесе Асыра сілтеушілер – Кордельелер клубының мүшесі, халыққа жақын журналист Жак Гебермен байланысты радикалды революциялық саяси топ. Олар Террор билігі кезінде билікке ие болып, Француз төңкерісінде маңызды рөл атқарды. Гебертистер Францияның дінсізденуін және 1793 жылы қабылданған Күдіктілер заңын қоса алғанда, Террорға қызмет ететін қатаң шараларды ынталы түрде қолдады. Олар тауарлардың жеткілікті түрде қамтамасыз етілуін қамтамасыз ету үшін мемлекеттің экономикалық мәселелерге тікелей араласуын жақтады, сондай-ақ шарап пен астыққа мемлекеттік реквизиция жасауды қолдады. Олардың басшылары 1794 жылғы 24 наурызда гильотинаға түсті.

Танымал болу

Хебертистердің билікке көтерілуі негізінен Хеберттің Le Père Duchesne газетінің танымалдылығымен байланысты. Бұл газет, ойдан шығарылған жұмысшы табының пешшісі Пьер Дюшеннің ашық пікірлерін жариялауға тырысқан, сан-кулоттардың арасында кең қолдауға ие болды. 1793 жылы Хебертистік соғыс министрі Жан Батист Ноэль Бушотт ұйымдастырған француз армиясына Le Père Duchesne газетін таратуды мемлекет қаржыландырды, бұл Хебертистік идеяларға қолдау мен симпатияны арттырды. 1793 жылғы 24 мамырда жаңадан құрылған Он екі комиссиясы Хебертті тұтқындауға бұйрық берді, ол Le Père Duchesne газетін Жирондист фракциясының мүшелеріне қарсы зорлық-зомбылықты қоздыру үшін пайдаланған. Осыған байланысты туған үлкен халық наразылығы мен тәртіпсіздік салдарынан Хеберт тез босатылды. Бірақ көтерілістер жалғасып, бірнеше дүрбелеңге ұласты. 1793 жылғы 31 мамырда сан-кулот агитаторларының үлкен тобы Ұлттық конвентті қоршап, олардың талаптарын қабылдауға мәжбүрлеуге тырысты, атап айтқанда, Он екі комиссиясын тарату, Жирондист депутаттарының тізімін тұтқындау, байларға салық салу және сайлау құқығын сан-кулоттармен шектеу. Комиссия таратылды, бірақ 1793 жылғы 2 маусымда халық – енді Хебертист және жаңадан тағайындалған генерал-командир Франсуа Ханрио басқаратын Ұлттық гвардия күштерімен бірге қайта келді. Ханрио қылмысты Жирондист депутаттары шығарылмаса, Конвентті өртеп жіберемін деп қорқытты. Нәтижесінде, Жирондист фракциясының саяси билігінің аяқталуын белгілейтін жиырма тоғыз Жирондист тұтқындалды. 1793 жылғы шілдеде Жирондист симпатизанты Жан-Поль Маратты өлтіргеннен кейін, Хеберт өзін Марраттың табиғи мұрагері ретінде көрсетті, оның ультра-революциялық сенімдерін бөліскендердің сүйіспеншілігіне ие болды. Хебертистердің танымалдылығы артты. Олардың айқын және күшейе түсетін дестабилизациялық ықпалы көптеген, азырақ радикалды революционер саясаткерлерді, соның ішінде Монтаньардың жетекші тұлғаларын, мысалы Жорж Дантон мен Максимилиан Робеспьерді алаңдатты – соңғысы Хебертистердің атеизмін ерекше жақтырмады.

The rise in power of the Hébertists can be largely attributed to the popularity of Hébert's newspaper, Le Père Duchesne. This newspaper, which purported to present the frank opinions of Père Duchesne, a fictional working class furnace maker, had a large following amongst the sans culottes. The government funded distribution of Le Père Duchesne to the French armies, a policy arranged by the Hébertist Minister of War Jean Baptiste Noël Bouchotte in 1793, widened support and sympathy for Hébertist ideas. On 24 May 1793, the newly appointed Commission of Twelve ordered the arrest of Hébert, who had been using Le Père Duchesne to incite violence against members of the Girondin faction. The tremendous public outcry and civil unrest which ensued rapidly resulted in Hébert's release. However, rioting continued, culminating in a series of insurrections. On 31 May 1793, a large crowd of sans culotte agitators surrounded the National Convention in an attempt to force its accession to their demands, namely the dissolution of the Commission of Twelve, the arrest of a list of Girondin deputies, a tax on the rich and the restriction of suffrage to sans culottes. The Commission was abolished, but on 2 June 1793 the crowds—now supported by National Guard forces headed by Hébertist and newly appointed Commandant General François Hanriot—returned. Hanriot threatened to set fire to the Convention if the offending Girondin deputies were not expelled. Ultimately, the arrest of twenty nine Girondins was decreed, marking the end of the Girondin faction's political power. Following the assassination of Jean Paul Marat by a Girondin sympathizer in July 1793, Hébert positioned himself as Marat's natural successor in the affections of those who had shared the dead man's ultra revolutionary beliefs. The Hébertists' popularity grew. Their evident and increasingly destabilizing influence was disturbing to many less extreme revolutionary politicians, including leading Montagnard figures such as Georges Danton and Maximilien Robespierre—the latter of whom especially disapproved of the Hébertists' atheism.

Айыптау және айыптау

1793 жылдың қазан айында Дантонның досы және қолдаушысы Фабр д’Эглантин белгілі гебертистерге қарсы бірқатар айыптаулар тақты. Фабр Станислас Мари Майллард пен Анакарсис Клуц сияқтылардың агент ретінде қатысқан шетелдік қастандық жоспарын ашқанын мәлімдеді. Бұл гебертистік фракцияға күдік тудырды. Алайда, Фабрдің өзінің Француз Шығыс Үндістан компаниясының таратылуына қатысты дауға қатысы бар екенін жасыру үшін жасаған күрделі әрекеттері тез анықталды, соның салдарынан оның сенімділігі төмендеді. 1793 жылдың желтоқсанында журналист Камиль Десмулинс – саяси көзқарастары Дантон мен Робеспьердің көзқарастарымен ұзақ уақыттан бері үйлесетін – «Le Vieux Cordelier» журналын шығара бастады, оның мақсатының бірі гебертистік фракцияның беделін түсіру еді. Журналдың атауы бұрынғыда Дантон саясатымен басқарылған, орташа революциялық қоғам болған Кордельелер клубының сан-кулоттар гебертистері мен олардың жақтастарымен толып кетуіне сілтеме жасады. Десмулин Гёберді жазбалары арқылы Франция Республикасының абыройын түсіргені үшін сынады, «Еуропа тирандары Республиканы қаралағысы келгенде, құлдарын Франция варварлықтың қараңғылығына оранған деп сендіргісі келгенде, Париж [ ] вандалдармен толтырылған» деді. Ол сондай-ақ Гёберді «халық адамы» және сан-кулоттардың өкілі болып көрсетуі үшін моқтап сөйледі, бірақ шындығында оның ізбасары Бушоттың «Пэр Дюшен» кітабын әскерге тарату бойынша жасаған келісімдерінен үлкен пайда тапты. Өз кезегінде, Гёбер Десмулинді екіжүзділікпен айыптады, оның қазіргі кездегі зорлық-зомбылыққа және экстремизмге қарсылығы (ультрареволюциялық асыра сілтеулерге қоса, Десмулин Террорды тоқтатуға шақырды) 1789 жылғы «Discours de la lanterne aux Parisiens» памфлетіндегі осындай тактиканы қолдауына қатысты өткір қайшылықты атап өтті. 1793–1794 жылдардың қысындағы қызу пікір алмасу Десмулин мен Гёбердің құлауына әкеліп соқты.

Over the course of October 1793, a number of accusations were leveled against prominent Hébertists by Fabre d'Églantine, a friend and supporter of Danton. Fabre claimed to have discovered a foreign plot in which Stanislas Marie Maillard and Anacharsis Cloots, among others, were implicated as agents. This succeeded in casting suspicion on the Hébertist faction. However, Fabre himself was rapidly revealed to have been acting in part as part of an elaborate attempt to conceal his own involvement in a scandal surrounding the liquidation of the French East India Company and his credibility was thereby diminished. In December 1793, the journalist Camille Desmoulins—whose political opinions had long been aligned with those of Danton and Robespierre—began publishing a journal, Le Vieux Cordelier, aimed in part at the discrediting of the Hébertist faction. The journal's title alluded to the fact that the Cordeliers Club, formerly a moderate revolutionary society dominated by the policies of Danton, had become overrun by sans culotte Hébertists and their sympathizers. Desmoulins attacked Hébert for bringing the French Republic into disrepute through his writings, claiming that "when the tyrants of Europe wish[ed] to vilify the Republic, to make their slaves believe that France is covered with the darkness of barbarism, that Paris [ ] is peopled with Vandals", they reprinted Le Père Duchesne. He also mocked Hébert for having pretended to be a "man of the people" and a representative of the sans culottes—when in fact he had profited handsomely from the contracts his follower Bouchotte had secured to distribute Le Père Duchesne to the armies. In turn, Hébert accused Desmoulins of hypocrisy, pointing out that his current opposition to violence and extremism (in addition to attacking ultra revolutionary excesses, Desmoulins had called for an end to the Terror) stood in sharp contrast to his support for such tactics in a 1789 pamphlet, Discours de la lanterne aux Parisiens, which had advocated the execution of those opposed to revolution. The vitriolic exchange continued throughout the winter of 1793–1794, ultimately contributing to the downfall of both Desmoulins and Hébert.

Биліктен құлау

1794 жылдың ақпан айында Гэбертист депутаты Жан Батист Карьердің Нанттан шақырылуынан кейін, ол Вендеан көтерілістерін басу үшін жаппай өлім жазаларын жүзеге асырған еді, Гэбертистер Жирондистердің құлауына әкелген оқиғаны қайталау үмітімен халықтық көтеріліс ұйымдастыруға тырысты. 1794 жылдың 4 наурызында Карьер мен Хеберт Корделье клубында Бостандық мүсінін жамылғымен жауып, рәсім бойынша көтеріліс жариялады. Олар Ұлттық конвенциядан Робеспьер мен оның Монтаньярд жақтастарының қуғынға түсіруін талап етуді жоспарлаған. Алайда, Париж қаласы көтерілмеді және Париж Коммунасы төңкеріске әскери қолдау көрсетпеді. Гэбертистер Луи Антуан де Сент-Жюст пен Робеспьер тарапынан жала жапты, ал фракцияның басшылары 1794 жылдың 13 наурызында тұтқындалды. Анахарсис Клутс, Пьер Ульрик Дюбуисон, Жан Батист Жозеф Гобель, Жан Конрад де Кок, Антуан Франсуа Моморо, Шарль Филипп Ронсин, Франсуа Николас Винсент және Хебердің өзі сияқты жиырмаға жуық адам 1794 жылдың 24 наурызында Революциялық трибуналда сотталып, айыпты деп танылды. Олар сол күні кешке гильотинаға түсті. Пьер Гаспар Шомет бірнеше күннен кейін, одан кейін Хебердің жесірі Мари Маргарита Франсуаза Хебер өлімге кесілді. Жозеф Ле Бон, Жан Батист Карьер, Франсуа Шабот және Франсуа Ханриот сияқты басқа да Гэбертистер 1794 және 1795 жылдары әртүрлі күндері гильотинаның құрбаны болды.