Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сайлау кезінде дауыс беруден бас тарту
Refusal to vote during an election
Абстенция – сайлау процесінде қатысушының сайлау күні дауыс беруге бармауы немесе парламенттік процедурада дауыс беру кезінде қатысып тұрып, дауыс бермеуі жағдайында қолданылатын термин. Абстенцияны "жарамсыз дауыс берумен" салыстыру қажет, онда сайлаушы бюллетеньді қасақана бұрыс белгілеп немесе ештеңе белгілемей жарамсыз етеді. "Жарамсыз дауыс берген" сайлаушы дауыс берген болып саналады, бірақ оның дауысы заңнамаға байланысты бұзылған дауыс ретінде қарастырылуы мүмкін, ал абстенция жасаған сайлаушы дауыс бермеген. Екі жағдайдың (абстенция және жарамсыз дауыс беру) екеуі де жағдайға қарай наразылық білдіру ретінде қарастырылуы мүмкін немесе қарастырылмауы мүмкін ("жарамсыз дауыс" деп те аталады). Абстенция саяси бейжайлық пен сайлауға қатысудың төмендігімен байланысты. Абстенция дауыс берушінің мәселеге қатысты беймәлімдігін немесе белсенді қарсылыққа жетпеген жеңіл мақұлдамауын көрсету үшін қолданылуы мүмкін. Бір мәселе бойынша нақты ұстанымға ие болған адам, бірақ көпшілік пікір керісінше болғандықтан, өзінің санасына сай дауыс беру саяси жағынан тиімді болмауы мүмкін болғандықтан да абстенция жасай алады. Адам қолданыстағы мәселе туралы жеткілікті ақпарат алған жоқ деп сезінсе немесе тиісті талқылауға қатыспаса да абстенция жасай алады. Парламенттік процедурада, мүдделердің қақтығысы болған немесе болды деп саналған жағдайда, депутат абстенция жасауға міндетті болуы мүмкін. Абстенциялар дауыс есептеу кезінде оң немесе теріс нәтиже ретінде ескерілмейді; мүшелер абстенция жасағанда, олар тек кворум құруға қатысады. Оның орнына, жарамсыз дауыстар заңнамаға байланысты дауыстардың жалпы санына есептелуі мүмкін.
Abstention is a term in election procedure for when a participant in a vote either does not go to vote (on election day) or, in parliamentary procedure, is present during the vote but does not cast a ballot. Abstention must be contrasted with "blank vote", in which a voter casts a ballot willfully made invalid by marking it wrongly or by not marking anything at all. A "blank voter" has voted, although their vote may be considered a spoilt vote, depending on each legislation, while an abstaining voter has not voted. Both forms (abstention and blank vote) may or may not, depending on the circumstances, be considered to be a protest vote (also known as a "blank vote"). Abstention is related to political apathy and low voter turnout. An abstention may be used to indicate the voting individual's ambivalence about the measure, or mild disapproval that does not rise to the level of active opposition. Abstention can also be used when someone has a certain position about an issue, but since the popular sentiment supports the opposite, it might not be politically expedient to vote according to their conscience. A person may also abstain when they do not feel adequately informed about the issue at hand, or have not participated in relevant discussion. In parliamentary procedure, a member may be required to abstain in the case of a real or perceived conflict of interest. Abstentions do not count in tallying the vote negatively or positively; when members abstain, they are in effect attending only to contribute to a quorum. Instead, blank votes may be counted in the total of votes, depending on the legislation.
Белсенді түрде дауыс беруден бас тарту
Сайлаушының белсенді түрде дауыс беруден бас тартуы, оның дауысы ешқашан берілмегендей теңестірілгенде мүмкін болады. Мұндай жағдай Ұлыбританияның Өкілдер палатасында бірнеше рет болған. Дауыс беру кезінде (ұсынысқа келісу немесе келіспеу үшін жауап беру процесі) Парламент мүшесі "иә" және "жоқ" деп екі рет дауыс беру арқылы белсенді түрде дауыс беруден бас тарта алады. Бұл, тіпті дауыс бермегенмен бірдей, себебі белсенді бас тарту нәтижеге әсер етпейді. Дегенмен, Ұлыбританияның Лордтар палатасында белсенді бас тарту мүмкін емес, екі жаққа да дауыс берген Лордтар дауыс тізімінен шығарылады. Сондай-ақ, қасақана бұзылған бюллетень белсенді бас тарту ретінде қарастырылуы мүмкін. Дауыс беруден бас тартудың мәніне байланысты, тек қасақана бұзылған бюллетеньдер ғана белсенді бас тарту болып есептеледі.
An active abstention can occur when a voter votes in a way that balances out their vote as if they had never voted. This has occurred many times in the House of Commons of the United Kingdom. During a division (a process where a yes/no vote occurs to agree or disagree with a motion), a Member of Parliament may actively abstain by voting both "yes" and "no". This is effectively the same as not voting at all, as the outcome will not be changed by active abstention. However, in the House of Lords of the United Kingdom, active abstention is not possible as a Lord voting both ways will be removed from the list of votes. In another manner, an intentionally spoilt vote could be interpreted as an active abstention. Because of the nature of an abstention, only intentionally spoiled ballots could be counted as active abstention.
Халықаралық және ұлттық парламенттік рәсімдер
Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінде вето құқығы бар бес елдің өкілдері (АҚШ, Ұлыбритания, Франция, Ресей және Қытай) кейде оларға қызығушылық тудырмайтын мәселе бойынша вето қоюдың орнына, дауыс беруден бас тартады, әсіресе егер мәселеге жалпы қолдау болса. Конвенция бойынша, олардың дауыс беруден бас тартуы мәселенің қабылдануына кедерес келтірмейді. Егер Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясының немесе оның комитеттерінің көпшілігі дауыс беруден бас тартса, онда мәселе қабылданбайды. Еуропалық Одақ Кеңесінде бірауыздан шешілетін мәселелерде дауыс беруден бас тарту "иә" деп есептеледі, ал білікті көпшілікпен шешілетін мәселелерде "жоқ" деп есептеледі. Италия Сенатында бұрын дауыс беруден бас тарту "жоқ" деп есептелген. Бұл 2017 жылы өзгертілді, онда мәселені қабылдау үшін "иә" деп дауыс бергендердің саны "жоқ" деп дауыс бергендерден көп болуы керек екені белгіленді, ал дауыс беруден бас тартқандардың дауысы ешқайсысына да қосылмайды. АҚШ Өкілдер палатасында және көптеген басқа заң шығарушы органдарда мүшелер заң жобасына немесе қаулыға қатысты не қарсы дауыс бермей, "белгісіз" деп дауыс бере алады, бұл дауыс беруден бас тартумен тең. АҚШ Сенатында төрағалық етуші әр сенатордың атын әліппелік тәртіппен атап шығады және егер сенатор дауыс беруден бас тартса, ол бас тарту себебін міндетті түрде түсіндіруі керек. Мүшелер мүдделер қақтығысына алып келуі мүмкін деп санайтын кез келген мәселе бойынша комитетте немесе жалпы отырыста дауыс беруден бас тарта алады. Мұндай қақтығыстың мысалы – сенатор Митч Макконнеллдің әйелі Элейн Чао Сенаттың бекітуін қажет ететін лауазымдарға ұсынылғанда дауыс беруден бас тартқаны. Соңғы жағдай 2017 жылдың 31 қаңтарында болды, ол кезде Чао Көлік хатшысы болып бекітілді. Егер сенатор Сенаттың бекітуін қажет ететін лауазымға ұсынылса, ол "белгісіз" деп дауыс беруі күтіледі, мысалы, 2013 жылы Джон Керри Мемлекеттік хатшы лауазымына ұсынылып, өзінің бекітілуіне қатысты дауыс берудің орнына "белгісіз" деп дауыс берді.
In the United Nations Security Council, representatives of the five countries holding a veto power (the United States, United Kingdom, France, Russia and China) sometimes abstain rather than vetoing a measure about which they are less than enthusiastic, particularly if the measure otherwise has broad support. By convention, their abstention does not block the measure. If a majority of members of the United Nations General Assembly or one of its committees abstain on a measure, then the measure fails. In the Council of the European Union, an abstention on a matter decided by unanimity has the effect of a yes vote; on matters decided by qualified majority it has an effect of a no vote. In the Italian Senate, an abstention used to have the effects of a no vote. This was changed in 2017, when it was established that a measure only needed for the number of yes votes to be higher than the number of no votes in order to pass, with abstentions being counted neither as yes votes nor as no votes. In the United States House of Representatives and many other legislatures, members may vote "present" rather than for or against a bill or resolution, which has the effect of an abstention. In the United States Senate, the Presiding Officer calls each senator's name alphabetically, and, if abstaining, the senator must give a reason for the abstention. Members may decline to vote, in committee or on the floor, on any matter which they believe would be a conflict of interest. An example of a conflict was when Senator Mitch McConnell abstained when his wife Elaine Chao was nominated to positions that needed to be confirmed by the Senate; the most recent was on January 31, 2017 when Chao was confirmed as Transportation Secretary. When a senator is nominated for a position that needs to be confirmed by the Senate, that senator is expected to vote "present", such as occurred in 2013 when John Kerry was nominated for the position of Secretary of State and voted "present" rather than vote for his own confirmation.
Негіздемесі
Бұл саяси емес стратегияны қолдаушылардың арасында, дауыс берудің ешқандай жақсы нәтиже бермейтінін айтатындар бар. "Егер дауыс беру жағдайды өзгертетін болса, оны тыйым салатын еді" деген сөзді анархист Эмма Голдман жиі айтқан. Стратегиялық тұрғыдан дауыс бермейтіндерден өзге, этикалық дауыс бермейтіндер де бар. Олар дауыс беруді өзгеріс құралы ретінде ғана емес, сонымен қатар мемлекетке билік етуге келісім беру, өз халқына заңсыз үстемдік орнату немесе екеуінің де жиынтығы деп қарастырады. Осылайша, олардың пікірінше, дауыс беру арқылы адам қажетсіздікке қарсы тұру принципін бұзуға мәжбүр болады. Герберт Спенсер атап өткендей, адам жеңімпаз кандидатқа, жеңілген кандидатқа дауыс берсе немесе дауыс беруден жаңылса, Блэкстоунның доктринасын ұстанатын болса, ол жеңімпаз кандидаттың билігіне келісім берген болып есептеледі. Спенсер бұл туралы: "Бұл өте қиын доктрина" деген еді.
In support for this non political strategy, some non voters claim that voting does not make any positive difference. "If voting changed anything, they’d make it illegal" is an oft cited sentiment attributed to anarchist Emma Goldman. In addition to strategic non voters, there are also ethical non voters, those who reject voting outright, not merely as an ineffective tactic for change, but moreover because they view the act as either a grant of consent to be governed by the state, a means of imposing illegitimate control over one's countrymen, or both. Thus, this view holds that through voting, one necessarily finds themselves violating the non aggression principle. Herbert Spencer noted that whether a person votes for the winning candidate, votes for a losing candidate, or abstains from voting, he will be deemed to have consented to the rule of the winning candidate, if they were to follow the doctrine of Blackstone of which Spencer stated "A rather awkward doctrine this."
Баламалар
Неміс философы және "Дауыс бермейтіндер партиясының" (de) негізін қалаушы Вернер Петерс (философ) 2021 жылы жарық көрген "Дауыс бермейтіндерді парламентке – Демократияны жаңарту" (Nichtwähler ins Parlament – Auffrischung der Demokratie) кітабында дауыс бермейтіндердің үлесін институционализациялауды сипаттайды. Петерс, дауыс беруден бас тартуды ресми дауыс сияқты қарастыруды және дауыс беруден бас тартудың санына пропорционалды түрде мандаттарды бөлуді ұсынады. Бірақ, әдеттегі дауыс беруден өзгеше, мандаттар дауыс беруден кейін кездейсоқ таңдалған азаматтарға ұсынылады, бұл азаматтар жиналысына ұқсас.
The German philosopher and founder of the "Party of nonvoters" (de) Werner Peters (Philosoph) describes in his 2021 published book "Nonvoters into parliament Refreshment of democracy" (Nichtwähler ins Parlament – Auffrischung der Demokratie) an institutionalisation of nonvoter proportions. Peters proposes to treat abstentions like regular votes and allocate proportionatly the number of abstentions to seats. Though other than with regular votes, seats are offered after the vote to randomly chosen citizens, similar to citizens' assemblies.