Кіріспе

Реалдық экономиканың моделі Кірістің айналмалы ағыны немесе айналмалы ағыны - негізгі алмасулар ақша, тауарлар мен қызметтер ағыны ретінде бейнеленген экономиканың моделі. экономикалық агенттер арасында. Жабық схемада айырбасталатын ақша мен тауарлар ағыны құн жағынан сәйкес келеді, бірақ қарама-қарсы бағытта жүреді. Айналмалы ағымдарды талдау ұлттық есептердің, демек макроэкономиканың негізі болып табылады. Айналмалы ағынның идеясы Ричард Кантильонның жұмысында бар еді. Франсуа Кесней бұл ұғымды экономикалық кесте деп аталатын тұжырымдамада дамытып, бейнеледі. Кеснейдің картинасының маңызды дамуы Карл Маркстың "Капиталдың екінші томындағы: саяси экономиканың сын-тегесі" және Джон Мейнард Кейнстің "Жұмыспен қамтудың жалпы теориясы, пайыз және ақша" деген репродукция схемалары болды. Ричард Стоун Біріккен Ұлттар Ұйымы мен Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымы үшін қазіргі таңда халықаралық деңгейде қолданылатын жүйені одан әрі дамытты.

Шолу

Кірістің айналмалы ағыны - экономиканы және, мысалы, Ұлттық табыс және өнім шоттарын (ҰӨС) жақсырақ түсіну үшін арналған түсінік. Оның ең негізгі түрінде ол тек бизнес пен жеке тұлғалардан тұратын қарапайым экономиканы қарастырады және оны "айналымдық ағым диаграммасы" деп атайды. Бұл қарапайым экономикада жеке тұлғалар тауарлар мен қызметтерді өндіруге мүмкіндік беретін жұмыс күшін ұсынады. Бұл қызмет түрлерін диаграммадағы жасыл сызықтар көрсетеді. Басқаша айтқанда, бұл операцияларды ақшалай ағымдар тұрғысынан қарастыруға болады. Кәсіпорындар адамдарға еңбектері үшін (компенсация түрінде) табыс береді. Бұл табыс бизнестің тауарлары мен қызметтеріне жұмсалады. Бұл қызмет түрлерін жоғарыдағы диаграммада көк сызықтар көрсетеді.]] Дөңгелек ағым туралы алғашқы идеялардың бірі 18-ғасырдағы ирландтық француз экономисі Ричард Кантильонның еңбегінде түсіндірілді. Кантильон бұл ұғымды 1730 жылы өзінің "Коммерцияның табиғаты туралы" эссесінде "Жер мен еңбектің құны арасындағы теңдік немесе қатынас" деп аталатын 11-тарауда, "Тауарлар мен тауарлардың айналымы мен айырбасы, сондай-ақ олардың өндірісі Еуропада кәсіпкерлер жүзеге асырады және тәуекелге ұшырайды" деп аталатын 13-тарауда сипаттады. Торнтонның оқулары. (2010) түсіндіреді: Кантильон шаруашылық өнімінің меншік иелері, фермерлер мен жұмысшылар арасында бөлінуін көрсететін экономиканың айналмалы ағыны моделін әзірлейді. Шаруашылық өнімдері кәсіпкерлер мен қолөнершілер қалада өндіретін тауарлар мен қызметтерге айырбасталады. Меншік иелері "тәуелсіз" болса, модель Адам Смит "Әдептік сезімдер теориясы" (1759) кітабында "көрінбейтін қол" деп атаған адамдардың барлық сыныптары арасындағы өзара тәуелділікті көрсетеді. Кантильон кем дегенде бес типті экономикалық агенттерді бөліп көрсетті: меншік иелері, фермерлер, кәсіпкерлер, еңбекшілер және қолөнершілер, бұл Кантильонның айналмалы ағым экономикасының қазіргі диаграммасында көрсетілген. экономикалық қызметтің пайда болуы үшін қажетті бастапқы жағдайларды үнемі қайта құру. Экономикалық өсімдік өндіру тауарлар мен қызметтердің физикалық өндірісі мен таратылуын, тауарлар мен қызметтердің саудасын (сауда-саттық және мәмілелер арқылы айналымын) және тауарлар мен қызметтерді тұтынуды (өндірістік немесе аралық тұтыну және соңғы тұтыну) қамтиды. Карл Маркс "Капиталдың" екінші томында капиталдың, ақшаның және тауарлардың айналымын модельдеу үшін Кеснейдің түпнұсқалық түсініктерін дамытты. Бұл кез келген қоғам түрінде болуы тиіс өсімін молайту процесінің капиталистік қоғамда капитал айналымы арқылы қалай болатынын көрсету үшін. Маркс "жеңіл репродукция" мен "кеңейтілген (немесе кеңейтілген) репродукцияны" ажыратады. Бірінші жағдайда экономикалық өсім болмайды, ал екінші жағдайда экономиканы берілген деңгейде ұстап тұру үшін қажеттіден артық өнім өндіріледі, бұл экономикалық өсуді мүмкін етеді. Капиталистік өндіріс тәсіліне қарағанда, айырмашылық бірінші жағдайда жалақы еңбегімен құрылған жаңа артық құнды жұмыс беруші тұтынуға жұмсайды (немесе қорлайды), ал екінші жағдайда оның бір бөлігі өндіріске қайта инвестицияланады.

Қосымша өзгерістер

Джон Мейнард Кейнстің 1933 жылы жариялаған «Жұмыспен қамту, пайыздық үстеме және ақшаның жалпы теориясы» маңызды жетістік болды. Кейнстің көмекшісі Ричард Стоун Бұл тұжырымдаманы Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ) және Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымы үшін одан әрі дамытты, қазіргі кезде халықаралық деңгейде қолданылатын жүйелерді құрды. Қазіргі заманғы табыс айналымы моделін алғаш рет Франк Найт 1933 жылы жарияланған «Экономикалық ұйым» еңбегінде бейнеледі. Найт (1933) былай түсіндірді: [біз] экономикалық ұйымды сыйлық қатынастарының жүйесі ретінде қарастыра аламыз. Көлемді қарағанда, еркін кәсіпорын – бұл өндіріс пен таратуды ұйымдастыратын жүйе, онда жеке тұлғалар немесе отбасылар өндірістік мүмкіндіктерін «бизнес-бірліктерге» немесе «кәсіпорындарға» ақшаға сату арқылы нақты табысқа, «көрінуге» қол жеткізеді, ал осылайша алынған ақшалай табыспен тұтынатын тікелей тауарлар мен қызметтерді сатып алады. Бұл көзқарас, есімізде болсын, кез келген уақытта қолданылатын өндірістік мүмкіндіктердің маңызды бөлігі қазіргі қажеттіліктерді қанағаттандыруға емес, болашақта қажеттіліктерді қанағаттандыруға бағытталғанын естен шығармайды; ол қоғамды даму болмағанда немесе «статикалық» жағдайда болатын немесе болатын жағдай ретінде қарастырады. Найт ақша айналымын және экономикалық құндылықтың айналымын адамдар (жеке тұлғалар, отбасылар) мен бизнес кәсіпорындары арасында топ ретінде бейнеледі, былай деп түсіндірді: «Кәсіпорын жүйесінің жалпы сипатын ең қарапайым түрінде жеке тұлғалар мен бизнес бірліктері арасындағы өндірістік мүмкіндіктерді тұтыну тауарларына айырбастауды көрсететін диаграммамен бейнелеуге болады, бұл ақша айналымы арқылы ортасталған және байлық доңғалағының таныс бейнесін ұсынады».

Үлгілердің түрлері

Кірістің айналмалы ағыны моделі – экономиканың жеңілдетілген бейнесі. (Кейбір дереккөздерде үй шаруашылықтарын "жеке тұлғалар" немесе "халық" деп, ал фирмаларды "кәсіпорындар" деп атайды.) Модельде қаржы секторы, мемлекеттік сектор және сыртқы сауда секторы жоқ деп есептеледі. Бұған қоса, модель (а) үй шаруашылықтары өз табыстарын тауарлар мен қызметтерге немесе тұтынуға толығымен жұмсайды және (b) үй шаруашылықтары кәсіпорындар өндірген барлық өнімді сатып алады деп болжайды.

Қоршаған ортаның ішкі жүйесі ретінде айналмалы ағым диаграммасы

Дөңгелекті ағым диаграммасы - экономиканың тұтастай абстракциясы. Диаграмма экономика өзін-өзі қайта жаңғырта алатынын көрсетеді. Бұл идеяның мақсаты - шаруашылықтар тауарлар мен қызметтерді сатып алу үшін ақша жұмсап, фирмалар шаруашылықтардан жұмыс күшін сатып алуға мүмкіндік алады, ал шаруашылықтар тауарлар мен қызметтерді сатып алады. Бұл процесс үнемі жалғаса береді, мәңгілік қозғалыс машинасы ретінде. Алайда термодинамика заңдарына сәйкес, мәңгі қозғалатын машиналар жоқ. Бірінші заңда зат пен энергияның жаратылуы да, жойылуы да мүмкін емес екені айтылған, ал екінші заңда зат пен энергияның төмен энтропиялы, пайдалы күйден жоғары энтропиялы, пайдалылығы төмен күйге қарай жылжығаны айтылған. Осылайша, ешқандай жүйе жоғары энтропиялы қалдық ретінде шығатын жаңа энергияның кірісісіз жалғаса алмайды. Ешбір жануар өзінің қалдықтарынан өмір сүре алмайтыны сияқты, ешқандай экономика өзі өндіретін қалдықтарды қайта өңдеуге, жаңа энергияны өздігінен көбейтуге жұмсамайды. Сондықтан экономика тұтастай бола алмайды. Бұл үлкен экожүйенің кіші жүйесі болуы керек. Бұл дегеніміз циркулярлық ағым диаграммасы экономиканың негізгі элементтерін, мысалы, ағып кетулер мен инъекцияларды түсіну үшін пайдалы емес деген сөз емес. Алайда экономиканың табиғи ресурстарды қажет ететінін және қандай да бір жолмен сіңірілуі тиіс қалдықтарды жасайтындығын елемеуге болмайды. Экономика тек қана оны қоректендіруге қажетті материя мен энергияға ие болса және ол туғызатын қалдықтарды сіңіруге қабілетті болса ғана жұмыс істей алады. Бұл зат пен энтропиясы төмен энергия және қалдықтарды сіңіру қабілеті шекті мөлшерде бар, сондықтан қоршаған ортаның айналымына және шығынына шекті мөлшерде кіріс бар, бұл қозғалыс үшін тұрақты шек бар екенін білдіреді, және, сондықтан, экономиканың өсуі.