Кіріспе

Sony DRM бағдарламалық қамтамасыз етуі SecuROM — CD/DVD көшірмелерін қорғау және цифрлық құқықтарды басқару (DRM) жүйесі, оны Sony DADC әзірледі және 1998 жылы енгізді. Ол бағдарламалық жасақтаманың, әсіресе Windows жүйесінде жұмыс істейтін коммерциялық компьютерлік ойындардың рұқсатсыз көшірмелеуіне және кері инженериясына жол бермеуге бағытталған. Кейінгі нұсқалардағы дискіні қорғау әдісі деректердің орналасуын өлшеу болып табылады, оны онлайн-активация DRM-мен бірге пайдалануға болады. SecuROM 2000-шы жылдардың соңында кең танымал болды, бірақ жиі онлайн-нақтылау қажеттілігі және кілтті белсендірудің қатаң шектеулері салдарынан дау тудырды. 2008 жылы Electronic Arts компаниясына қарсы Spore видеоойынында SecuROM қолданғаны үшін топтық сот процесі қозғалды. Electronic Frontier Foundation сияқты қарсыластар, SecuROM сияқты DRM қолданбалары әділ пайдалану құқықтарын шектейді деп санайды. 2015 жылдан бері SecuROM арқылы қорғалған ойындар Windows Vista, 7 және 8 жүйелерінде жұмыс істемейді, себебі Microsoft осы операциялық жүйелерге ортақ қауіпсіздік жаңартуын шығарды. Сонымен қатар, SecuROM қорғалған ойындар Windows 10 және одан кейінгі Windows нұсқаларында қолдау көрсетілмейді. Мұндай ойындарды бүгінгі күні ойнаудың жалғыз жолы – SecuROM-ды екілік деңгейде айналып өтетін жарықтар мен жабдықтарды пайдалану.

Бағдарламалық жасақтама

SecuROM бір кілтпен бір уақытта белсендірілген компьютерлердің санын шектейді және ойынды жою кезінде өшірілмейді. SecuROM 7.x нұсқасы SecuROM-ды жою құралын қамтиған алғашқы нұсқа болды, ол пайдаланушыларға оны орнатылған бағдарламалық жасақтама жойылғаннан кейін SecuROM-ды жоюға көмектеседі. Көптеген ойындар қазір лицензияны деактивациялау үшін қайтару құралын да қамтиды; барлық лицензияларды қайтару бастапқы белсендіру лимитін қалпына келтіреді. Windows белсендірісіндегідей, аппараттық өзгеріс компьютердің ауысуы ретінде көрінуі мүмкін және бағдарламалық жасақтаманы қайта белсендіруді қажет етуі мүмкін. Компьютерді қайта форматтау, егер Өнімді белсендіру серверлері оны сол аппараттық жиынтықта қайта орнату ретінде сәтті анықтаса, белсендіруді қажет етпеуі мүмкін. Егер пайдаланушы бір компьютерде бірнеше аппараттық өзгерістерден кейін белсендіру лимитіне жеткенін көрсетсе, белсендіру лимиті жеке жағдайлар бойынша ұзартылуы мүмкін.

Белгілі проблемалар

SecuROM бастапқы ойын дискінің жетегінде екенін анықтай алмауы мүмкін. Бұл кез келген конфигурацияда кездесуі мүмкін, ал дискіні қайта салу немесе компьютерді қайта іске қосу әдетте мәселені шешеді. Windows Vista жүйесінде, егер Vista желілік конфигурациясында нақты тығын туралы хабарландыру қосылған болса, SecuROM ойынның іске қосылуына кедергі келтіреді. Көшіруден қорғауды айналып өтуге арналған бағдарламалық құралдар, мысалы, дискіні эмуляциялайтын бағдарламалар және қателерді жою бағдарламалары, ойынның іске қосылуын тоқтатады және қауіпсіздік модулінің қатесін тудырады. Мұндай бағдарламалық құралды өшіру көбінесе мәселені шешеді, бірақ кейбір жағдайларда оны толығымен жою қажет болуы мүмкін. SecuROM кейбір оптикалық дискілер брендтерімен аппараттық деңгейде үйлесімсіздікке ие. Оны шешудің жолдары бар. 2K Games 2008 жылы белсендіру лимитін алып тастады, бірақ онлайн белсендіруді қажет ету жалғасты. Қазіргі таңдағыда ойын DRM-сыз қолжетімді.

Массалық әсер

EA 2008 жылдың мамырында Mass Effect компьютерлік нұсқасы үшін SecuROM 7. x қолданылатынын және бағдарламалық қамтаманы әр 10 күнде қайтадан белсендіру қажеттігін хабарлады. Тұтынушылардың наразылықтары EA-ны 10 күндік белсендіруді жоюға мәжбүр етті, бірақ SecuROM орнатумен байланысты қалды, ал оның өнімді белсендіру функциясы үш ретке дейін белсендіруге шектеу қойды. Белсендіру лимитін жаңарту үшін клиенттік қолдау қызметіне хабарласу қажет. BioShock-тан ерекшелігі, ойынды жою бұрын қолданылған белсендіруді қайтармайды. Негізгі ойын үшін деавторизация құралы шығарылды, бірақ жүктеліп алынатын кеңейтулерді деактивациялау үшін EA клиенттік қолдау қызметіне хабарласу қажет.

Спора

2008 жылдың 7 қыркүйегінде EA компаниясы шығарған Spore ойыны SecuROM қорғау жүйесін пайдаланады. Spore ойыны пираттық топтар арасында кеңінен таралып, BitTorrent желілері арқылы 1,7 миллион рет жүктелген. TorrentFreak сайтының "2008 жылғы ең көп пиратталған 10 ойын" тізімінде бұл көрсеткіш бойынша 2008 жылдың ең көп таратылған ойыны деп аталды. Журналистер бұл жағдайдың себебін ойынды қорғау жүйесіне наразы болған пайдаланушылардың реакциясы деп түсіндірді. EA ойынды орнатқанда ойыншыдан онлайн режимінде тіркеуден өтуді талап етеді. Бұл жүйе EA компаниясының алдында жоспарланған, әр 10 күн сайын тіркеуден өтуді талап ететін жүйеге қоғамдық наразылық туғаннан кейін жарияланды. Ойынның әрбір жеке өнімдік коды тек үш компьютерде пайдалануға шектелген. Тұтынушылардың шағымдарын ескере отырып, бұл шек бес компьютерге дейін көтерілді, бірақ бір дана ойынға тек бір онлайн пайдаланушы тіркелуі мүмкін (пайдаланушылар жасаған контентке қол жеткізу үшін қажет). Мэриленд штатының тұрғыны Мелисса Томас АҚШ-тың аудандық сотына Electronic Arts компаниясына қарсы SecuROM қорғау жүйесінің Spore ойынына енгізілуіне байланысты топтық сотқа шағым түсірді. Одан кейін тағы бірнеше сот ісі қозғалды.

Command & Conquer: Қызыл ескерту 3

Red Alert 3 2009 жылдың 19 ақпанына дейін SecuROM қолданды, содан кейін ол Steam нұсқасынан алынып тасталды. Steam нұсқасы емес, басқа нұсқаларда SecuROM әлі де бар. Бұл қарамастан, әрбір серийлік нөмірді тек 5 ретке дейін ғана белсендіруге болады, ал 1.05 патчынан бастап ойынның автоматты іске қосылу мүмкіндігі арқылы жеке компьютерлерде белсендіруді жоюға болады.

Аждаһа дәуірі II

2011 жылдың наурыз айында EA-ның Dragon Age II ойынында, EA-ның бұрынғы мәлімдемелеріне қарамастан, SecuROM технологиясы қолданылғаны туралы ақпарат тарады. 2011 жылдың 12 наурызында BioWare өкілі Dragon Age II ойынының ресми форумында ойын SecuROM-ды пайдаланбайтынын, оның орнына "бір команда жасаған, бірақ толығымен басқа өнім" деп мәлімдеді. Кейін бұл Sony Release Control екені анықталды. Тұтынушылардың құқығын қорғау тобы Reclaim Your Game осы файлдарды талдау нәтижесінде бұл мәлімдемеге күмәнді екенін жеткізді.

Final Fantasy VII PC қайта шығарылымы

2012 жылдың тамызының басында Final Fantasy VII ойынының жаңартылған нұсқасы PC үшін қайта шығарылды. Жаңартылған нұсқада SecuROM бағдарламалық қамтамасы болды, ол Square Enix дүкенінде ерте сатуға арналған сілтеме пайда болғанда анықталды. Ойынды сатып алып, жүктеп алған пайдаланушылар оны қосу мүмкін болмады, себебі қосу серверлері сатып алынған ойындарға арналған белсендіру кілтін тани алмады.

The Sims 2 Ultimate жинағы

EA компаниясы The Sims 2 Ultimate Collection ойынын 2014 жылдың 31 шілдесіне дейін тегін жүктеуге берді, бірақ жүктеуге SecuROM та қоса тіркелгенін хабарламады, бұл ақпаратты Reclaim Your Game сайты кейіннен жариялады. SecuROM 2017 жылдың 1 қарашасында алынып тасталды, ол Origin платформасында соңғы рет ұсынылғаннан кейін үш жылдан астам уақыт өткен соң.

Трон: эволюция

2019 жылы Disney компаниясы SecuROM лицензиясын тоқтату туралы шешім қабылдағаннан кейін, орнатуды және іске қосылуды растау үшін оған тәуелді болған Tron: Evolution ойыны ойналмайтын болып қалды және шығарылғаннан шамамен он жыл өткен соң Steam дүкенінен алынып тасталды. Disney компаниясы ойынды SecuROM болмаған күйінде қайта шығаруға күш салуда екенін мәлімдеді, бірақ мұндай шараларға қатысты қосымша кепілдіктер немесе нақты мерзімдер әзірге берілген жоқ.